Hoogleraar: 'Windmolens en zonnepanelen bedreigen ons energiesysteem'

Achtergronden 1 mei 2025 2 minuten Marit Nubé
Energietransitie
ANP / Robin Utrecht

In het publieke debat worden windmolens en zonnepanelen vaak geprezen als dé toekomst. Maar volgens de Zweedse hoogleraar meteorologie en klimaatwetenschapper Lennart Bengtsson is dit beeld veel te rooskleurig. In een analyse op het platform Det goda samhället waarschuwt hij dat Europa met open ogen afkoerst op een instabiel energiesysteem.

Bengtsson ziet een groot probleem in hoe wind- en zonne-energie in Zweden en de rest van Europa worden toegepast. Het knelpunt zit volgens hem niet in de intenties, maar in de uitvoering. Wind en zon leveren namelijk energie zonder rekening te houden met wanneer die energie nodig is. Waterkrachtcentrales kunnen hun productie makkelijk afstemmen op de vraag, omdat het water kan worden vastgehouden en losgelaten wanneer nodig. Maar zon en wind missen zo’n ‘aan-uitknop’.

“Iedereen die twijfelt, hoeft slechts een paar eenvoudige natuurkundige berekeningen uit te voeren,” schrijft Bengtsson. Hij wijst erop dat zonder grootschalige opslag of back-ups, schommelingen in wind en zon het net kunnen ontregelen.

Wispelturige wind als hoofdrolspeler
Een opvallend punt in Bengtssons kritiek is de ongelijkmatigheid van windenergie. Kleine veranderingen in windsnelheid hebben enorme gevolgen voor de stroomproductie. Dat komt doordat de hoeveelheid opgewekte energie niet gelijkmatig toeneemt, maar met de derde macht van de windsnelheid. Dus als de wind een beetje afneemt, stort de productie in.

“De rest veroorzaakt alleen maar problemen,” zegt Bengtsson. Vooral de combinatie met onvoorspelbaar weer en wisselende vraag maakt het ingewikkeld.

Ook zonne-energie krijgt van Bengtsson geen vrijbrief. Vooral op noordelijke breedtegraden zoals in Zweden wringt het, zegt hij. In de winter, als de vraag naar stroom groot is, leveren zonnepanelen bijna niets. In de zomer draaien ze op volle kracht, maar dan is er nauwelijks vraag. Het idee om die overschotten op te slaan klinkt mooi, maar volgens Bengtsson is dat technisch en financieel simpelweg onhaalbaar op grote schaal.

Beslissers zonder basiskennis
Bengtsson uit felle kritiek op politici en beleidsmakers. Volgens hem zouden veel investeringen in hernieuwbare energie niet zijn gedaan als beslissers de basisfysica beter hadden begrepen. “Hoe meer je dit soort energiebronnen installeert, hoe meer problemen je krijgt,” schrijft hij. Hij pleit daarom niet voor een totale stop, maar wel voor een scherpe heroverweging en afbouw van grootschalige projecten.

Overigens wil Bengtsson niet alle toepassingen van wind- en zonne-energie wegzetten als onzinnig. Op kleine schaal kunnen ze juist nuttig zijn. Denk aan zonne-energie in vakantiehuisjes of op afgelegen plekken waar geen aansluiting op het net is. Hij ziet vooral veel potentie in directe toepassingen, zoals zonnecollectoren voor warm water. “De omweg via elektriciteitsproductie is een tamelijk idiote omweg,” stelt hij droogjes.

nieuwrechts.nl/series/migratienieuwrechts.nl/series/eunieuwrechts.nl/series/democratienieuwrechts.nl/series/boerennieuwrechts.nl/series/economie
Terwijl in Den Haag de parlementaire enquête naar de corona-aanpak net voorbij is, laait ook daarbuiten het debat over de keuzes uit 2020 tot 2022 weer op. De commissie onderzoekt hoe volksgezondheid, grondrechten en andere maatschappelijke belangen tegen elkaar zijn afgewogen. Journalist en schrijver Eva Munnik stelt in De Covidstaat vergelijkbare vragen. Tegenover NieuwRechts beschrijft ze hoe ingrijpende maatregelen volgens haar vaak op een smalle wetenschappelijke en bestuurlijke basis rustten, terwijl schade aan onderwijs, mentale gezondheid, sociale verhoudingen en vertrouwen in de overheid onvoldoende werd meegewogen. "Niet alleen corona zelf heeft veel leed veroorzaakt, maar ook de manier waarop we ervoor kozen corona aan te pakken. Daarom moeten we blijven evalueren, ook met het oog op toekomstige crises."

