Hoogleraar: 'Windmolens en zonnepanelen bedreigen ons energiesysteem'

Achtergronden 1 mei 2025 2 minuten Marit Nubé
Energietransitie
ANP / Robin Utrecht

In het publieke debat worden windmolens en zonnepanelen vaak geprezen als dé toekomst. Maar volgens de Zweedse hoogleraar meteorologie en klimaatwetenschapper Lennart Bengtsson is dit beeld veel te rooskleurig. In een analyse op het platform Det goda samhället waarschuwt hij dat Europa met open ogen afkoerst op een instabiel energiesysteem.

Bengtsson ziet een groot probleem in hoe wind- en zonne-energie in Zweden en de rest van Europa worden toegepast. Het knelpunt zit volgens hem niet in de intenties, maar in de uitvoering. Wind en zon leveren namelijk energie zonder rekening te houden met wanneer die energie nodig is. Waterkrachtcentrales kunnen hun productie makkelijk afstemmen op de vraag, omdat het water kan worden vastgehouden en losgelaten wanneer nodig. Maar zon en wind missen zo’n ‘aan-uitknop’.

“Iedereen die twijfelt, hoeft slechts een paar eenvoudige natuurkundige berekeningen uit te voeren,” schrijft Bengtsson. Hij wijst erop dat zonder grootschalige opslag of back-ups, schommelingen in wind en zon het net kunnen ontregelen.

Wispelturige wind als hoofdrolspeler
Een opvallend punt in Bengtssons kritiek is de ongelijkmatigheid van windenergie. Kleine veranderingen in windsnelheid hebben enorme gevolgen voor de stroomproductie. Dat komt doordat de hoeveelheid opgewekte energie niet gelijkmatig toeneemt, maar met de derde macht van de windsnelheid. Dus als de wind een beetje afneemt, stort de productie in.

“De rest veroorzaakt alleen maar problemen,” zegt Bengtsson. Vooral de combinatie met onvoorspelbaar weer en wisselende vraag maakt het ingewikkeld.

Ook zonne-energie krijgt van Bengtsson geen vrijbrief. Vooral op noordelijke breedtegraden zoals in Zweden wringt het, zegt hij. In de winter, als de vraag naar stroom groot is, leveren zonnepanelen bijna niets. In de zomer draaien ze op volle kracht, maar dan is er nauwelijks vraag. Het idee om die overschotten op te slaan klinkt mooi, maar volgens Bengtsson is dat technisch en financieel simpelweg onhaalbaar op grote schaal.

Beslissers zonder basiskennis
Bengtsson uit felle kritiek op politici en beleidsmakers. Volgens hem zouden veel investeringen in hernieuwbare energie niet zijn gedaan als beslissers de basisfysica beter hadden begrepen. “Hoe meer je dit soort energiebronnen installeert, hoe meer problemen je krijgt,” schrijft hij. Hij pleit daarom niet voor een totale stop, maar wel voor een scherpe heroverweging en afbouw van grootschalige projecten.

Overigens wil Bengtsson niet alle toepassingen van wind- en zonne-energie wegzetten als onzinnig. Op kleine schaal kunnen ze juist nuttig zijn. Denk aan zonne-energie in vakantiehuisjes of op afgelegen plekken waar geen aansluiting op het net is. Hij ziet vooral veel potentie in directe toepassingen, zoals zonnecollectoren voor warm water. “De omweg via elektriciteitsproductie is een tamelijk idiote omweg,” stelt hij droogjes.

nieuwrechts.nl/series/democratienieuwrechts.nl/series/boerennieuwrechts.nl/series/economienieuwrechts.nl/series/migratienieuwrechts.nl/series/eu
Blijf via NieuwRechts.nl op de hoogte van het laatste nieuws voor rechts en conservatief denkend Nederland! Start je gratis maand nu via https://nieuwrechts.nl/landing

Moet Femke Halsema worden ontslagen?

