Hoogleraar: 'Windmolens en zonnepanelen bedreigen ons energiesysteem'

Achtergronden 1 mei 2025 2 minuten Marit Nubé
Energietransitie
ANP / Robin Utrecht

In het publieke debat worden windmolens en zonnepanelen vaak geprezen als dé toekomst. Maar volgens de Zweedse hoogleraar meteorologie en klimaatwetenschapper Lennart Bengtsson is dit beeld veel te rooskleurig. In een analyse op het platform Det goda samhället waarschuwt hij dat Europa met open ogen afkoerst op een instabiel energiesysteem.

Bengtsson ziet een groot probleem in hoe wind- en zonne-energie in Zweden en de rest van Europa worden toegepast. Het knelpunt zit volgens hem niet in de intenties, maar in de uitvoering. Wind en zon leveren namelijk energie zonder rekening te houden met wanneer die energie nodig is. Waterkrachtcentrales kunnen hun productie makkelijk afstemmen op de vraag, omdat het water kan worden vastgehouden en losgelaten wanneer nodig. Maar zon en wind missen zo’n ‘aan-uitknop’.

“Iedereen die twijfelt, hoeft slechts een paar eenvoudige natuurkundige berekeningen uit te voeren,” schrijft Bengtsson. Hij wijst erop dat zonder grootschalige opslag of back-ups, schommelingen in wind en zon het net kunnen ontregelen.

Wispelturige wind als hoofdrolspeler
Een opvallend punt in Bengtssons kritiek is de ongelijkmatigheid van windenergie. Kleine veranderingen in windsnelheid hebben enorme gevolgen voor de stroomproductie. Dat komt doordat de hoeveelheid opgewekte energie niet gelijkmatig toeneemt, maar met de derde macht van de windsnelheid. Dus als de wind een beetje afneemt, stort de productie in.

“De rest veroorzaakt alleen maar problemen,” zegt Bengtsson. Vooral de combinatie met onvoorspelbaar weer en wisselende vraag maakt het ingewikkeld.

Ook zonne-energie krijgt van Bengtsson geen vrijbrief. Vooral op noordelijke breedtegraden zoals in Zweden wringt het, zegt hij. In de winter, als de vraag naar stroom groot is, leveren zonnepanelen bijna niets. In de zomer draaien ze op volle kracht, maar dan is er nauwelijks vraag. Het idee om die overschotten op te slaan klinkt mooi, maar volgens Bengtsson is dat technisch en financieel simpelweg onhaalbaar op grote schaal.

Beslissers zonder basiskennis
Bengtsson uit felle kritiek op politici en beleidsmakers. Volgens hem zouden veel investeringen in hernieuwbare energie niet zijn gedaan als beslissers de basisfysica beter hadden begrepen. “Hoe meer je dit soort energiebronnen installeert, hoe meer problemen je krijgt,” schrijft hij. Hij pleit daarom niet voor een totale stop, maar wel voor een scherpe heroverweging en afbouw van grootschalige projecten.

Overigens wil Bengtsson niet alle toepassingen van wind- en zonne-energie wegzetten als onzinnig. Op kleine schaal kunnen ze juist nuttig zijn. Denk aan zonne-energie in vakantiehuisjes of op afgelegen plekken waar geen aansluiting op het net is. Hij ziet vooral veel potentie in directe toepassingen, zoals zonnecollectoren voor warm water. “De omweg via elektriciteitsproductie is een tamelijk idiote omweg,” stelt hij droogjes.

