Jetten betrapt op leugens over lagere energierekening: zo zit het écht

Achtergronden 13 november 2023 4 minuten Marit Nubé
Jetten

Demissionair klimaatminister Rob Jetten (D66) beweert dat de energierekening lager is geworden door zijn klimaatbeleid. Ook stelt hij dat Nederland helemaal onafhankelijk is geworden van Russisch gas dankzij hem. Maar al snel blijkt Jettens betoog enorm te rammelen. Op welke leugens is de zelfverklaarde 'klimaatdrammer' betrapt? Lees het hier!

Bij WNL Op Zondag haalt Frans Timmermans flink uit naar Jetten.  "Rob Jetten heeft onderdeel uitgemaakt van een kabinet dat gewoon niets heeft gedaan. Wij staan in Nederland al duizend dagen stil", vindt de lijsttrekker van GL-PvdA.

Deze opmerking komt hem al snel op een sneer te staan van Jetten. 'Frans, is het lastig te erkennen dat een andere lijsttrekker ook iets goed heeft gedaan?' schrijft de D66-minister op X. Als voorbeeld stelt Jetten dat Nederland 'binnen één jaar onafhankelijk van Russisch gas' is geworden en dat er een 'lagere energierekening door isolatie' is.

Woningisolatie kan flink in papieren lopen
Al snel krijgt Jetten de wind van voren op sociale media. Zo wordt er sterk aan getwijfeld of de bewering inderdaad klopt dat door hem de energierekening omlaag is gegaan door isolatie. Zo merkt onderzoeksjournalist Marc van der Vegt op dat 'mensen isolatie niet kunnen betalen'. Dit is niet voor niets: in augustus werd bekend dat woningisolatie duizenden euro's extra kan gaan kosten. 

Met een geïsoleerd huis heb je minder energie nodig om je huis te verwarmen. Daarom proberen steeds meer huishoudens hun woning te verduurzamen door het goed te laten isoleren. Maar dit blijkt niet altijd even diervriendelijk. Bij het isoleren van muren dreigen vleermuizen hun woonplek te verliezen of zelfs te verstikken, blijkt uit onderzoek.

Dit werpt de nodige problemen op. De vleermuis draagt namelijk veel bij aan het ecosysteem en dus een beschermde diersoort is volgens de Europese Habitatrichtlijnen. Daarom besloot de Raad van State deze zomer dat huiseigenaren, die hun woning willen laten isoleren, eerst een duur ecologisch onderzoek moeten laten uitvoeren naar de aanwezigheid van vleermuizen. Zo'n onderzoek duurt een jaar en kan zo'n 5.000 euro kosten.

Hoogste gasprijs van Europa 
Ook op een andere manier wordt er getwijfeld aan Jettens bewering dat hij de energierekening omlaag heeft gekregen. Zo liep tijdens zijn ministerschap de Nederlandse gasprijs zodanig op, dat het zelfs de hoogste van Europa werd.

"We hebben veruit de hoogste gasprijzen van Europa," merkte NSC-leider Pieter Omtzigt begin dit jaar op in een Kamerdebat. "Onze huishoudens betalen het dubbele van wat er in België of Duitsland wordt betaald."

De reden van de hoge gasprijs heeft uiteraard te maken met de Europese sancties tegen Russisch gas, vanwege de oorlog in Oekraïne. Maar ook hierin heeft Jetten een precaire rol gespeeld, benadrukken critici. In april vorig jaar kondigde de D66'er namelijk een dwangmaatregel aan: alle gemeten moeten hun contract opzeggen bij het Russische Gazprom Energy, zodat ze 'niet langer de Russische staatskas spekken'. Burgermeesters die weigerden mee te werken wilde hij eventueel in de gevangenis kunnen gooien.