Beluister onze podcast

Dreigt Nederland zijn belangrijkste fundament te verliezen?
Of beluister op:

Meerartikelen

Halsema en Van der Plas
Nieuws

Politie wilde ingrijpen bij pro-Hamas-uitingen, Halsema gaf geen toestemming: BBB wil ontslag

De Amsterdamse politie wilde volgens 50PLUS-Kamerlid Jan Struijs ingrijpen bij een Bij een pro-Palestijnse demonstratie waar sterke pro-Hamas-uitingen te zien waren, maar kreeg daarvoor geen groen licht van burgemeester Femke Halsema. Agenten...

Jetten Heinen
Nieuws

Kabinet schrapt verplichte externe controleurs bij ministeries ondanks bezwaar Rekenkamer

Minister van Financiën Eelco Heinen (VVD) versoepelt vanaf volgend jaar de regels voor de interne financiële controle bij ministeries. Waar ieder departement nu nog minimaal twee onafhankelijke externe leden in zijn auditcommittee moet hebben,...

Constantijn van Oranje
Nieuws

Prins Constantijn raadt ondernemers aan Nederland te verlaten: 'Zoek je geluk elders'

Prins Constantijn van Oranje vindt dat Nederlandse ondernemers naar het buitenland moeten vertrekken als zij hier onvoldoende kunnen groeien. Volgens de broer van koning Willem-Alexander worden bedrijven afgeremd door bureaucratie, trage...

Jetten
Nieuws

Jetten boos op Trump om deal met Rusland voor goedkopere diesel

De Amerikaanse president Donald Trump heeft een opvallende overeenkomst gesloten met Rusland. Moskou gaat 300.000 ton diesel leveren aan de Verenigde Staten. Terwijl Europa de economische druk op Rusland probeert op te voeren vanwege de oorlog in...

VVD
Nieuws

VVD-kiezers keren Yeşilgöz massaal de rug toe

De positie van VVD-leider Dilan Yeşilgöz staat steeds verder onder druk. Slechts een kwart van de VVD-kiezers wil dat zij bij de volgende Tweede Kamerverkiezingen opnieuw de lijst aanvoert. Nog maar 13 procent beschouwt haar als de meest geschikte...

Patat met frikandel
Nieuws

Gemeente Amsterdam wil fastfoodzaken weren en opent daarom zelf ongezond restaurant

Amsterdam wil meer invloed op het aantal fastfoodzaken in de stad. Daarom wil de gemeente met een kennisinstelling zelf een ongezond restaurant opzetten en de vergunningaanvraag daarna weigeren. Vervolgens moet een rechter bepalen of een nieuwe...

politie iftar
Nieuws

Haagse politie bezocht iftars, maar kerken en hindoetempels zagen nooit agenten

De politie bezocht islamitische iftarbijeenkomsten, maar bij een rondgang langs christelijke kerken en hindoetempels in de regio Den Haag vond Omroep West geen vergelijkbare bezoeken. Kerken en hindoetempels zeggen zelfs nog nooit agenten bij hun...

Hermans Vliegenthart
Onderzoek

Artsen zetten late abortusproef door zonder besluit van de Tweede Kamer

Artsen zetten de uitbreiding van abortuszorg tussen 22 en 24 weken door, zonder dat de Tweede Kamer daar ooit een besluit over nam. De stap komt van twee beroepsverenigingen die zelf het initiatief namen, het protocol opstelden en met het...

Leesmeeropinie
Leesmeerinterviews

Meerartikelen

Ilhan Omar
Nieuws

Inval bij woning Amerikaans congreslid wegens onderzoek immigratiefraude

Federale agenten hebben maandagochtend 12 oktober een inval gedaan in de woning van het van oorsprong Somalische Democratische congreslid Ilhan Omar in Washington D.C. De huiszoeking maakt deel uit van een lopend strafrechtelijk onderzoek dat volgens...

Abortus
Nieuws

Aantal abortussen bij meisjes onder de 15 schiet omhoog: van 65 naar 163 in één jaar

Het aantal abortussen bij meisjes jonger dan 15 jaar is in Nederland fors gestegen. In 2025 ondergingen 163 meisjes in deze leeftijdsgroep een abortus, tegenover 65 een jaar eerder. Dat is ruim tweeënhalf keer zoveel en het hoogste aantal in jaren....

