Hoogleraar: 'Windmolens en zonnepanelen bedreigen ons energiesysteem'

Achtergronden 1 mei 2025 2 minuten Marit Nubé
Energietransitie
ANP / Robin Utrecht

In het publieke debat worden windmolens en zonnepanelen vaak geprezen als dé toekomst. Maar volgens de Zweedse hoogleraar meteorologie en klimaatwetenschapper Lennart Bengtsson is dit beeld veel te rooskleurig. In een analyse op het platform Det goda samhället waarschuwt hij dat Europa met open ogen afkoerst op een instabiel energiesysteem.

Bengtsson ziet een groot probleem in hoe wind- en zonne-energie in Zweden en de rest van Europa worden toegepast. Het knelpunt zit volgens hem niet in de intenties, maar in de uitvoering. Wind en zon leveren namelijk energie zonder rekening te houden met wanneer die energie nodig is. Waterkrachtcentrales kunnen hun productie makkelijk afstemmen op de vraag, omdat het water kan worden vastgehouden en losgelaten wanneer nodig. Maar zon en wind missen zo’n ‘aan-uitknop’.

“Iedereen die twijfelt, hoeft slechts een paar eenvoudige natuurkundige berekeningen uit te voeren,” schrijft Bengtsson. Hij wijst erop dat zonder grootschalige opslag of back-ups, schommelingen in wind en zon het net kunnen ontregelen.

Wispelturige wind als hoofdrolspeler
Een opvallend punt in Bengtssons kritiek is de ongelijkmatigheid van windenergie. Kleine veranderingen in windsnelheid hebben enorme gevolgen voor de stroomproductie. Dat komt doordat de hoeveelheid opgewekte energie niet gelijkmatig toeneemt, maar met de derde macht van de windsnelheid. Dus als de wind een beetje afneemt, stort de productie in.

“De rest veroorzaakt alleen maar problemen,” zegt Bengtsson. Vooral de combinatie met onvoorspelbaar weer en wisselende vraag maakt het ingewikkeld.

Ook zonne-energie krijgt van Bengtsson geen vrijbrief. Vooral op noordelijke breedtegraden zoals in Zweden wringt het, zegt hij. In de winter, als de vraag naar stroom groot is, leveren zonnepanelen bijna niets. In de zomer draaien ze op volle kracht, maar dan is er nauwelijks vraag. Het idee om die overschotten op te slaan klinkt mooi, maar volgens Bengtsson is dat technisch en financieel simpelweg onhaalbaar op grote schaal.

Beslissers zonder basiskennis
Bengtsson uit felle kritiek op politici en beleidsmakers. Volgens hem zouden veel investeringen in hernieuwbare energie niet zijn gedaan als beslissers de basisfysica beter hadden begrepen. “Hoe meer je dit soort energiebronnen installeert, hoe meer problemen je krijgt,” schrijft hij. Hij pleit daarom niet voor een totale stop, maar wel voor een scherpe heroverweging en afbouw van grootschalige projecten.

Overigens wil Bengtsson niet alle toepassingen van wind- en zonne-energie wegzetten als onzinnig. Op kleine schaal kunnen ze juist nuttig zijn. Denk aan zonne-energie in vakantiehuisjes of op afgelegen plekken waar geen aansluiting op het net is. Hij ziet vooral veel potentie in directe toepassingen, zoals zonnecollectoren voor warm water. “De omweg via elektriciteitsproductie is een tamelijk idiote omweg,” stelt hij droogjes.

nieuwrechts.nl/series/migratienieuwrechts.nl/series/eunieuwrechts.nl/series/boerennieuwrechts.nl/series/economienieuwrechts.nl/series/democratie
Blijf via NieuwRechts.nl op de hoogte van het laatste nieuws voor rechts en conservatief denkend Nederland! Start je gratis maand nu via https://nieuwrechts.nl/landing

Martin Bosma: Naar wie kan ik bellen of mailen om mijn abonnement op de NPO op te zeggen?

