Hoogleraar: 'Windmolens en zonnepanelen bedreigen ons energiesysteem'

Achtergronden 1 mei 2025 2 minuten Marit Nubé
Energietransitie
ANP / Robin Utrecht

In het publieke debat worden windmolens en zonnepanelen vaak geprezen als dé toekomst. Maar volgens de Zweedse hoogleraar meteorologie en klimaatwetenschapper Lennart Bengtsson is dit beeld veel te rooskleurig. In een analyse op het platform Det goda samhället waarschuwt hij dat Europa met open ogen afkoerst op een instabiel energiesysteem.

Bengtsson ziet een groot probleem in hoe wind- en zonne-energie in Zweden en de rest van Europa worden toegepast. Het knelpunt zit volgens hem niet in de intenties, maar in de uitvoering. Wind en zon leveren namelijk energie zonder rekening te houden met wanneer die energie nodig is. Waterkrachtcentrales kunnen hun productie makkelijk afstemmen op de vraag, omdat het water kan worden vastgehouden en losgelaten wanneer nodig. Maar zon en wind missen zo’n ‘aan-uitknop’.

“Iedereen die twijfelt, hoeft slechts een paar eenvoudige natuurkundige berekeningen uit te voeren,” schrijft Bengtsson. Hij wijst erop dat zonder grootschalige opslag of back-ups, schommelingen in wind en zon het net kunnen ontregelen.

Wispelturige wind als hoofdrolspeler
Een opvallend punt in Bengtssons kritiek is de ongelijkmatigheid van windenergie. Kleine veranderingen in windsnelheid hebben enorme gevolgen voor de stroomproductie. Dat komt doordat de hoeveelheid opgewekte energie niet gelijkmatig toeneemt, maar met de derde macht van de windsnelheid. Dus als de wind een beetje afneemt, stort de productie in.

“De rest veroorzaakt alleen maar problemen,” zegt Bengtsson. Vooral de combinatie met onvoorspelbaar weer en wisselende vraag maakt het ingewikkeld.

Ook zonne-energie krijgt van Bengtsson geen vrijbrief. Vooral op noordelijke breedtegraden zoals in Zweden wringt het, zegt hij. In de winter, als de vraag naar stroom groot is, leveren zonnepanelen bijna niets. In de zomer draaien ze op volle kracht, maar dan is er nauwelijks vraag. Het idee om die overschotten op te slaan klinkt mooi, maar volgens Bengtsson is dat technisch en financieel simpelweg onhaalbaar op grote schaal.

Beslissers zonder basiskennis
Bengtsson uit felle kritiek op politici en beleidsmakers. Volgens hem zouden veel investeringen in hernieuwbare energie niet zijn gedaan als beslissers de basisfysica beter hadden begrepen. “Hoe meer je dit soort energiebronnen installeert, hoe meer problemen je krijgt,” schrijft hij. Hij pleit daarom niet voor een totale stop, maar wel voor een scherpe heroverweging en afbouw van grootschalige projecten.

Overigens wil Bengtsson niet alle toepassingen van wind- en zonne-energie wegzetten als onzinnig. Op kleine schaal kunnen ze juist nuttig zijn. Denk aan zonne-energie in vakantiehuisjes of op afgelegen plekken waar geen aansluiting op het net is. Hij ziet vooral veel potentie in directe toepassingen, zoals zonnecollectoren voor warm water. “De omweg via elektriciteitsproductie is een tamelijk idiote omweg,” stelt hij droogjes.

nieuwrechts.nl/series/democratienieuwrechts.nl/series/boerennieuwrechts.nl/series/migratienieuwrechts.nl/series/economienieuwrechts.nl/series/eu
Blijf via NieuwRechts.nl op de hoogte van het laatste nieuws voor rechts en conservatief denkend Nederland! Start je gratis maand nu via https://nieuwrechts.nl/landing

‘We zitten af en toe op de rand van een burgeroorlog’

Beluister onze podcast

Wat zijn we in Nederland kwijtgeraakt door altijd voor onszelf te kiezen?
Of beluister op:

Meerartikelen

Leerdam
Nieuws

Slavernijmuseum heeft al 22 miljoen tekort, directeur verwacht nóg hogere kosten

Het Nationaal Slavernijmuseum in Amsterdam opent pas in 2033, drie jaar later dan gepland. Tegelijkertijd kampt het project met een financieel tekort van 22,3 miljoen euro. Directeur John Leerdam betwijfelt of de eerder geraamde 110 miljoen euro...

