Ammoniakuitstoot fors gedaald: Nederland haalt Europese doelen nu al
Nederland stoot veel minder ammoniak uit dan twintig jaar geleden. Sinds 2005 is de uitstoot met 27 procent afgenomen. Daarmee zit ons land ruim onder de Europese plafonds voor deze periode. Dat blijkt uit nieuwe cijfers van het Compendium voor de Leefomgeving. De daling is groot genoeg om niet alleen aan de huidige eisen te voldoen, maar ook al aan de strengere doelen die vanaf 2030 gelden. Dit meldt De Utrechtse Internet Courant.
Ammoniak is een van de zogenoemde NEC-stoffen. NEC staat voor ‘national emission ceilings’. Voor deze stoffen gelden Europese afspraken. Die moeten zorgen voor schonere lucht en minder verzuring van natuur en bodem.
Voor ammoniak is 2005 het referentiejaar. Toen bedroeg de uitstoot 155,3 kiloton. In 2024 kwam die uit op 112,6 kiloton. Dat is ruim onder het huidige plafond van 135,1 kiloton dat geldt voor de periode 2020 tot en met 2029.
Ook de toekomstige norm wordt al gehaald. Vanaf 2030 geldt een plafond van 122,7 kiloton. Dat betekent een vereiste daling van 21 procent ten opzichte van 2005. Met de huidige 112,6 kiloton zit Nederland daar nu al onder.
Krimp veehouderij belangrijke factor
De daling komt vooral door veranderingen in de landbouw. Met name de veehouderij is kleiner geworden. Dat heeft direct effect op de ammoniakuitstoot.
De trend was niet altijd gelijkmatig. Tot 2013 daalde de uitstoot door maatregelen zoals emissiearm bemesten en het afdekken van mestopslagen. Daarna volgde een tijdelijke stijging. Door het afschaffen van het melkquotum nam het aantal melkkoeien tussen 2014 en 2017 toe. De ammoniakproductie steeg mee. Vanaf 2018 zette de daling opnieuw in.
Minder ureum, minder uitstoot
Alleen al tussen 2023 en 2024 daalde de uitstoot met 4,6 kiloton. Dat is een flinke stap in één jaar tijd.
Die afname komt niet alleen door een verdere krimp van de melkveestapel. Ook het gebruik van kunstmest met ureum nam af. Ureum kan bij toepassing extra ammoniak uitstoten. Minder gebruik betekent dus minder emissie.
Cijfers kunnen nog wijzigen
De cijfers over 2024 zijn positief. Toch blijven ze niet in beton gegoten. De rekenmethode wordt elk jaar aangepast op basis van nieuwe wetenschappelijke inzichten en data uit de emissieregistratie.
Dat betekent dat ook historische cijfers, zoals die van 2005, achteraf kunnen worden bijgesteld. Zo’n aanpassing kan invloed hebben op de berekening van de vereiste reducties in de komende jaren.
Voor nu is de conclusie duidelijk. Op basis van de huidige berekeningen voldoet Nederland aan de Europese afspraken voor ammoniak, zowel voor deze periode als voor de volgende fase na 2030.