Beluister onze podcast

Waren dit de meest dramatische Algemene Politieke Beschouwingen in jaren?
Of beluister op:

Meerartikelen

Jan Roos en Dennis Schouten
Nieuws

OM vervolgt Jan Roos en Dennis Schouten om beledigingen in RoddelPraat

Het Openbaar Ministerie (OM) vervolgt Jan Roos en Dennis Schouten voor het beledigen van twee vrouwen in hun programma RoddelPraat. De zaak draait om uitzendingen van 16 en 23 oktober 2024. Daarin maakten de presentatoren opmerkingen over het...

NPO
Nieuws

Tweede Kamer wil voorkomen dat NPO miljoenen uitgeeft aan ledenwerving

Een meerderheid van de Tweede Kamer wil voorkomen dat publieke omroepen de komende jaren veel geld uitgeven aan het werven van leden. De huidige Mediawet verplicht omroepen nog altijd om aan een minimumaantal leden te voldoen. In de nieuwe Mediawet...

Denemarken
Achtergronden

Denemarken gaf vorig jaar slechts 875 asielvergunningen af: dit zijn de maatregelen die dat deden

Denemarken verleende in 2025 aan 875 mensen een verblijfsvergunning op asielgronden. Nederland nam datzelfde jaar in de algemene asielprocedure 26.150 beslissingen. Daarvan werd 36 procent ingewilligd. Dat komt op basis van de afgeronde IND-cijfers...

Songfestival
Nieuws

Actiegroep dreigt met landelijke protesten als Nederland toch meedoet aan Songfestival

BDS Nederland, de Nederlandse tak van de internationale beweging die oproept tot boycot en sancties tegen Israël, dreigt met een landelijke campagne en protestacties als Nederland in 2027 daadwerkelijk meedoet aan het Eurovisie Songfestival. De...

Hammoud
Nieuws

Amerikaanse moslimstad aangeklaagd om discriminatie van christenen en joden

De Amerikaanse stad Dearborn en haar burgemeester Abdullah Hammoud zijn aangeklaagd wegens vermeende discriminatie van christenen en joden. Een inwoner stelt dat de gemeente belastinggeld gebruikte om de islamitische ramadan uitgebreid te vieren,...

Vrachtschip
Nieuws

EU viert ‘doorbraak’: waterstofschip dat ook op diesel kan varen

Brussel presenteert twee nieuwe containerschepen tussen Rotterdam en Oslo als een grote stap richting varen zonder uitstoot. Het Europese onderzoeksportaal CORDIS spreekt van een „beslissende verschuiving van concept naar commerciële realiteit”. Maar...

Rutte
Nieuws

NAVO gaat topbestuurders voorbereiden op grootschalige ontwrichting van de samenleving

De NAVO is voor het eerst begonnen met een speciale opleiding voor hoge militaire en civiele leiders over de voorbereiding op grote crises. Deelnemers leren hoe landen essentiële voorzieningen draaiende kunnen houden bij bijvoorbeeld sabotage,...

Kesteren
Nieuws

Anti-azc-demonstratie in Kesteren loopt uit de hand: zeven aanhoudingen

De onrust rond een mogelijke asielopvang in de gemeente Neder-Betuwe is donderdagavond opnieuw opgelaaid. Nadat Opheusden onder een noodverordening stond, verplaatsten demonstranten zich naar het nabijgelegen Kesteren. Daar kwamen ongeveer 200...

Leesmeeropinie
Leesmeerinterviews

Meerartikelen

Martin Bosma
Nieuws

Bosma haalt uit: ‘Er is maar één ding erger dan Ongehoord Nederland en dat is D66’

PVV-Kamerlid Martin Bosma heeft tijdens een commissiedebat over de landelijke publieke omroep stevig uitgehaald naar zowel Ongehoord Nederland als D66. Hij maakte duidelijk dat hij weinig opheeft met de omroep, maar verzette zich tegelijk fel tegen...

Ergin
Nieuws

DENK: 'Moslims worden als zondebok gebruikt voor toenemende homohaat'

DENK-Kamerlid Doğukan Ergin verzet zich tegen het aanwijzen van moslims als belangrijke oorzaak van de sterk gedaalde homoacceptatie onder jongeren. Volgens hem worden bevolkingsgroepen te gemakkelijk als zondebok gebruikt. Onderzoek laat...