Maar al snel kwam er veel kritiek op Jettens dwangmaatregel. Zo bleek dat zo'n opzegging miljoenen euro's per gemeente kon gaan kosten. De gemeente Utrecht, bijvoorbeeld, kostte het elf miljoen euro om een nieuw contract af te sluiten. Ook werd er getwijfeld aan de effectiviteit van de plannen. Als gemeenten hun contract opzeggen, moeten zij nieuw gas inkopen op de Europese markt. Maar dit gas is altijd nog deels Russisch, en de gasprijzen zijn inmiddels tien tot vijftien keer gestegen. Dit betekent dat er met een nieuw gascontract juist méér geld in de Russische staatskas komt. Jettens plannen bleken dus een averechts effect te hebben.

Daarom besloot een Kamermeerderheid een half jaar later dat Jetten moest afzien van zijn dwangmaatregel. Dit besloot hij daarom nog dezelfde dag te doen.

Nog steeds afhankelijk van Russisch gas
Tot slot beweert Jetten dat Nederland, dankzij hem, helemaal onafhankelijk is van Russisch gas. Maar kritische X-gebruikers wijzen erop dat dit niet klopt. Vanwege zijn ingetrokken dwangmaatregel hebben Nederlandse gemeenten nog steeds energiecontracten met Gazprom. En zelfs de gemeenten die wél een nieuw gascontract afsloten, zoals Utrecht, gebruiken alsnog Russisch gas omdat ze het halen van de Europese markt.

Ook de CEO van Gazprom, Aleksey Miller, erkent dat zijn bedrijf nog in groten getale gas levert aan de Europese markt. Precieze getallen geeft hij hier niet over, omdat pijpleidingen "geen nationale kleur hebben". Maar deze maand meldt hij wel aan het Russische staatskanaal Rossiya 1 dat "Russisch gas wordt geleverd aan veel landen die hebben verklaard het niet te willen gebruiken". Het gas wordt geleverd via Oekraïne naar de Oostenrijkse hub in Baumgarten.

Energierekening gaat blijven stijgen
Tot slot werd dit maandag bekend dat de energierekening in komende jaren explosief zal blijven stijgen vanwege windmolens en zonnepanelen. Dit meldt adviesorganisatie PwC Nederland aan Hart van Nederland.

PwC voorspelt dat met name de kosten voor stroom explosief zullen blijven stijgen. Dit is niet voor niets: vorige maand erkende Jetten dat de aansluitingskosten van windparken op zee 40 miljard euro hoger uitvallen dan verwacht. Dit wordt doorberekend aan de consument. Ondertussen zullen bedrijven en burgers alsmaar meer elektriciteit verbruiken. En dus stijgt de stroomprijs schrikbarend. Volgens PwC zullen elektriciteit en gas in 2030 tweemaal zo duur zijn als de prijs in 2020. Vervolgens zal de prijs rond 2040 weer zo'n 40 procent duurder zijn dan in 2030. 

Vorig jaar steeg de energierekening al flink in Nederland, maar volgens PwC was dit geen eenmalige uitschieter. Door de energietransitie zal de stroom- en gasrekening komende jaren blijven stijgen. De totale kostenstijging van energie zal zo'n 56 miljard euro kosten, waarvan 31 miljard euro verhaald gaat worden op huishoudens. Daarnaast 

Al in september vorig jaar erkende Jetten dat de hoge gasprijs blijvend zal zijn. "De realiteit is dat we het met minder fossiele energie moeten doen", aldus minister Rob Jetten in gesprek met NU.nl. Volgens de minister zal aardgas, ook met speciale maatregelen, een stuk duurder blijven dan voorheen. Maar volgens Jetten is dit niet per se problematisch, hij ziet het dan ook als een "wake-upcall". Een economie bouwen op goedkoop gas is niet verantwoord, aldus de minister 

nieuwrechts.nl/series/democratienieuwrechts.nl/series/boerennieuwrechts.nl/series/economienieuwrechts.nl/series/migratienieuwrechts.nl/series/eu

Beluister onze podcast

Dreigt Nederland zijn belangrijkste fundament te verliezen?
Of beluister op:

Meerartikelen

Ilhan Omar
Nieuws

Agenten VS vallen woning Somalisch congreslid binnen wegens onderzoek immigratiefraude

Federale agenten hebben maandagochtend 12 oktober een inval gedaan in de woning van het van oorsprong Somalische Democratische congreslid Ilhan Omar in Washington D.C. De huiszoeking maakt deel uit van een lopend strafrechtelijk onderzoek dat volgens...

