Jetten betrapt op leugens over lagere energierekening: zo zit het écht

Achtergronden13 november 2023 4 minuten Marit Nubé
Jetten

Demissionair klimaatminister Rob Jetten (D66) beweert dat de energierekening lager is geworden door zijn klimaatbeleid. Ook stelt hij dat Nederland helemaal onafhankelijk is geworden van Russisch gas dankzij hem. Maar al snel blijkt Jettens betoog enorm te rammelen. Op welke leugens is de zelfverklaarde 'klimaatdrammer' betrapt? Lees het hier!

Bij WNL Op Zondag haalt Frans Timmermans flink uit naar Jetten.  "Rob Jetten heeft onderdeel uitgemaakt van een kabinet dat gewoon niets heeft gedaan. Wij staan in Nederland al duizend dagen stil", vindt de lijsttrekker van GL-PvdA.

Deze opmerking komt hem al snel op een sneer te staan van Jetten. 'Frans, is het lastig te erkennen dat een andere lijsttrekker ook iets goed heeft gedaan?' schrijft de D66-minister op X. Als voorbeeld stelt Jetten dat Nederland 'binnen één jaar onafhankelijk van Russisch gas' is geworden en dat er een 'lagere energierekening door isolatie' is.

Woningisolatie kan flink in papieren lopen
Al snel krijgt Jetten de wind van voren op sociale media. Zo wordt er sterk aan getwijfeld of de bewering inderdaad klopt dat door hem de energierekening omlaag is gegaan door isolatie. Zo merkt onderzoeksjournalist Marc van der Vegt op dat 'mensen isolatie niet kunnen betalen'. Dit is niet voor niets: in augustus werd bekend dat woningisolatie duizenden euro's extra kan gaan kosten. 

Met een geïsoleerd huis heb je minder energie nodig om je huis te verwarmen. Daarom proberen steeds meer huishoudens hun woning te verduurzamen door het goed te laten isoleren. Maar dit blijkt niet altijd even diervriendelijk. Bij het isoleren van muren dreigen vleermuizen hun woonplek te verliezen of zelfs te verstikken, blijkt uit onderzoek.

Dit werpt de nodige problemen op. De vleermuis draagt namelijk veel bij aan het ecosysteem en dus een beschermde diersoort is volgens de Europese Habitatrichtlijnen. Daarom besloot de Raad van State deze zomer dat huiseigenaren, die hun woning willen laten isoleren, eerst een duur ecologisch onderzoek moeten laten uitvoeren naar de aanwezigheid van vleermuizen. Zo'n onderzoek duurt een jaar en kan zo'n 5.000 euro kosten.

Hoogste gasprijs van Europa 
Ook op een andere manier wordt er getwijfeld aan Jettens bewering dat hij de energierekening omlaag heeft gekregen. Zo liep tijdens zijn ministerschap de Nederlandse gasprijs zodanig op, dat het zelfs de hoogste van Europa werd.

"We hebben veruit de hoogste gasprijzen van Europa," merkte NSC-leider Pieter Omtzigt begin dit jaar op in een Kamerdebat. "Onze huishoudens betalen het dubbele van wat er in België of Duitsland wordt betaald."

De reden van de hoge gasprijs heeft uiteraard te maken met de Europese sancties tegen Russisch gas, vanwege de oorlog in Oekraïne. Maar ook hierin heeft Jetten een precaire rol gespeeld, benadrukken critici. In april vorig jaar kondigde de D66'er namelijk een dwangmaatregel aan: alle gemeten moeten hun contract opzeggen bij het Russische Gazprom Energy, zodat ze 'niet langer de Russische staatskas spekken'. Burgermeesters die weigerden mee te werken wilde hij eventueel in de gevangenis kunnen gooien.

