Leijten noemt illegale nevenfunctie Kaag 'funest voor integriteit van regering en politiek als geheel'

Nieuws23 januari 2023 3 minuten Marit Nubé
Leijten

Eerder deze maand bleek uit Wob-documenten dat D66-leider Sigrid Kaag, tegen de wet in, jarenlang een nevenfunctie als GPMB-bestuurslid heeft gehad tijdens haar ministerschap in kabinet-Rutte III. SP-Kamerlid Renske Leijten diende nog dezelfde week schriftelijke vragen hierover in aan premier Rutte. Tegenover GeenStijl licht zij toe waarom zij dit heeft gedaan: "Het gaat mij erom dat je denkt dat regels die voor iedereen gelden, niet voor jou gelden. Dat is niet goed. Wij maken hier regels voor iedereen. En zeker als je die regels maakt, houd je je aan de regels."

Eerder deze maand bleek uit Wob-documenten dat de huidige minister van Financiën, Sigrid Kaag (D66), het niet zo nauw nam met het Handboek Integriteit. Hierin staat dat een bewindspersoon tijdens zijn of haar ministerschap geen nevenfunctie mag hebben, om zo elke vorm of suggestie van belangenverstrengeling te vermijden. Data-onderzoeker Wouter Aukema concludeerde echter uit interne correspondentie tussen ambtenaren dat Kaag van 2018 tot 2021 bestuurslid was van de WHO-organisatie GPMB. Destijds was zij eveneens de minister voor Buitenlandse Handel en Ontwikkelingssamenwerking in kabinet-Rutte III (2017-2022).

Kaag verzweeg deze nevenfunctie voor de Tweede Kamer. Uit de interne correspondentie bleek eveneens dat haar ambtenaren niet wisten hoe Kaag hiervoor verantwoording aan de Tweede Kamer zou kunnen afleggen. Maar er is nog meer aan de hand. Eerder deze week werd duidelijk ook dat Kaag momenteel, als vrijwel enige van de twintig ministers van het huidige kabinet, haar vroegere nevenfuncties niet openbaar heeft staan op de website van Rijksoverheid. Alleen VVD-minister Liesje Schreinemacher geeft evenmin transparantie.

Vragen aan premier Rutte
Nog dezelfde week dat dit bekend werd, wilde SP-Kamerlid Renske Leijten opheldering. Leijten diende schriftelijke vragen in aan premier Rutte over het thema 'het naleven van integriteitsregels door bewindspersonen'. Minister Kaag komt in deze vragenlijst uitgebreid aan bod.

'Waarom is een nevenfunctie van een bewindspersoon niet opgegeven, ondanks dat dit wel volgt uit de gedragscode voor bewindspersonen? Kunt u uw antwoord uitgebreid toelichten?' schreef Leijten over Kaag. Ze wilde ook weten of het klopt dat ambtenaren meermaals minister Kaag hebben geadviseerd om haar GPMB-functie wel te laten registeren? Indien dit inderdaad klopt, wil Leijten weten waarom deze adviezen niet zijn opgevolgd.

Toelichting bij GeenStijl
Leijtens vragen aan Rutte zijn nog niet beantwoord; meestal gaat er wel wat tijd overheen. Nu legt Leijten bij GeenStijl nogmaals uit waarom ze graag opheldering wil over de kwestie.

Leijten zegt niet te weten wat de organisatie GPMB precies inhoudt. "En eerlijk gezegd doet het er voor mij ook niet toe," zegt ze. "Als het de lokale postzegelvereniging was geweest, had ik het ook gevraagd, omdat je [een nevenfunctie] moet melden."

Ze vervolgt: "Het gaat mij er dus niet om dat het Kaag is of een club over pandemieën. Het gaat mij er om dat je denkt dat regels die voor iedereen gelden, niet voor jou gelden. Dat is niet goed. Wij maken hier regels voor iedereen. En zeker als je die regels maakt, houd je je aan de regels."

Leijten erkent dat het niet altijd duidelijk is wat een minister wel en niet moet melden. Maar ze merkt op dat het kabinet tegelijkertijd wel steeds meer ingrijpt in het persoonlijk leven van burgers. Dat bewindslieden dit omgekeerd niet altijd blijken te doen, vindt ze krom: "Van veel inwoners van ons land zeggen wij: 'Als je niets te verbergen hebt, mogen we je toch overal filmen? Dan mogen we toch alles van je weten met een slimme energiemeter?'"