Blijf via NieuwRechts.nl op de hoogte van het laatste nieuws voor rechts en conservatief denkend Nederland! Start je gratis maand nu via https://nieuwrechts.nl/landing

Staatssecretaris verzoekt Kamerleden niet te veel vragen te stellen over Box 3

Beluister onze podcast

Is D66 bewust bezig met onze democratie te ondermijnen?
Of beluister op:

Meerartikelen

klimaat
Nieuws

Britse gemeenten laten airco’s verwijderen vanwege klimaatregels

Lokale overheden in Engeland laten airconditioning-apparaten van woningen verwijderen. De apparaten zouden in strijd zijn met klimaatbeleid en lokale regels. Dat meldt The Daily Telegraph op basis van meerdere voorbeelden. In Engeland heeft slechts d

Fatbike
Nieuws

Fatbikes overspoelen Rijswijk; lokale partij wil opheldering over asielzoekers met fatbikes

Beter voor Rijswijk wil opheldering over een grote hoeveelheid nieuwe fatbikes op het terrein van het azc in Rijswijk. Raadslid Ed Braam heeft namens de fractie artikel 44-vragen gesteld aan het college. De partij wil weten hoeveel fatbikes er op het

Wilders
Nieuws

Wilders hard over kerkactie voor asielkinderen: ‘Allemaal het land uit’

PVV-leider Geert Wilders reageert fel op de actie van Kerkasiel Kampen voor 420 kinderen zonder verblijfsvergunning. De initiatiefnemers vroegen dinsdag in Den Haag aandacht voor kinderen die volgens hen in Nederland zijn geworteld, maar nog altijd g

Defensie
Onderzoek

Onderzoek: Nederlanders hebben weinig vertrouwen in uitgaven Defensie

Een grote meerderheid van de Nederlanders steunt internationale defensiesamenwerking en het principe van collectieve verdediging. Ook is er brede steun voor hogere defensie-uitgaven. Toch is dat draagvlak niet onvoorwaardelijk. Nederlanders willen vo

Gideon
Achtergronden

FVD waarschuwt voor rechtsstaat die wordt ingezet tegen oppositie

FVD-Kamerlid Gideon van Meijeren zet tijdens het debat over de staat van de rechtsstaat de aanval in op wat hij ziet als een omkering van het rechtsstatelijke principe. Volgens hem hoort de rechtsstaat burgers te beschermen tegen de macht, maar gebeu

Bosma
Achtergronden

Martin Bosma wijst op klassenjustitie: ‘Universitair geschoold Nederland wint altijd’

PVV-Kamerlid Martin Bosma heeft tijdens een debat over de staat van de rechtsstaat uitgehaald naar wat hij ziet als een dubbele maat bij politie, justitie en bestuur. Volgens Bosma worden activisten aan de rechterkant van het politieke spectrum harde

Ollongren
Nieuws

D66'er Ollongren wordt nieuwe hoogste diplomatieke ambtenaar van de EU: 'Baantjescarrousel'

Voormalig Defensie-minister en D66-prominent Kajsa Ollongren krijgt een hoge functie binnen de Europese Unie. De D66-politica is benoemd tot secretaris-generaal van de Europese diplomatieke dienst EEAS. Dat heeft EU-buitenlandchef Kaja Kallas bekendg

Van Essen boeren
Achtergronden

Kabinet riskeert nieuwe boerenprotesten met harde stikstofplannen

Het kabinet lijkt opnieuw af te koersen op harde stikstofmaatregelen rond natuurgebieden. Vrijdag presenteert landbouwminister Jaimi van Essen zijn langverwachte brief over landbouw, natuur en stikstof. Uit gelekte stukken en berichtgeving blijkt dat

Leesmeeropinie
Leesmeerinterviews

Meerartikelen

Vollenbroek
Onderzoek

Onderzoek legt nauwe banden bloot tussen overheid en natuurclubs

De overheid en natuurclubs zoals MOB zijn in het Nederlandse natuurdossier opvallend nauw met elkaar verweven. Dat stelt onderzoeksplatform Stichting Agri Facts na onderzoek naar het netwerk van natuurorganisaties, ambtenaren en adviesclubs rond het

Flitsmeister
Nieuws

Mogelijk verbod op Flitsmeister voedt zorgen over digitale verkeerscontrole

Een recente uitspraak van het Europese Hof van Justitie jaagt de discussie over Flitsmeister opnieuw aan. EU-landen mogen apps die waarschuwen voor flitsers en politiecontroles onder voorwaarden beperken of verbieden. Dat mag als een land dat nodig v

fatbike
Nieuws

Achtste aanranding in korte tijd: politie zoekt lichte getinte fatbike-bestuurder in Hendrik-Ido-Ambacht