Maar al snel kwam er veel kritiek op Jettens dwangmaatregel. Zo bleek dat zo'n opzegging miljoenen euro's per gemeente kon gaan kosten. De gemeente Utrecht, bijvoorbeeld, kostte het elf miljoen euro om een nieuw contract af te sluiten. Ook werd er getwijfeld aan de effectiviteit van de plannen. Als gemeenten hun contract opzeggen, moeten zij nieuw gas inkopen op de Europese markt. Maar dit gas is altijd nog deels Russisch, en de gasprijzen zijn inmiddels tien tot vijftien keer gestegen. Dit betekent dat er met een nieuw gascontract juist méér geld in de Russische staatskas komt. Jettens plannen bleken dus een averechts effect te hebben.

Daarom besloot een Kamermeerderheid een half jaar later dat Jetten moest afzien van zijn dwangmaatregel. Dit besloot hij daarom nog dezelfde dag te doen.

Nog steeds afhankelijk van Russisch gas
Tot slot beweert Jetten dat Nederland, dankzij hem, helemaal onafhankelijk is van Russisch gas. Maar kritische X-gebruikers wijzen erop dat dit niet klopt. Vanwege zijn ingetrokken dwangmaatregel hebben Nederlandse gemeenten nog steeds energiecontracten met Gazprom. En zelfs de gemeenten die wél een nieuw gascontract afsloten, zoals Utrecht, gebruiken alsnog Russisch gas omdat ze het halen van de Europese markt.

Ook de CEO van Gazprom, Aleksey Miller, erkent dat zijn bedrijf nog in groten getale gas levert aan de Europese markt. Precieze getallen geeft hij hier niet over, omdat pijpleidingen "geen nationale kleur hebben". Maar deze maand meldt hij wel aan het Russische staatskanaal Rossiya 1 dat "Russisch gas wordt geleverd aan veel landen die hebben verklaard het niet te willen gebruiken". Het gas wordt geleverd via Oekraïne naar de Oostenrijkse hub in Baumgarten.

Energierekening gaat blijven stijgen
Tot slot werd dit maandag bekend dat de energierekening in komende jaren explosief zal blijven stijgen vanwege windmolens en zonnepanelen. Dit meldt adviesorganisatie PwC Nederland aan Hart van Nederland.

PwC voorspelt dat met name de kosten voor stroom explosief zullen blijven stijgen. Dit is niet voor niets: vorige maand erkende Jetten dat de aansluitingskosten van windparken op zee 40 miljard euro hoger uitvallen dan verwacht. Dit wordt doorberekend aan de consument. Ondertussen zullen bedrijven en burgers alsmaar meer elektriciteit verbruiken. En dus stijgt de stroomprijs schrikbarend. Volgens PwC zullen elektriciteit en gas in 2030 tweemaal zo duur zijn als de prijs in 2020. Vervolgens zal de prijs rond 2040 weer zo'n 40 procent duurder zijn dan in 2030. 

Vorig jaar steeg de energierekening al flink in Nederland, maar volgens PwC was dit geen eenmalige uitschieter. Door de energietransitie zal de stroom- en gasrekening komende jaren blijven stijgen. De totale kostenstijging van energie zal zo'n 56 miljard euro kosten, waarvan 31 miljard euro verhaald gaat worden op huishoudens. Daarnaast 

Al in september vorig jaar erkende Jetten dat de hoge gasprijs blijvend zal zijn. "De realiteit is dat we het met minder fossiele energie moeten doen", aldus minister Rob Jetten in gesprek met NU.nl. Volgens de minister zal aardgas, ook met speciale maatregelen, een stuk duurder blijven dan voorheen. Maar volgens Jetten is dit niet per se problematisch, hij ziet het dan ook als een "wake-upcall". Een economie bouwen op goedkoop gas is niet verantwoord, aldus de minister 

Meerartikelen

Gideon
Nieuws

Gideon van Meijeren: dit gaat er écht schuil achter de stikstofcrisis

Uit onderzoek van NRC blijkt dat Schiphol soepelere stikstofregels kreeg dan andere bedrijven in Nederland. Hierdoor kon het vliegveld eenvoudiger een natuurvergunning krijgen en hoefde het aantal vluchten niet omlaag. Deze week werd hierover gedebat