Ze besluit: "Het argument is altijd: als je niets te verbergen hebt, mogen wij het weten. [...] Maar als het om hen gaat, dan is het van: 'Dat melden we even niet.' [...] Dat vind ik funest voor de integriteit van de overheid, van de regering, uiteindelijk van de politiek in zijn geheel. [...] Dat is nou precies de reden waarom ik die Kamervragen heb ingediend."

Meerartikelen

Gideon
Nieuws

Gideon van Meijeren: dit gaat er écht schuil achter de stikstofcrisis

Uit onderzoek van NRC blijkt dat Schiphol soepelere stikstofregels kreeg dan andere bedrijven in Nederland. Hierdoor kon het vliegveld eenvoudiger een natuurvergunning krijgen en hoefde het aantal vluchten niet omlaag. Deze week werd hierover gedebat

De Mos
Nieuws

Zet OM jacht op De Mos voort? 'Nog in beraad over in cassatie gaan'

Het Openbaar Ministerie (OM) heeft nog geen beslissing genomen over een mogelijk cassatieberoep bij de Hoge Raad in de zaak tegen Richard de Mos en zijn medeverdachten. Een woordvoerder van het OM verklaarde na de uitspraak van het gerechtshof in Den

Wilders
Peiling

Peiling: PVV levert zetels in bij komst nieuw kabinet

De PVV van Geert Wilders levert in de nieuwste peiling van Ipsos vier zetels in ten opzichte van vorige maand. Kiezers lopen vooral weg bij de PVV omdat een deel van de achterban niet blij is met het nieuwe kabinet. De PVV staat nog wel 15 zetels bov

Meloni
Nieuws

EU wil onder meer Hongarije en Italië onder financieel toezicht plaatsen

De Europese Commissie wil zeven EU-landen onder financieel toezicht stellen vanwege hun te hoge begrotingstekort en staatsschuld. Het gaat om Frankrijk, Italië, België, Polen, Hongarije, Slowakije en Malta. Dit is de eerste keer sinds het uitbreken v

Amsterdam
Video

Zien: Blèrende moslim valt Amsterdamse terrasgangers lastig

Amsterdamse terrasgangers blijken tegenwoordig niet altijd meer onbezorgd een hapje te kunnen eten. Op beelden is te zien hoe hun rust wordt verstoord door een blèrende moslim met een stereo en een djellaba. Hij zingt islamitische teksten en gaat exp

Kuipers
Nieuws

Politieke erfenis van oud-minister Kuipers uitgewist

De vijf Nederlandse centra voor kinderhartchirurgie gaan intensiever met elkaar samenwerken. Hierover is een akkoord bereikt, meldt Zorgminister Dijkstra aan de Tweede Kamer. Met dit besluit gaat de politieke erfenis van voormalig VWS-minister Ernst

Jinek
Nieuws

Nieuwe NPO-verhuizing Jinek kost jaarlijks 2 miljoen euro extra

De verhuizing van Eva Jineks nieuwe talkshow naar Amsterdam veroorzaakt opschudding. De keuze om haar programma niet in Hilversum maar in Amsterdam te produceren, verhoogt de kosten met bijna twee miljoen euro per seizoen. Dit leidt tot kritiek vanui

Le Pen Bardella
Nieuws

Partij Le Pen trekt lijn: geen Franse troepen naar Oekraïne

Rassemblement National (RN), de partij van Marine Le Pen, wil dat de Franse regering geen Franse troepen of langeafstandsraketten stuurt naar Oekraïne. Dit kondigt partijleider Jordan Bardella aan, in aanloop naar de vervroegde parlementsverkiezingen

Leesmeeropinie
Leesmeerinterviews

Meerartikelen

Van der Wal
Achtergronden

E-mail onthult demissionaire VVD-plannen voor transitie in landbouwsector

Onderzoeksjournalist Marc van der Vegt heeft een e-mail ontdekt van demissionair stikstofminister Van der Wal (VVD) aan de toenmalige minister van Landbouw, Staghouwer. De e-mail, gedateerd 9 mei 2022, schetst een visionair beeld voor de toekomst van

omtzigt
Nieuws

Pieter Omtzigt pakt Rutte aan en wil weten vanaf wanneer NAVO-kandidatuur speelde