 Blijf via NieuwRechts.nl op de hoogte van het laatste nieuws voor rechts en conservatief denkend Nederland! Start je gratis maand nu via https://nieuwrechts.nl/landing

Eva Munnik over De Covidstaat: ‘De schade van het coronabeleid is zwaar onderschat’

Beluister onze podcast

Eva Munnik over De Covidstaat: ‘De schade van het coronabeleid is zwaar onderschat’
Of beluister op:

Meerartikelen

Herdenkingsplek Lisa
Nieuws

'Man van kleur' masturbeert op moordplek Lisa: 'Ik schrok me te pletter'

Slachtofferadvocaat Wendy van Egmond trof onlangs een masturberende 'man van kleur' aan in de bosjes bij de Weesperzijde in Amsterdam. Het gebeurde vrijwel op dezelfde plek waar een cliënte van haar een jaar eerder gewelddadig werd verkracht door...

Enschede
Nieuws

Enschede verplicht gezichtsscan aan gemeentebalie: anders geen dienstverlening

Wie in Enschede aan de balie van burgerzaken een paspoort aanvraagt, een verhuizing doorgeeft of een geboorte registreert, krijgt voortaan te maken met automatische gezichtsvergelijking. De gemeente gebruikt camera’s en biometrische gegevens om te...

Trump
Nieuws

Trump bereidt sancties tegen Strafhof in Den Haag voor

De Amerikaanse regering bereidt nieuwe sancties voor tegen het Internationaal Strafhof in Den Haag. Ditmaal zouden de maatregelen niet alleen individuele rechters en aanklagers treffen, maar het ICC als organisatie. President Donald Trump zou de...

Meloni
Nieuws

Meloni wil boerka en niqab uit scholen en limiet op buitenlandse leerlingen

De Italiaanse premier Giorgia Meloni wil de boerka en niqab verbieden op scholen en het aantal buitenlandse leerlingen per klas beperken. Italiaanse kinderen mogen volgens haar niet in een situatie terechtkomen waarin zij zich als minderheid 'in...

Visserij
Nieuws

Nederland wil verboden pulsvissen terug op Brusselse agenda met nieuwe proef

Nederland wil de in Europa verboden pulsvisserij opnieuw op de agenda krijgen. Staatssecretaris Silvio Erkens van Visserij trekt 1,3 miljoen euro uit voor een nieuwe proef met de techniek. Hij wil ongeveer twee Nederlandse schepen laten deelnemen,...

Boekholt
Nieuws

Kabinet presenteert ‘nieuw’ woningoffensief, maar veel plannen bestaan al

Het kabinet-Jetten presenteert maandag een groot 50-puntenplan om de woningbouw op te voeren. Maar voor de tweede keer deze maand blijkt een deel van het aangekondigde woningoffensief minder nieuw dan de presentatie doet vermoeden. Veel maatregelen...

Pieter Cobelens
Nieuws

Voormalig MIVD-baas wil meer macht voor inlichtingendiensten: 'Zet groot kruis door privacy'

Voormalig MIVD-baas Pieter Cobelens vindt dat privacy moet wijken wanneer de nationale veiligheid in het geding is. Volgens hem kunnen Nederlandse inlichtingendiensten door regels en controles niet snel genoeg handelen tegen dreigingen vanuit...

Merz
Nieuws

Historisch debacle voor CDU: partij van Merz verdwijnt uit parlement Mecklenburg-Voor-Pommeren

De CDU van bondskanselier Friedrich Merz heeft bij de deelstaatverkiezingen in Mecklenburg-Voor-Pommeren een historische nederlaag geleden. De christendemocraten kwamen zondag uit op slechts 4,9 procent van de stemmen. Daarmee blijft de partij...

Leesmeeropinie
Leesmeerinterviews

Meerartikelen

Homo
Nieuws

NOS verzwijgt echte oorzaak van dalende homo-acceptatie onder jongeren

De NOS meldt dat de acceptatie van homoseksualiteit onder Nederlandse jongeren in vier jaar tijd hard is gedaald. In de zoektocht naar mogelijke oorzaken wijst de omroep onder meer op sociale media, conservatieve influencers, politici en de discussie...

