Hoogleraar: 'Windmolens en zonnepanelen bedreigen ons energiesysteem'

Achtergronden 1 mei 2025 2 minuten Marit Nubé
Energietransitie
ANP / Robin Utrecht

In het publieke debat worden windmolens en zonnepanelen vaak geprezen als dé toekomst. Maar volgens de Zweedse hoogleraar meteorologie en klimaatwetenschapper Lennart Bengtsson is dit beeld veel te rooskleurig. In een analyse op het platform Det goda samhället waarschuwt hij dat Europa met open ogen afkoerst op een instabiel energiesysteem.

Bengtsson ziet een groot probleem in hoe wind- en zonne-energie in Zweden en de rest van Europa worden toegepast. Het knelpunt zit volgens hem niet in de intenties, maar in de uitvoering. Wind en zon leveren namelijk energie zonder rekening te houden met wanneer die energie nodig is. Waterkrachtcentrales kunnen hun productie makkelijk afstemmen op de vraag, omdat het water kan worden vastgehouden en losgelaten wanneer nodig. Maar zon en wind missen zo’n ‘aan-uitknop’.

“Iedereen die twijfelt, hoeft slechts een paar eenvoudige natuurkundige berekeningen uit te voeren,” schrijft Bengtsson. Hij wijst erop dat zonder grootschalige opslag of back-ups, schommelingen in wind en zon het net kunnen ontregelen.

Wispelturige wind als hoofdrolspeler
Een opvallend punt in Bengtssons kritiek is de ongelijkmatigheid van windenergie. Kleine veranderingen in windsnelheid hebben enorme gevolgen voor de stroomproductie. Dat komt doordat de hoeveelheid opgewekte energie niet gelijkmatig toeneemt, maar met de derde macht van de windsnelheid. Dus als de wind een beetje afneemt, stort de productie in.

“De rest veroorzaakt alleen maar problemen,” zegt Bengtsson. Vooral de combinatie met onvoorspelbaar weer en wisselende vraag maakt het ingewikkeld.

Ook zonne-energie krijgt van Bengtsson geen vrijbrief. Vooral op noordelijke breedtegraden zoals in Zweden wringt het, zegt hij. In de winter, als de vraag naar stroom groot is, leveren zonnepanelen bijna niets. In de zomer draaien ze op volle kracht, maar dan is er nauwelijks vraag. Het idee om die overschotten op te slaan klinkt mooi, maar volgens Bengtsson is dat technisch en financieel simpelweg onhaalbaar op grote schaal.

Beslissers zonder basiskennis
Bengtsson uit felle kritiek op politici en beleidsmakers. Volgens hem zouden veel investeringen in hernieuwbare energie niet zijn gedaan als beslissers de basisfysica beter hadden begrepen. “Hoe meer je dit soort energiebronnen installeert, hoe meer problemen je krijgt,” schrijft hij. Hij pleit daarom niet voor een totale stop, maar wel voor een scherpe heroverweging en afbouw van grootschalige projecten.

Overigens wil Bengtsson niet alle toepassingen van wind- en zonne-energie wegzetten als onzinnig. Op kleine schaal kunnen ze juist nuttig zijn. Denk aan zonne-energie in vakantiehuisjes of op afgelegen plekken waar geen aansluiting op het net is. Hij ziet vooral veel potentie in directe toepassingen, zoals zonnecollectoren voor warm water. “De omweg via elektriciteitsproductie is een tamelijk idiote omweg,” stelt hij droogjes.

nieuwrechts.nl/series/democratienieuwrechts.nl/series/boerennieuwrechts.nl/series/economienieuwrechts.nl/series/migratienieuwrechts.nl/series/eu
De PVV diende een motie in om alle Syriërs weer terug naar Syrië te sturen. Echter stemden alleen de PVV, FVD, JA21, Groep Markuszower en Mona Keijzer voor. Blijf via NieuwRechts.nl op de hoogte van het laatste nieuws voor rechts en conservatief denkend Nederland! Start je gratis maand nu via https://nieuwrechts.nl/landing

PVV wil alle Syriërs terugsturen

Beluister onze podcast

Dreigt Nederland zijn belangrijkste fundament te verliezen?
Of beluister op:

Meerartikelen

Woning
Nieuws

Eén op de tien sociale huurwoningen in Soest naar statushouders

In de gemeente Soest ging vorig jaar ongeveer tien procent van alle vrijgekomen sociale huurwoningen naar statushouders. Van de ruim 300 beschikbare woningen werden er ongeveer dertig aan deze groep toegewezen. Dat gebeurt terwijl de vraag naar...