Wolfheze
Nieuws

COA verlengt hotelopvang Wolfheze opnieuw ondanks bezwaren gemeente Renkum

De opvang van nareizigers in Fletcher Hotel Wolfheze blijft opnieuw langer open. Het Centraal Orgaan opvang asielzoekers (COA) wil de locatie nog een jaar gebruiken. Dat gebeurt ondanks bezwaren van de gemeente Renkum. De opvang biedt plaats aan...

Migratie
Nieuws

Sinds linkse machtswisseling in VK hebben 83.000 migranten de oversteek per boot gemaakt

De Britse regering krijgt opnieuw stevige kritiek vanwege de migratie over het Kanaal. Woensdag bereikten 781 migranten in kleine boten Groot-Brittannië. Dat is het hoogste aantal op één dag dit jaar. In de eerste drie dagen van deze week kwamen in...

pensioen
Nieuws

Nederlandse pensioenfondsen lopen honderden miljarden aan rendement mis

Nederlandse pensioenfondsen krijgen steeds meer kritiek op hun beleggingsresultaten. Volgens vergelijkingen behoren grote Nederlandse fondsen tot de zwakkere presteerders onder grote pensioeninvesteerders. Econoom Martin Visser zegt in WNL Op...

Bromet Kostic
Nieuws

Linkse partijen willen veehouderij slopen: 'Minder vee betekent meer voedselzekerheid'

De Nederlandse veehouderij moet volgens PRO en de Partij voor de Dieren flink kleiner worden. Tijdens een fel commissiedebat over voedselzekerheid wezen beide partijen daarbij opvallend genoeg naar de Tweede Wereldoorlog. Toen werd de veestapel...

Boeren
Nieuws

Twee op drie Nederlanders geloven Den Haag nauwelijks nog in eerlijke oplossing voor de boeren

Het vertrouwen van Nederlanders in de aanpak van de stikstofcrisis is bijzonder laag. Ongeveer twee op de drie Nederlanders hebben weinig tot geen vertrouwen dat de overheid het dossier eerlijk en effectief kan oplossen. Slechts één op de tien...

Harmen Krul
Nieuws

CDA-Kamerlid wil meer aandacht voor moslims binnen de NPO

CDA-Kamerlid Harmen Krul wil dat binnen de Nederlandse Publieke Omroep (NPO) meer aandacht komt voor de ruim 1 miljoen moslims in Nederland. Tijdens een commissiedebat Landelijke Publieke Omroep in de Tweede Kamer stelde hij dat deze groep mogelijk...

verwarming
Nieuws

Lagere gasbelasting onmogelijk door eerdere afspraak kabinet-Rutte met Brussel

Een afspraak van het kabinet-Rutte IV met Brussel zit een verlaging van de belasting op aardgas in de weg. Nederland nam in 2022 in het Herstel- en Veerkrachtplan op dat de energiebelasting op gas omhoog zou gaan, terwijl die op elektriciteit juist...

 Jo-Annes de Bat
Nieuws

Staatssecretaris: Nederlanders moeten wennen aan momenten zonder stroom

Nederlanders moeten er rekening mee houden dat zij straks soms tijdelijk geen stroom hebben. Dat stelt staatssecretaris Jo-Annes de Bat (CDA) van Klimaat en Groene Groei. Hij vindt dat Nederland die onzekerheid moet accepteren vanwege het overvolle...

traktor
Nieuws

Gelderland voert als eerste provincie stikstofstroken in, grote verdeeldheid binnen BBB

Gelderland gaat als eerste provincie concrete regels invoeren voor zogeheten stikstofstroken rond kwetsbare natuur. Rond de Veluwe en drie andere natuurgebieden komen zones van maximaal 500 meter waarin de stikstofuitstoot flink moet dalen. De...

Malieveld
Achtergronden

De 8 blunders in het AIVD-rapport over extreemrechts

Wie door de AIVD 'rechts-extremistisch' wordt genoemd, heeft een probleem dat zich nauwelijks laat oplossen. Het oordeel is niet vooraf door een rechter getoetst, het onderliggende dossier blijft geheim en een weerwoord heeft zelden hetzelfde gewicht...