Maandag betaalden handelaren ruim 58 euro per megawattuur aardgas, een stijging van 5 procent ten opzichte van de vorige handelsdag. Dit prijsniveau werd voor het laatst in februari 2023 bereikt. De belangrijkste reden voor de stijging is de winterse kou, die leidt tot een hoger gasverbruik en een snellere daling van de gasvoorraden.

De Europese gasreserves zijn momenteel voor minder dan de helft gevuld, wat het laagste peil is voor deze tijd van het jaar sinds de energiecrisis van 2022. Ter vergelijking: vorig jaar rond deze tijd waren de gasopslagen nog voor 67 procent gevuld. In Nederland ligt het niveau zelfs onder het Europese gemiddelde, met een vulling van ongeveer één derde van de totale capaciteit.

Extra druk door dreigende handelsoorlog
Naast het koude weer speelt ook de oplopende spanning tussen de VS en de EU een rol. Europa leunt steeds meer op vloeibaar aardgas (LNG) uit de Verenigde Staten als alternatief voor Russisch gas. De recente handelsspanningen tussen beide grootmachten zorgen echter voor onzekerheid over de aanvoer.

Bovendien staat er onderhoud aan Noorse gasvelden gepland. Sinds de oorlog in Oekraïne is Noorwegen uitgegroeid tot de belangrijkste gasleverancier van Europa, met een aandeel van bijna één derde in de totale leveringen. Beperkte productiecapaciteit in Noorwegen kan de gasprijzen verder opdrijven.

Hogere kosten voor huishoudens
De stijgende gasprijs blijft voorlopig vooral een zorg voor energieleveranciers en overheden, maar kan op termijn ook huishoudens raken. Als de prijzen langdurig hoog blijven, zullen energieleveranciers dit doorberekenen in hun gastarieven.

Bovendien kan de prijs van elektriciteit stijgen, omdat een aanzienlijk deel van de stroomproductie in Europa nog steeds afhankelijk is van gascentrales. Dit kan leiden tot hogere energierekeningen voor consumenten, vooral wanneer de vraag in de wintermaanden hoog blijft.

Vooruitzichten: nog hogere prijzen?
Weermodellen voorspellen dat het koude weer voorlopig aanhoudt, wat de gasvraag hoog zal houden. Daarnaast zijn Europese landen genoodzaakt hun gasvoorraden in de zomer weer aan te vullen. Door de beperkte reserves kan dat dit jaar extra duur uitvallen, wat opnieuw prijsstijgingen kan veroorzaken.

Of de gasprijzen echt een nieuwe piek bereiken, hangt af van hoe streng de rest van de winter zal zijn en of de geopolitieke spanningen tussen de VS en de EU verder oplopen. Voorlopig is het duidelijk: de energiemarkt blijft in beweging, en onzekerheid over prijzen blijft groot.