Mark Rutte, op dit moment nog demissionair minister-president van Nederland, wordt de nieuwe baas van de NAVO. Dat nieuws kwam deze week naar buiten. Zijn termijn begint in oktober. Maar Tweede Kamerlid Pieter Omtzigt is nog niet klaar met Rutte. Hij

pakistan
Nieuws

Pakistan: woedende horde moslims bestormt politiebureau en lyncht toerist

Een woedende horde moslims in Pakistan heeft 36-jarige man gelyncht. De 36-jarige Pakistaan werd uit een politiebureau gesleurd, doodgeslagen en vervolgens in de brand gestoken. Hij werd verdacht van godslastering. De man was zelf Pakistaans moslim e

ChatGPT
Fun

Bewijs: ChatGPT gelooft niet in woke taalgebruik

Ook ChatGPT lijkt weinig trek te hebben in woke taalgebruik. Op de vraag wat de Italiaanse vertaling is van 'non-binair', geeft de AI-chatbot zowel een vrouwelijke als een mannelijke versie. Dit is ironisch, aangezien de term 'non-binair' juist is be

pfizer
Nieuws

Amerikaanse staat sleept Pfizer voor de rechter; dit is wat u moet weten

De Amerikaanse staat Kansas heeft Pfizer deze week voor de rechter gedaagd. Het farmaceutische bedrijf wordt beschuldigd van het misleiden van het publiek over de risico’s en effectiviteit van zijn COVID-19-vaccin. Kansas stelt dat Pfizer de wet heef

Ursula
Nieuws

Von der Leyen stopt kritisch rapport over Italië in doofpot om Meloni voor zich te winnen

Ursula von der Leyen, de voorzitter van de Europese Commissie, heeft naar verluidt geprobeerd om de kwestie van mediavrijheid niet verder op te schudden, te midden van haar inspanningen om steun te vergaren voor een tweede termijn als voorzitter van

Regenboog
Nieuws

Inlichtingendiensten VS vieren Pride-maand met bijzondere activeiten

De hoogste inlichtingendienst van de Verenigde Staten viert Pride Month op een opvallende manier door agenten uit te nodigen om de transgender vlag op hun nagels te laten schilderen, deel te nemen aan een "Pride Ally Challenge," en te leren van een "

Le Pen
Achtergronden

Le Pen wil remigratie islamisten realiseren als haar partij parlementsverkiezingen wint

Rassemblement National-prominent Marine Le Pen maakt één belofte in aanloop naar de parlementsverkiezingen in Frankrijk: als haar partij wint worden islamisten direct het land uitgezet. Volgens haar is dit simpelweg een "beroep op de wijsheid" doen.

Bom
De Bom

Niet iedereen heeft last gehad van het desastreuze woonbeleid van Hugo de Jonge

Het einde van Hugo de Jonge als minister voor Volkshuisvesting is nabij; zijn opvolger Mona Keijzer wacht een zware taak. Zij moet namelijk hard aan de bak en flink gaan puinruimen. Maar niet iedereen had last van het waardeloze woonbeleid van Hugo d

Gevangenis
Onderzoek

Duitse gevangenissen overvol met buitenlandse criminelen: dit zijn de cijfers

De Duitse gevangenissen zitten vooral vol met criminelen die geen Duits paspoort hebben, blijk uit nieuwe cijfers. Maar liefst 58 procent van alle gevangenen in Duitsland zijn buitenlanders, terwijl ze slechts 15 procent van de bevolking uitmaken. De

Contant
Nieuws

Demissionair kabinet wil op valreep contante betalingen vanaf 3.000 euro verbieden

Het demissionaire kabinet wil contante betalingen boven 3.000 euro verbieden. Een wetsvoorstel is hiervoor naar de Tweede Kamer gestuurd. Mocht het wetsvoorstel niet worden aangenomen, dan loopt Nederland mogelijk zo'n 600 miljoen euro aan Europees g

De Mos
Nieuws

Richard de Mos ook in hoger beroep vrijgesproken; OM gaat door het stof

De Haagse politicus Richard de Mos is in hoger beroep opnieuw vrijgesproken van omkoping. Dit heeft het gerechtshof vanmiddag bepaald. Ook oud-wethouder Rachid Guernaoui en vijf andere verdachten zijn vrijgesproken van omkoping. Hoewel de verdachten