Abortus
Nieuws

Aantal abortussen bij meisjes onder de 15 schiet omhoog: van 65 naar 163 in één jaar

Het aantal abortussen bij meisjes jonger dan 15 jaar is in Nederland fors gestegen. In 2025 ondergingen 163 meisjes in deze leeftijdsgroep een abortus, tegenover 65 een jaar eerder. Dat is ruim tweeënhalf keer zoveel en het hoogste aantal in jaren....

Jetten
Nieuws

Jetten hint op nog meer geld voor slavernijverleden

Premier Rob Jetten (D66) zet de deur open naar een nieuw vervolg op het beleid rond het slavernijverleden. Na een gesprek met vertegenwoordigers van Zwart Manifest schreef hij maandag dat het kabinet wil bekijken hoe het „verder invulling” kan...

RvS
Achtergronden

Dubbele pet voor Raad van State bij Spreidingswet: wil de wet behouden én kan eindrechter worden

De Raad van State kreeg deze zomer een stevige politieke rol in het debat over de Spreidingswet. De Afdeling advisering raadde de Tweede Kamer aan een voorstel om de wet in te trekken niet verder te behandelen. Inmiddels liggen er ook rechtszaken...

Bruls
Nieuws

Nijmegen bouwt asieldorp zonder vergunning, rechter grijpt in

De gemeente Nijmegen is begonnen met de bouw van een noodopvang voor maximaal 430 asielzoekers terwijl de omgevingsvergunning nog niet rond was. Een rechter in Arnhem heeft bepaald dat de bouw voorlopig mag doorgaan, maar dat de opvang pas open mag...

Politie Gaza
Nieuws

Politie wees training tegen antisemitisme af: ‘Niet opportuun’

De Nationaal Coördinator Antisemitismebestrijding (NCAB) bood de politie 100.000 euro aan voor een speciale opleiding over antisemitisme. De politie ging daar niet op in. Intern werd de training „niet opportuun” genoemd. Enkele maanden later...

Tractor
Nieuws

Boeren slaan handen ineen tegen stikstofplannen: ‘Anders verdwijnt 35 procent van boeren’

Zes boerenorganisaties komen met een eigen stikstofplan en willen dat landbouwminister Jaimi van Essen (D66) het beleid ingrijpend verandert. Onder de naam Landbouwalliantie presenteren zij dinsdag in Den Haag hun voorstellen. Ze willen een hogere...

Wilders
Nieuws

Gesubsidieerd meldpunt wilde Wilders-bericht verwijderen: kreeg voorrangsstatus

Een door het ministerie van Justitie en Veiligheid gefinancierd meldpunt kreeg vorig jaar een bijzondere positie bij sociale media. Meld Online Discriminatie (MOD) mag als zogenoemde betrouwbare flagger meldingen doen die platforms met voorrang...

Leesmeeropinie
Leesmeerinterviews

Meerartikelen

azc
Nieuws

Aalten wijst drie locaties aan voor azc: wethouder sluit discussie over komst uit

De gemeente Aalten heeft drie mogelijke locaties aangewezen voor een nieuw asielzoekerscentrum. Onder inwoners leidt dat tot verdeeldheid. Sommige bewoners steunen de opvang, terwijl anderen vrezen voor hun veiligheid en de toekomstige omvang van het...

Kröger Van Oosterhout
Nieuws

PRO-Kamerleden vlogen naar Colombia voor klimaatconferentie

PRO-Kamerleden Suzanne Kröger en Sjoukje van Oosterhout reisden eind april een week naar Colombia voor een internationale conferentie over het afbouwen van fossiele brandstoffen. Niet de Tweede Kamer, maar het Network of Parliamentarians for a Fossil...