De Mos
Nieuws

Zet OM jacht op De Mos voort? 'Nog in beraad over in cassatie gaan'

Het Openbaar Ministerie (OM) heeft nog geen beslissing genomen over een mogelijk cassatieberoep bij de Hoge Raad in de zaak tegen Richard de Mos en zijn medeverdachten. Een woordvoerder van het OM verklaarde na de uitspraak van het gerechtshof in Den

Wilders
Peiling

Peiling: PVV levert zetels in bij komst nieuw kabinet

De PVV van Geert Wilders levert in de nieuwste peiling van Ipsos vier zetels in ten opzichte van vorige maand. Kiezers lopen vooral weg bij de PVV omdat een deel van de achterban niet blij is met het nieuwe kabinet. De PVV staat nog wel 15 zetels bov

Amsterdam
Video

Zien: Blèrende moslim valt Amsterdamse terrasgangers lastig

Amsterdamse terrasgangers blijken tegenwoordig niet altijd meer onbezorgd een hapje te kunnen eten. Op beelden is te zien hoe hun rust wordt verstoord door een blèrende moslim met een stereo en een djellaba. Hij zingt islamitische teksten en gaat exp

Kuipers
Nieuws

Politieke erfenis van oud-minister Kuipers uitgewist

De vijf Nederlandse centra voor kinderhartchirurgie gaan intensiever met elkaar samenwerken. Hierover is een akkoord bereikt, meldt Zorgminister Dijkstra aan de Tweede Kamer. Met dit besluit gaat de politieke erfenis van voormalig VWS-minister Ernst

Jinek
Nieuws

Nieuwe NPO-verhuizing Jinek kost jaarlijks 2 miljoen euro extra

De verhuizing van Eva Jineks nieuwe talkshow naar Amsterdam veroorzaakt opschudding. De keuze om haar programma niet in Hilversum maar in Amsterdam te produceren, verhoogt de kosten met bijna twee miljoen euro per seizoen. Dit leidt tot kritiek vanui

Le Pen Bardella
Nieuws

Partij Le Pen trekt lijn: geen Franse troepen naar Oekraïne

Rassemblement National (RN), de partij van Marine Le Pen, wil dat de Franse regering geen Franse troepen of langeafstandsraketten stuurt naar Oekraïne. Dit kondigt partijleider Jordan Bardella aan, in aanloop naar de vervroegde parlementsverkiezingen

Van der Wal
Achtergronden

E-mail onthult demissionaire VVD-plannen voor transitie in landbouwsector

Onderzoeksjournalist Marc van der Vegt heeft een e-mail ontdekt van demissionair stikstofminister Van der Wal (VVD) aan de toenmalige minister van Landbouw, Staghouwer. De e-mail, gedateerd 9 mei 2022, schetst een visionair beeld voor de toekomst van

Leesmeeropinie
Leesmeerinterviews

Meerartikelen

omtzigt
Nieuws

Pieter Omtzigt pakt Rutte aan en wil weten vanaf wanneer NAVO-kandidatuur speelde

Mark Rutte, op dit moment nog demissionair minister-president van Nederland, wordt de nieuwe baas van de NAVO. Dat nieuws kwam deze week naar buiten. Zijn termijn begint in oktober. Maar Tweede Kamerlid Pieter Omtzigt is nog niet klaar met Rutte. Hij

pakistan
Nieuws

Pakistan: woedende horde moslims bestormt politiebureau en lyncht toerist

Een woedende horde moslims in Pakistan heeft 36-jarige man gelyncht. De 36-jarige Pakistaan werd uit een politiebureau gesleurd, doodgeslagen en vervolgens in de brand gestoken. Hij werd verdacht van godslastering. De man was zelf Pakistaans moslim e