In Hendrik-Ido-Ambacht is opnieuw een vrouw aangerand door een man op een fatbike. Het gaat volgens regionale omroep Rijnmond om de achtste aanranding in korte tijd. De politie vermoedt dat dezelfde verdachte achter alle incidenten zit. De meest rece

Roemenië
Achtergronden

Roemeense pooiernetwerken actief in Nederland: EU-vrij verkeer maakt aanpak complexer

Roemeense en Bulgaarse netwerken spelen al jaren een grote rol bij grensoverschrijdende seksuele uitbuiting in Nederland. Uit de Monitor Mensenhandel 2019–2023 van de Nationaal Rapporteur blijkt dat Roemenen de grootste groep vormen onder verdachten

Van Bruggen
Nieuws

Kabinet weet niet of er misdaden worden gepleegd met Nederlandse busjes in Oekraïne

Nederland kan niet met zekerheid zeggen wat Oekraïne doet met de twintig gevangenisbussen die het kabinet aan het land heeft geschonken. Dat blijkt uit antwoorden van staatssecretaris Van Bruggen op Kamervragen van FVD-Kamerlid Pepijn van Houwelingen

FDF
Nieuws

Farmers Defence Force waarschuwt voor nieuwe boerenacties bij doorzetten stikstofplannen

Farmers Defence Force (FDF) waarschuwt voor nieuwe boerenacties als het kabinet vasthoudt aan de aangekondigde stikstofplannen. Volgens voorman Mark van den Oever groeit de onrust op het platteland opnieuw. In een videocolumn voor Ongehoord Nederland

Hermans
Nieuws

VWS-minister wil gezonde jongeren klaarstomen voor Defensie

VWS-minister Sophie Hermans sprak op een zorgcongres in Berlijn opvallend stevig over de noodzaak van gezonde jongeren voor Defensie. In haar toespraak op het Hauptstadtkongress stelde zij dat een gezonde bevolking nodig is om de samenleving overeind

EU
Nieuws

EU wil afgewezen asielzoekers naar remigratiecentra sturen in Rwanda en Oezbekistan

Een groep Europese landen onderzoekt plannen om afgewezen asielzoekers onder te brengen in terugkeercentra buiten de Europese Unie. Rwanda en Oezbekistan worden genoemd als mogelijke locaties. Daarmee zet Europa een nieuwe stap in het verplaatsen van

Amsterdam
Nieuws

Amsterdam bedenkt groene klushub, maar aannemers blijven massaal weg

Een duurzame overstapplek voor aannemers in Amsterdam is nauwelijks gebruikt. Sinds begin 2025 maakten slechts drie bedrijven gebruik van de zogenoemde Park + Switch bij de Passenger Terminal. Daar konden aannemers, loodgieters en installateurs hun b

Leyen
Achtergronden

Onvrede over ‘autoritaire’ Von der Leyen groeit binnen Europese Commissie

Binnen de Europese Commissie groeit de irritatie over Ursula von der Leyen. Volgens berichtgeving van Politico zouden meerdere Commissieleden genoeg hebben van haar gesloten en sterk gecentraliseerde manier van besturen. De Duitse Commissievoorzitter

EU
Achtergronden

EU opent deur voor genetisch aangepast voedsel zonder duidelijke keuze voor consument

Consumenten in Europa krijgen straks minder zicht op genetisch aangepast voedsel. Het Europees Parlement stemde vorige week in met nieuwe regels voor gewassen die zijn aangepast met moderne technieken zoals CRISPR. Voor zulke nieuwe GGO’s gelden stra

Antifa
Nieuws

Antifa-activisten krijgen tientallen jaren celstraf voor geweld richting remigratie-agenten

Een demonstrant in de Amerikaanse staat Texas is veroordeeld tot een gevangenisstraf van honderd jaar na een gewelddadig protest bij een detentiecentrum van immigratiedienst ICE. De man werd schuldig bevonden aan poging tot moord op een politieagent.