Opgestapte VVD-minister krijgt nieuwe VN-topbaan voor veiligheid

Jeanine Hennis-Plasschaert krijgt een nieuwe topfunctie bij de Verenigde Naties. VN-baan António Guterres heeft de voormalige VVD-minister benoemd tot ondersecretaris-generaal voor Veiligheid en Beveiliging. Daarmee wordt zij verantwoordelijk voor de veiligheid van VN-medewerkers wereldwijd. De benoeming is opvallend, omdat Hennis in Nederland in 2017 moest aftreden als minister van Defensie na een dodelijk mortierongeval in Mali.
Hennis volgt de Canadees Gilles Michaud op. Hij stond aan het hoofd van het VN-departement voor Veiligheid en Beveiliging. Dat departement houdt zich bezig met de bescherming van VN-personeel in vaak gevaarlijke gebieden.
Volgens de Verenigde Naties brengt Hennis “meer dan 30 jaar ervaring in diplomatie, bemiddeling en internationale veiligheid” mee. Sinds 2024 was zij VN-speciaal coördinator voor Libanon. Daarvoor was zij van 2018 tot 2024 speciaal vertegenwoordiger van de VN-secretaris-generaal in Irak en hoofd van de VN-missie UNAMI.
Van Defensie naar de Verenigde Naties
Hennis-Plasschaert was van 2012 tot 2017 minister van Defensie in het kabinet-Rutte II. Ze was de eerste vrouwelijke minister van Defensie in Nederland. Haar ministerschap eindigde echter niet met een politieke promotie, maar met een gedwongen vertrek.
De aanleiding was een zwaar rapport van de Onderzoeksraad voor Veiligheid over een mortierongeval in Mali. Bij dat incident kwamen in juli 2016 twee Nederlandse militairen om het leven. Een derde militair raakte zwaargewond. De militairen waren op missie in Mali toen een mortiergranaat te vroeg ontplofte.
Het rapport legde grote fouten bloot bij Defensie. De munitie was jaren eerder onder tijdsdruk aangeschaft via het Amerikaanse ministerie van Defensie. Nederland had volgens de onderzoekers nagelaten om voldoende eigen controles uit te voeren. Ook waren er problemen met opslag en veiligheid. Door vocht en hitte waren de granaten instabiel geworden.
De kritiek in de Tweede Kamer was stevig. Hennis erkende tijdens het debat dat veiligheidsrisico’s op meerdere momenten niet goed waren gezien. Ook gaf zij toe dat er fouten waren gemaakt bij de aanschaf en opslag van munitie. Uiteindelijk nam zij de politieke verantwoordelijkheid. Op 3 oktober 2017 kondigde Hennis haar vertrek aan. Ook commandant der strijdkrachten Tom Middendorp stapte op.
Nieuwe loopbaan in internationale diplomatie
Na haar aftreden keerde Hennis kort terug in de Tweede Kamer. Lang bleef ze daar niet. In 2018 vertrok ze naar de Verenigde Naties. Daar bouwde zij aan een tweede loopbaan. Eerst werd zij hoofd van de VN-missie in Irak. Die functie vervulde zij zes jaar. Daarna volgde haar benoeming als speciaal coördinator voor Libanon. In die rol werkte zij met Libanese, regionale en internationale partijen aan stabiliteit in een land dat al jaren kampt met politieke en economische crises.
Met haar nieuwe benoeming schuift Hennis opnieuw door binnen de VN. Dit keer krijgt zij een functie die direct draait om veiligheid. Ze wordt verantwoordelijk voor het VN-apparaat dat personeel moet beschermen in conflictgebieden en andere risicovolle omstandigheden.
VN prijst haar ervaring
De Verenigde Naties leggen in de aankondiging vooral nadruk op haar internationale ervaring. In de verklaring staat dat Hennis eerder lid was van het Europees Parlement en van de Tweede Kamer. Ook wordt genoemd dat zij vijf jaar minister van Defensie was.
De VN wijst verder op haar werk bij de Europese Commissie, de gemeente Amsterdam en de private sector. Ook haar talenkennis wordt genoemd. Hennis spreekt Nederlands, Engels, Frans en Duits.
De benoeming wordt door Guterres gepresenteerd als een logische stap voor iemand met ervaring in diplomatie en veiligheid. Tegelijk blijft haar Nederlandse verleden gevoelig, juist omdat zij als defensieminister moest opstappen na een veiligheidsdrama.
Yesilgöz noemt benoeming eervol
Binnen de VVD wordt de benoeming positief ontvangen. VVD-leider Dilan Yesilgöz feliciteert Hennis met haar nieuwe functie. Volgens haar past de baan bij het werk dat Hennis de afgelopen jaren heeft gedaan.
“Wat een eervolle stap! Jeanine Hennis-Plasschaert heeft in haar dagelijks werk ondervonden hoe essentieel vrede en veiligheid zijn en hoezeer het waard is je daarvoor in te zetten. Dat doet zij al jaren en wij zijn trots dat ze haar werk in deze nieuwe functie voortzet,” schrijft ze op X.




















