Samir Toub
Nieuws

PRO-wethouder onder vuur om delen kindgegevens: 'Dit past niet binnen een rechtsstaat'

Het college van de gemeente Eindhoven, bestaande uit PRO, CDA en D66, blijft medische en andere gevoelige informatie over kinderen delen met jeugdbeschermingsinstanties, ondanks waarschuwingen dat daarvoor geen wettelijke basis bestaat. De gegevens...

Elektriciteitsnet
Nieuws

Energietransitie raakt huiseigenaren: 'Ons thuis verdwijnt' door nieuwe hoogspanningslijn

De uitbreiding van het stroomnet in Noord-Holland krijgt grote gevolgen voor omwonenden. Voor een nieuwe hoogspanningslijn van ongeveer 45 kilometer moeten meer dan honderd masten worden geplaatst. Volgens het kabinet is de verbinding nodig omdat...

Walibi
Nieuws

Feministische TikTokker verklaart Walibi-rellen: 'Witte jongeren drinken veel meer'

De rellen bij Walibi Holland hebben een opvallende verklaring gekregen van de feministische TikTokker Julia van Gelder. Volgens haar worden jongeren met een migratieachtergrond te snel aangewezen als veroorzakers van het geweld. Dat er op de...

Klimaatweek
Nieuws

De Klimaatweek is begonnen: miljoenen subsidie voor organisatie met wortels bij Milieudefensie

Een klimaatquiz, een workshop vegan cheesecake en advies over energiezuinige gebouwen. Het zijn voorbeelden van de activiteiten waarmee maandag 2 november de Klimaatweek begint. De campagne duurt tot en met zondag en moet Nederlanders aansporen...

COA-locatie in Mierlo
Nieuws

Brandblussers en deuren vernield bij COA Mierlo: OM eist 16 maanden jeugdcel

Het Openbaar Ministerie (OM) heeft 16 maanden jeugddetentie geëist tegen een jongen die wordt verdacht van vernielingen bij twee opvanglocaties van het COA in Brabant. Het gaat om brandblussers, servies en deuren in Mierlo en om stoelen, tafels en...

Bruls
Nieuws

Nijmegen bouwt asielopvang tegen eigen regels in, rechter verbiedt opening

De gemeente Nijmegen bouwt de opvang voor maximaal 430 asielzoekers aan de Vossenpels in Lent op basis van een gedoogbesluit. Het gebruik van de grond als opvanglocatie past niet binnen het geldende omgevingsplan, erkent de gemeente tegenover...

Tusk
Nieuws

Crisis in Polen: Tusk verdedigt ingreep bij hof, oppositie spreekt van 'onwettige staatsgreep'

In Polen is een grote politieke crisis uitgebroken over de controle over het Constitutioneel Tribunaal, de rechtbank die toetst of wetten aan de grondwet voldoen. Vrijdag betraden zeven nieuwgekozen rechters het gebouw, waarna een van hen de...

Leesmeeropinie
Leesmeerinterviews

Meerartikelen

COA
Nieuws

Politierechter legt geen straf op voor mensensmokkel naar Ter Apel

De politierechter in Groningen heeft op 20 oktober een verdachte schuldig verklaard aan mensensmokkel, maar geen straf opgelegd. De verdachte had op 8 november vorig jaar een persoon naar Ter Apel vervoerd, waar het aanmeldcentrum voor asielzoekers...

Tram Amsterdam
Nieuws

SP en BIJ1 willen gratis ov in Amsterdam, college waarschuwt voor kosten tot 250 miljoen euro

De SP en BIJ1 willen dat alle inwoners van Amsterdam gratis gebruik kunnen maken van het openbaar vervoer. Maar volgens het Amsterdamse stadsbestuur brengt dat plan grote financiële en praktische problemen met zich mee. Het zou de gemeente naar...