CDA
Nieuws

CDA-minister stuurt brief naar gemeenten om duizenden extra asielplekken te realiseren

De asielopvang in Nederland dreigt opnieuw volledig vast te lopen. In Ter Apel moesten afgelopen week weer asielzoekers buiten slapen. Asielminister Bart van den Brink (CDA) noemt de situatie inmiddels „onhoudbaar”. In een dringende brief aan alle...

Jetten
Nieuws

Jetten hint op nog meer geld voor slavernijverleden

Premier Rob Jetten (D66) zet de deur open naar een nieuw vervolg op het beleid rond het slavernijverleden. Na een gesprek met vertegenwoordigers van Zwart Manifest schreef hij maandag dat het kabinet wil bekijken hoe het „verder invulling” kan...

RvS
Achtergronden

Dubbele pet voor Raad van State bij Spreidingswet: wil de wet behouden én kan eindrechter worden

De Raad van State kreeg deze zomer een stevige politieke rol in het debat over de Spreidingswet. De Afdeling advisering raadde de Tweede Kamer aan een voorstel om de wet in te trekken niet verder te behandelen. Inmiddels liggen er ook rechtszaken...

Bruls
Nieuws

Nijmegen bouwt asieldorp zonder vergunning, rechter grijpt in

De gemeente Nijmegen is begonnen met de bouw van een noodopvang voor maximaal 430 asielzoekers terwijl de omgevingsvergunning nog niet rond was. Een rechter in Arnhem heeft bepaald dat de bouw voorlopig mag doorgaan, maar dat de opvang pas open mag...

Politie Gaza
Nieuws

Politie wees training tegen antisemitisme af: ‘Niet opportuun’

De Nationaal Coördinator Antisemitismebestrijding (NCAB) bood de politie 100.000 euro aan voor een speciale opleiding over antisemitisme. De politie ging daar niet op in. Intern werd de training „niet opportuun” genoemd. Enkele maanden later...

Tractor
Nieuws

Boeren slaan handen ineen tegen stikstofplannen: ‘Anders verdwijnt 35 procent van boeren’

Zes boerenorganisaties komen met een eigen stikstofplan en willen dat landbouwminister Jaimi van Essen (D66) het beleid ingrijpend verandert. Onder de naam Landbouwalliantie presenteren zij dinsdag in Den Haag hun voorstellen. Ze willen een hogere...

Wilders
Nieuws

Gesubsidieerd meldpunt wilde Wilders-bericht verwijderen: kreeg voorrangsstatus

Een door het ministerie van Justitie en Veiligheid gefinancierd meldpunt kreeg vorig jaar een bijzondere positie bij sociale media. Meld Online Discriminatie (MOD) mag als zogenoemde betrouwbare flagger meldingen doen die platforms met voorrang...

Leesmeeropinie
Leesmeerinterviews

Meerartikelen

azc
Nieuws

Aalten wijst drie locaties aan voor azc: wethouder sluit discussie over komst uit

De gemeente Aalten heeft drie mogelijke locaties aangewezen voor een nieuw asielzoekerscentrum. Onder inwoners leidt dat tot verdeeldheid. Sommige bewoners steunen de opvang, terwijl anderen vrezen voor hun veiligheid en de toekomstige omvang van het...

Kröger Van Oosterhout
Nieuws

PRO-Kamerleden vlogen naar Colombia voor klimaatconferentie

PRO-Kamerleden Suzanne Kröger en Sjoukje van Oosterhout reisden eind april een week naar Colombia voor een internationale conferentie over het afbouwen van fossiele brandstoffen. Niet de Tweede Kamer, maar het Network of Parliamentarians for a Fossil...