Politie
Nieuws

Kunstmarkt De Bilt ontruimd na oproepen tot rellen op Snapchat

Een cultureel evenement in De Bilt is vrijdagavond voortijdig ontruimd nadat berichten over mogelijke rellen rondgingen op Snapchat. Volgens de organisatie van de Kunstmarkt werd via sociale media opgeroepen om naar het evenement te komen en daar...

digitale euro
Nieuws

ECB rolt digitale euro verder uit: webwinkels gezocht voor proef

De Europese Centrale Bank (ECB) zet een nieuwe stap richting de digitale euro. Webwinkels en aanbieders van mobiel betalen in de eurozone worden door de ECB gevraagd om mee te doen aan een grote pilot met de digitale euro. Die proef begint naar...

KU Leuven
Nieuws

Ophef om islamitische gezangen bij KU Leuven: 'Islam boven eigen identiteit'

De KU Leuven ligt onder vuur nadat tijdens de katholieke openingsmis van het nieuwe academiejaar islamitische gezangen te horen waren. De eucharistieviering vond op 16 september plaats in de Sint-Pieterskerk in Leuven en maakt deel uit van de...

Rechter
Nieuws

VK zet verkrachtingsrechtbanken op, aandeel migranten in zedenzaken stijgt

De Britse Labour-regering wil speciale rechtbankzalen voor verkrachtings- en ernstige zedenzaken invoeren terwijl Groot-Brittannië een sterke stijging ziet van veroordelingen onder buitenlandse staatsburgers voor seksuele misdrijven. Tussen 2021 en...

politie iftar
Nieuws

Politie-iftars aan banden: strengere neutraliteitsregels voor agenten

Politieagenten mogen straks geen iftars meer organiseren, faciliteren of in uniform bijwonen. Volgens ingewijden komen politie, veiligheidsregio’s en justitieminister David van Weel met strengere afspraken over de neutraliteit van agenten. Daarmee...

Máxima
Nieuws

Máxima gaat opnieuw lobbyen voor digitaal ID, ditmaal in New York

Koningin Máxima begeeft zich deze week opnieuw op het internationale toneel rond digitale identiteit en digitale betaalsystemen. Tijdens de Algemene Vergadering van de Verenigde Naties in New York woont ze de 50-in-5 Awards bij. Dat evenement hoort...

Weidel
Nieuws

AfD boekt volgens exitpolls opnieuw gigantische winst

De AfD lijkt bij de deelstaatverkiezingen in Mecklenburg-Voor-Pommeren de grootste partij te zijn geworden. Volgens de om 18.00 uur gepubliceerde exitpoll van ARD komt de partij uit op 37 procent (wat meer dan een verdubbeling betekent). De regerende...

Jetten
Onderzoek

Amper 3% Nederlanders positief over asielaanpak kabinet-Jetten

Het vertrouwen in de asielaanpak van het kabinet-Jetten is bijzonder laag. Slechts 3 procent van de Nederlanders vindt dat het kabinet de problemen met de opvang goed aanpakt. Zes op de tien beoordelen het beleid als slecht of zeer slecht. Dat blijkt...

Jetten Klaver
Nieuws

Premier Jetten belooft Klaver: stikstofplannen Van Essen worden niet afgezwakt

Premier Rob Jetten wil niet tornen aan de uitkomst van het stikstofpakket van landbouwminister Jaimi van Essen. Dat maakte hij donderdag duidelijk tijdens de tweede dag van de Algemene Politieke Beschouwingen. PRO-leider Jesse Klaver vroeg de premier...

Dijksma
Nieuws

Burgemeester Utrecht zegt sorry voor wegmoffelen 4 mei-kransen bij Nakba-herdenking: 'Het spijt me zeer'

Burgemeester Sharon Dijksma heeft opnieuw verantwoordelijkheid genomen voor de omstreden gang van zaken rond de Nakba-herdenking in Utrecht. Bij die bijeenkomst op 15 mei legde zij samen met wethouder Linda Voortman namens het college een krans bij...

Driehuis
Nieuws

Station Driehuis vlak bij probleem-azc vernield: 80.000 euro schade

Op station Driehuis is in de nacht van dinsdag op woensdag een grote ravage aangericht. Tientallen ruiten bij de entrees, liftschachten en een abri gingen aan diggelen. ProRail schat de schade inmiddels op ongeveer 80.000 euro, meldt IJmuider...