Woning
Nieuws

Eén op de tien sociale huurwoningen in Soest naar statushouders

In de gemeente Soest ging vorig jaar ongeveer tien procent van alle vrijgekomen sociale huurwoningen naar statushouders. Van de ruim 300 beschikbare woningen werden er ongeveer dertig aan deze groep toegewezen. Dat gebeurt terwijl de vraag naar...

CDA
Nieuws

CDA-minister stuurt brief naar gemeenten om duizenden extra asielplekken te realiseren

De asielopvang in Nederland dreigt opnieuw volledig vast te lopen. In Ter Apel moesten afgelopen week weer asielzoekers buiten slapen. Asielminister Bart van den Brink (CDA) noemt de situatie inmiddels „onhoudbaar”. In een dringende brief aan alle...

Jetten
Nieuws

Jetten hint op nog meer geld voor slavernijverleden

Premier Rob Jetten (D66) zet de deur open naar een nieuw vervolg op het beleid rond het slavernijverleden. Na een gesprek met vertegenwoordigers van Zwart Manifest schreef hij maandag dat het kabinet wil bekijken hoe het „verder invulling” kan...

RvS
Achtergronden

Dubbele pet voor Raad van State bij Spreidingswet: wil de wet behouden én kan eindrechter worden

De Raad van State kreeg deze zomer een stevige politieke rol in het debat over de Spreidingswet. De Afdeling advisering raadde de Tweede Kamer aan een voorstel om de wet in te trekken niet verder te behandelen. Inmiddels liggen er ook rechtszaken...

Bruls
Nieuws

Nijmegen bouwt asieldorp zonder vergunning, rechter grijpt in

De gemeente Nijmegen is begonnen met de bouw van een noodopvang voor maximaal 430 asielzoekers terwijl de omgevingsvergunning nog niet rond was. Een rechter in Arnhem heeft bepaald dat de bouw voorlopig mag doorgaan, maar dat de opvang pas open mag...

Politie Gaza
Nieuws

Politie wees training tegen antisemitisme af: ‘Niet opportuun’

De Nationaal Coördinator Antisemitismebestrijding (NCAB) bood de politie 100.000 euro aan voor een speciale opleiding over antisemitisme. De politie ging daar niet op in. Intern werd de training „niet opportuun” genoemd. Enkele maanden later...

Tractor
Nieuws

Boeren slaan handen ineen tegen stikstofplannen: ‘Anders verdwijnt 35 procent van boeren’

Zes boerenorganisaties komen met een eigen stikstofplan en willen dat landbouwminister Jaimi van Essen (D66) het beleid ingrijpend verandert. Onder de naam Landbouwalliantie presenteren zij dinsdag in Den Haag hun voorstellen. Ze willen een hogere...

Wilders
Nieuws

Gesubsidieerd meldpunt wilde Wilders-bericht verwijderen: kreeg voorrangsstatus

Een door het ministerie van Justitie en Veiligheid gefinancierd meldpunt kreeg vorig jaar een bijzondere positie bij sociale media. Meld Online Discriminatie (MOD) mag als zogenoemde betrouwbare flagger meldingen doen die platforms met voorrang...

azc
Nieuws

Aalten wijst drie locaties aan voor azc: wethouder sluit discussie over komst uit

De gemeente Aalten heeft drie mogelijke locaties aangewezen voor een nieuw asielzoekerscentrum. Onder inwoners leidt dat tot verdeeldheid. Sommige bewoners steunen de opvang, terwijl anderen vrezen voor hun veiligheid en de toekomstige omvang van het...

Kröger Van Oosterhout
Nieuws

PRO-Kamerleden vlogen naar Colombia voor klimaatconferentie

PRO-Kamerleden Suzanne Kröger en Sjoukje van Oosterhout reisden eind april een week naar Colombia voor een internationale conferentie over het afbouwen van fossiele brandstoffen. Niet de Tweede Kamer, maar het Network of Parliamentarians for a Fossil...