Jetten
Achtergronden

Kabinet: een derde gepensioneerden verliest koopkracht in 2027, ouderenkorting daalt met 100 euro

Ongeveer een op de drie gepensioneerden gaat er in 2027 in koopkracht op achteruit. Gemiddeld laat de groep juist een kleine plus zien. Tegelijkertijd verlaagt het kabinet de ouderenkorting met 100 euro en dreigen veel spaarders voor het eerst...

Vingerafdruk
Nieuws

Brussel wil DNA en vingerafdrukken delen met Oekraïne: Nederland eist noodknop

De Europese Commissie wil gevoelige politiegegevens, waaronder DNA-profielen, vingerafdrukken en kentekeninformatie, automatisch kunnen uitwisselen met landen buiten de Europese Unie. Ook Oekraïne, Moldavië en kandidaat-lidstaten op de Westelijke...

Windmolen
Nieuws

Rotterdam wil bewoners overtuigen met windparkbezoek, kritische journalist mag niet mee

Een journalist van de lokale nieuwssite Hoogvliet Online mocht zaterdag niet mee met een excursie naar windpark Streepland bij Lage Zwaluwe. De gemeente Rotterdam organiseerde het bezoek om bewoners kennis te laten maken met de werking en gevolgen...

Dijksma
Nieuws

Utrecht zet hotels in voor opvang nareizigers: omwonenden worden niet geïnformeerd

Utrecht gaat opnieuw hotels gebruiken om nareizigers op te vangen, terwijl de hoge kosten van hotelopvang eerder landelijk veel kritiek opriepen. Omwonenden worden niet apart geïnformeerd. De gemeente maakt niet bekend welke hotels worden gebruikt of...

Van Essen
Nieuws

D66-minister gebruikt stikstofdaling bij boeren om Rotterdamse haven ruimte te geven

De stikstofmaatregelen die boeren de komende jaren moeten nemen, worden door het kabinet mede gebruikt om nieuwe vergunningen in de Rotterdamse haven mogelijk te maken. Het Rijk schrijft expliciet dat de stikstofdruk rond de haven verder daalt...

Farage
Nieuws

Farage wil Britse asielstelsel vijf jaar stilleggen en 90.000 asielzoekers uitzetten

De Britse politicus Nigel Farage wil het asielstelsel van het Verenigd Koninkrijk voor vijf jaar grotendeels stilleggen. De leider van Reform UK wil dat 90.000 asielzoekers die momenteel op een beslissing wachten, onmiddellijk worden uitgezet. Ook...

ON!
Nieuws

Nieuwe sanctie dreigt voor Ongehoord Nederland

Het Commissariaat voor de Media (CvdM) is van plan opnieuw een sanctie op te leggen aan Ongehoord Nederland. De publieke omroep is inmiddels over het voornemen geïnformeerd, dat meldt NU.nl. Volgens ON!-directeur Peter Vlemmix draait de zaak om een...

Huizenbouw
Nieuws

Duizenden nieuwe woningen in Amersfoort kunnen jarenlang niet op stroomnet

Ongeveer 2000 nieuwbouwwoningen in Amersfoort kunnen voorlopig niet worden aangesloten op het elektriciteitsnet. Het stroomnet heeft onvoldoende capaciteit om de extra woningen van elektriciteit te voorzien. Vooral bouwplannen in De Hoef, Kattenbroek...

Woningmarkt
Achtergronden

Migratie veroorzaakt 60 procent van extra woningvraag in Nederland

Migratie speelt een dominante rol in de druk op de Nederlandse woningmarkt. In 2024 woonden migranten die sinds 2015 naar Nederland kwamen in ongeveer 435.000 zelfstandige woningen. Volgens een nieuw rapport van het Economisch Instituut voor de...

Fatbike
Nieuws

Tilburgers zijn overlast fatbikes zat en eisen harde aanpak: 'Pak die fiets af'

In Tilburg groeit de roep om strengere maatregelen tegen gevaarlijk rijgedrag op fatbikes. Vooral jonge bestuurders die hard rijden en zich weinig aantrekken van verkeersregels, zorgen voor ergernis en onveilige situaties. Uit tientallen reacties van...