Nancy Faeser
Nieuws

Duitsland gaat "gevaarlijke islamitische personen" het land uitzetten

De procedure om criminele en gevaarlijke vluchtelingen het land uit te zetten wordt in Duitsland versneld. Dat maakte Nancy Faeser, de minister van Binnenlandse Zaken in Duitsland, vrijdag bekend.  Asielproblematiek en illegale migratie spelen een gr

ChatGPT
Fun

Bewijs: ChatGPT gelooft niet in woke taalgebruik

Ook ChatGPT lijkt weinig trek te hebben in woke taalgebruik. Op de vraag wat de Italiaanse vertaling is van 'non-binair', geeft de AI-chatbot zowel een vrouwelijke als een mannelijke versie. Dit is ironisch, aangezien de term 'non-binair' juist is be

pfizer
Nieuws

Amerikaanse staat sleept Pfizer voor de rechter; dit is wat u moet weten

De Amerikaanse staat Kansas heeft Pfizer deze week voor de rechter gedaagd. Het farmaceutische bedrijf wordt beschuldigd van het misleiden van het publiek over de risico’s en effectiviteit van zijn COVID-19-vaccin. Kansas stelt dat Pfizer de wet heef

Ursula
Nieuws

Von der Leyen stopt kritisch rapport over Italië in doofpot om Meloni voor zich te winnen

Ursula von der Leyen, de voorzitter van de Europese Commissie, heeft naar verluidt geprobeerd om de kwestie van mediavrijheid niet verder op te schudden, te midden van haar inspanningen om steun te vergaren voor een tweede termijn als voorzitter van

Regenboog
Nieuws

Inlichtingendiensten VS vieren Pride-maand met bijzondere activeiten

De hoogste inlichtingendienst van de Verenigde Staten viert Pride Month op een opvallende manier door agenten uit te nodigen om de transgender vlag op hun nagels te laten schilderen, deel te nemen aan een "Pride Ally Challenge," en te leren van een "

Le Pen
Achtergronden

Le Pen wil remigratie islamisten realiseren als haar partij parlementsverkiezingen wint

Rassemblement National-prominent Marine Le Pen maakt één belofte in aanloop naar de parlementsverkiezingen in Frankrijk: als haar partij wint worden islamisten direct het land uitgezet. Volgens haar is dit simpelweg een "beroep op de wijsheid" doen.

Bom
De Bom

Niet iedereen heeft last gehad van het desastreuze woonbeleid van Hugo de Jonge

Het einde van Hugo de Jonge als minister voor Volkshuisvesting is nabij; zijn opvolger Mona Keijzer wacht een zware taak. Zij moet namelijk hard aan de bak en flink gaan puinruimen. Maar niet iedereen had last van het waardeloze woonbeleid van Hugo d

Gevangenis
Onderzoek

Duitse gevangenissen overvol met buitenlandse criminelen: dit zijn de cijfers

De Duitse gevangenissen zitten vooral vol met criminelen die geen Duits paspoort hebben, blijk uit nieuwe cijfers. Maar liefst 58 procent van alle gevangenen in Duitsland zijn buitenlanders, terwijl ze slechts 15 procent van de bevolking uitmaken. De

Contant
Nieuws

Demissionair kabinet wil op valreep contante betalingen vanaf 3.000 euro verbieden

Het demissionaire kabinet wil contante betalingen boven 3.000 euro verbieden. Een wetsvoorstel is hiervoor naar de Tweede Kamer gestuurd. Mocht het wetsvoorstel niet worden aangenomen, dan loopt Nederland mogelijk zo'n 600 miljoen euro aan Europees g

De Mos
Nieuws

Richard de Mos ook in hoger beroep vrijgesproken; OM gaat door het stof

De Haagse politicus Richard de Mos is in hoger beroep opnieuw vrijgesproken van omkoping. Dit heeft het gerechtshof vanmiddag bepaald. Ook oud-wethouder Rachid Guernaoui en vijf andere verdachten zijn vrijgesproken van omkoping. Hoewel de verdachten