De Mos
Nieuws

De Mos wil aanstichters van dreigende rellen laten opdraaien voor schade bij winkeliers

De Haagse wethouder Richard de Mos wil mensen die via sociale media opriepen tot plunderingen en geweld aansprakelijk stellen voor de schade bij winkeliers. Zaterdag kwamen jongeren naar Den Haag om te demonstreren of te rellen. Grote plunderingen...

Bier
Nieuws

Bier voor 4,99 euro levert winkelketen boete van 5000 euro op: rechter zet streep door straf

Een sixpack Hoegaarden Wit voor 4,99 euro leverde winkelketen Die Grenze een boete van 5000 euro op. De Nederlandse Voedsel- en Warenautoriteit (NVWA) vond dat de alcohol met te veel korting werd aangeboden. Eigenaar Bert Hesselink verzette zich...

De Wever
Nieuws

Belgische regering in crisis: premier wil ontslag aanbieden na mislukt begrotingsoverleg

De Belgische premier Bart De Wever (N-VA) wil zijn ontslag aanbieden bij koning Filip. De reden is het mislukte begrotingsoverleg binnen zijn regering. De vijf coalitiepartijen kunnen het niet eens worden over de verdeling van de financiële lasten....

asiel
Nieuws

Kabinet rekent op 96.000 opvangplekken voor asielzoekers, ondanks plannen om instroom te beperken

Nederland heeft begin 2028 naar verwachting 96.000 opvangplekken voor asielzoekers nodig. Dat schrijft minister Bart van den Brink (CDA) van Asiel en Migratie vrijdag 30 oktober aan de Tweede Kamer. De nieuwe raming van het Centraal Orgaan opvang...

boot
Nieuws

Britse regering blijft migranten uitzetten naar Frankrijk ondanks beëindigde asieldeal

De Britse regering blijft asielzoekers naar Frankrijk uitzetten, hoewel de omstreden migratiedeal tussen beide landen op 1 oktober officieel is beëindigd. Dat blijkt uit onderzoek van de Britse krant The Guardian, die daar zondag over bericht....

roken
Nieuws

Kabinet breidt rookverbod uit: beheerders speeltuinen riskeren boete van 600 euro

Het kabinet wil roken wettelijk verbieden op kinderboerderijen, beheerde speeltuinen en buitenterreinen van kinderopvanglocaties. Zorgminister Sophie Hermans (VVD) verdedigde het plan vrijdag 30 oktober na bespreking in de ministerraad. Opvallend...

ChatGPT
Nieuws

Kamermeerderheid wil ChatGPT verbieden op basisscholen, maar kabinet ziet dat niet zitten

Een ruime meerderheid van de Tweede Kamer wil dat basisschoolleerlingen geen gebruik meer mogen maken van generatieve kunstmatige intelligentie, zoals ChatGPT. Volt en CDA dienden donderdag tijdens het debat over de onderwijsbegroting een motie in...

BRESKENS
Nieuws

Migrantenboot voor Zeeuwse kust vervoerde 36 Afghanen, twee Soedanezen opgepakt

De 38 mannen die zaterdag voor de Zeeuwse kust uit een stuurloze rubberboot werden gered, blijken afkomstig uit Afghanistan en Soedan. Volgens informatie van de Koninklijke Marechaussee gaat het om 36 Afghanen en twee Soedanezen. De twee Soedanezen...

Jetten
Nieuws

Jetten krijgt oppositie niet mee: nog altijd geen akkoord over belastingplan

Het kabinet-Jetten is er zaterdag 31 oktober opnieuw niet in geslaagd een akkoord te sluiten met de oppositie over het belastingplan voor volgend jaar. Dat melden de NOS en het ANP na een nieuwe onderhandelingsronde tussen het kabinet en zeven...

polen
Nieuws

Poolse oppositieleider dreigt met EU-vertrek als Brussel niet hervormt

De Poolse oppositieleider Jarosław Kaczyński wil de Europese Unie ingrijpend hervormen en sluit onderhandelingen over een vertrek uit de EU niet uit als Brussel weigert mee te werken. Dat verklaarde de leider van de conservatieve partij Recht en...