Jetten
Achtergronden

Kabinet: een derde gepensioneerden verliest koopkracht in 2027, ouderenkorting daalt met 100 euro

Ongeveer een op de drie gepensioneerden gaat er in 2027 in koopkracht op achteruit. Gemiddeld laat de groep juist een kleine plus zien. Tegelijkertijd verlaagt het kabinet de ouderenkorting met 100 euro en dreigen veel spaarders voor het eerst...

Vingerafdruk
Nieuws

Brussel wil DNA en vingerafdrukken delen met Oekraïne: Nederland eist noodknop

De Europese Commissie wil gevoelige politiegegevens, waaronder DNA-profielen, vingerafdrukken en kentekeninformatie, automatisch kunnen uitwisselen met landen buiten de Europese Unie. Ook Oekraïne, Moldavië en kandidaat-lidstaten op de Westelijke...

Windmolen
Nieuws

Rotterdam wil bewoners overtuigen met windparkbezoek, kritische journalist mag niet mee

Een journalist van de lokale nieuwssite Hoogvliet Online mocht zaterdag niet mee met een excursie naar windpark Streepland bij Lage Zwaluwe. De gemeente Rotterdam organiseerde het bezoek om bewoners kennis te laten maken met de werking en gevolgen...

NOG NIET KLAAR
Onderzoek

Verplicht aan de warmtepomp: de banden tussen de coalitie en de sector die eraan verdient

De coalitie van D66, VVD en CDA wil dat veel huiseigenaren vanaf 2029 bij vervanging van hun cv-ketel verplicht worden om over te stappen op een warmtepomp. Voor fabrikanten en installateurs betekent dat uitzicht op een grotere, voorspelbaardere...

Dijksma
Nieuws

Utrecht zet hotels in voor opvang nareizigers: omwonenden worden niet geïnformeerd

Utrecht gaat opnieuw hotels gebruiken om nareizigers op te vangen, terwijl de hoge kosten van hotelopvang eerder landelijk veel kritiek opriepen. Omwonenden worden niet apart geïnformeerd. De gemeente maakt niet bekend welke hotels worden gebruikt of...

Van Essen
Nieuws

D66-minister gebruikt stikstofdaling bij boeren om Rotterdamse haven ruimte te geven

De stikstofmaatregelen die boeren de komende jaren moeten nemen, worden door het kabinet mede gebruikt om nieuwe vergunningen in de Rotterdamse haven mogelijk te maken. Het Rijk schrijft expliciet dat de stikstofdruk rond de haven verder daalt...

NAVO
Achtergronden

NAVO-doelen sturen Nederlands beleid, maar blijven geheim voor de Kamer

Nederland rekent NAVO-uitgaven tot op de miljoen door, maar houdt de onderliggende verplichtingen buiten het zicht van de Kamer. Het kabinet noemt deze doelen „politiek bindend”, gebruikt ze bij beleidskeuzes en verwerkt de gevolgen in nationale...

Farage
Nieuws

Farage wil Britse asielstelsel vijf jaar stilleggen en 90.000 asielzoekers uitzetten

De Britse politicus Nigel Farage wil het asielstelsel van het Verenigd Koninkrijk voor vijf jaar grotendeels stilleggen. De leider van Reform UK wil dat 90.000 asielzoekers die momenteel op een beslissing wachten, onmiddellijk worden uitgezet. Ook...

ON!
Nieuws

Nieuwe sanctie dreigt voor Ongehoord Nederland

Het Commissariaat voor de Media (CvdM) is van plan opnieuw een sanctie op te leggen aan Ongehoord Nederland. De publieke omroep is inmiddels over het voornemen geïnformeerd, dat meldt NU.nl. Volgens ON!-directeur Peter Vlemmix draait de zaak om een...

Huizenbouw
Nieuws

Duizenden nieuwe woningen in Amersfoort kunnen jarenlang niet op stroomnet

Ongeveer 2000 nieuwbouwwoningen in Amersfoort kunnen voorlopig niet worden aangesloten op het elektriciteitsnet. Het stroomnet heeft onvoldoende capaciteit om de extra woningen van elektriciteit te voorzien. Vooral bouwplannen in De Hoef, Kattenbroek...