Hoogleraar: 'Windmolens en zonnepanelen bedreigen ons energiesysteem'

Achtergronden 1 mei 2025 2 minuten Marit Nubé
Energietransitie
ANP / Robin Utrecht

In het publieke debat worden windmolens en zonnepanelen vaak geprezen als dé toekomst. Maar volgens de Zweedse hoogleraar meteorologie en klimaatwetenschapper Lennart Bengtsson is dit beeld veel te rooskleurig. In een analyse op het platform Det goda samhället waarschuwt hij dat Europa met open ogen afkoerst op een instabiel energiesysteem.

Bengtsson ziet een groot probleem in hoe wind- en zonne-energie in Zweden en de rest van Europa worden toegepast. Het knelpunt zit volgens hem niet in de intenties, maar in de uitvoering. Wind en zon leveren namelijk energie zonder rekening te houden met wanneer die energie nodig is. Waterkrachtcentrales kunnen hun productie makkelijk afstemmen op de vraag, omdat het water kan worden vastgehouden en losgelaten wanneer nodig. Maar zon en wind missen zo’n ‘aan-uitknop’.

“Iedereen die twijfelt, hoeft slechts een paar eenvoudige natuurkundige berekeningen uit te voeren,” schrijft Bengtsson. Hij wijst erop dat zonder grootschalige opslag of back-ups, schommelingen in wind en zon het net kunnen ontregelen.

Wispelturige wind als hoofdrolspeler
Een opvallend punt in Bengtssons kritiek is de ongelijkmatigheid van windenergie. Kleine veranderingen in windsnelheid hebben enorme gevolgen voor de stroomproductie. Dat komt doordat de hoeveelheid opgewekte energie niet gelijkmatig toeneemt, maar met de derde macht van de windsnelheid. Dus als de wind een beetje afneemt, stort de productie in.

“De rest veroorzaakt alleen maar problemen,” zegt Bengtsson. Vooral de combinatie met onvoorspelbaar weer en wisselende vraag maakt het ingewikkeld.

Ook zonne-energie krijgt van Bengtsson geen vrijbrief. Vooral op noordelijke breedtegraden zoals in Zweden wringt het, zegt hij. In de winter, als de vraag naar stroom groot is, leveren zonnepanelen bijna niets. In de zomer draaien ze op volle kracht, maar dan is er nauwelijks vraag. Het idee om die overschotten op te slaan klinkt mooi, maar volgens Bengtsson is dat technisch en financieel simpelweg onhaalbaar op grote schaal.

Beslissers zonder basiskennis
Bengtsson uit felle kritiek op politici en beleidsmakers. Volgens hem zouden veel investeringen in hernieuwbare energie niet zijn gedaan als beslissers de basisfysica beter hadden begrepen. “Hoe meer je dit soort energiebronnen installeert, hoe meer problemen je krijgt,” schrijft hij. Hij pleit daarom niet voor een totale stop, maar wel voor een scherpe heroverweging en afbouw van grootschalige projecten.

Overigens wil Bengtsson niet alle toepassingen van wind- en zonne-energie wegzetten als onzinnig. Op kleine schaal kunnen ze juist nuttig zijn. Denk aan zonne-energie in vakantiehuisjes of op afgelegen plekken waar geen aansluiting op het net is. Hij ziet vooral veel potentie in directe toepassingen, zoals zonnecollectoren voor warm water. “De omweg via elektriciteitsproductie is een tamelijk idiote omweg,” stelt hij droogjes.

Deze week zien we hoe beleid dat zogenaamd ‘eerlijk’ moet zijn, vooral hard uitpakt voor gewone Nederlanders. De nieuwe box 3-wet ligt onder vuur. Zelfs de minister erkent dat het zo niet kan. Een vermogensaanwasbelasting van 36 procent op bezit waar al belasting over is betaald. Sparen wordt bestraft, bezit verdacht gemaakt. Tegelijkertijd gaan banken steeds verder. De ING wil weten wat je in de supermarkt koopt. Waarom je geld uitgeeft. Aan wie. En waarvoor. Niet omdat jij iets fout doet, maar omdat de overheid het vraagt. We bespreken ook de scheuring binnen BBB. En we kijken naar het kabinetsbesluit om miljarden uit te trekken voor vrijwillige uitkoop van boeren, terwijl perspectief uitblijft. Daarbovenop zorgt Rob Jetten met zijn ramadanwens opnieuw voor ophef. Symboolpolitiek lijkt belangrijker dan neutraliteit. Blijf via NieuwRechts.nl op de hoogte van het laatste nieuws voor rechts en conservatief denkend Nederland! Start je gratis maand nu via https://nieuwrechts.nl/landing

Box 3 ontspoort, banken controleren actief je uitgaven en de uitkoop van boeren gaat door

Beluister onze podcast

Wordt Rotterdam links of leefbaar? In gesprek met Ronald Buijt
Of beluister op:

Meerartikelen

geld
Nieuws

Europese Rekenkamer kraakt EU-superfonds: eurobonds en risico op fraude

De Europese Rekenkamer haalt hard uit naar de plannen van Brussel voor een nieuw EU-superfonds van 865 miljard euro. Dat fonds moet tussen 2028 en 2034 de bestaande subsidies voor landbouw en armere regio’s vervangen. Volgens de Rekenkamer kleven er

Belastingen
Rechts voor z'n Raap

Box 3 ontspoort, banken controleren actief je uitgaven en de uitkoop van boeren gaat door

Deze week zien we hoe beleid dat zogenaamd ‘eerlijk’ moet zijn, vooral hard uitpakt voor gewone Nederlanders. De nieuwe box 3-wet ligt onder vuur. Zelfs de minister erkent dat het zo niet kan. Een vermogensaanwasbelasting van 36 procent op bezit waar

azc-demonstratie Bleskensgraaf
Nieuws

Azc-demonstratie loopt uit de hand: ME grijpt hard in

De Mobiele Eenheid (ME) heeft dinsdagavond ingegrepen bij een demonstratie tegen een asielzoekerscentrum in Bleskensgraaf. Het protest liep uit de hand. Demonstranten gooiden met glas en stenen naar agenten. Ook werd zwaar vuurwerk afgestoken. Volgen

Van Baarle
Nieuws

DENK-leider spreekt Turks in campagnevideo: 'Stem DENK!'

Met nog een maand te gaan tot de gemeenteraadsverkiezingen van 18 maart kiest DENK voor een opvallende campagnestap. Partijleider Stephan van Baarle richt zich in een TikTok-video expliciet tot kiezers in het Turks. De boodschap gaat over het ontvang

Halsema
Nieuws

Amsterdam geeft 500.000 euro aan Kiev terwijl eigen schuld oploopt tot 9 miljard

De gemeente Amsterdam trekt 500.000 euro uit voor steun aan Oekraïne, terwijl de hoofdstad zelf kampt met een schuld van circa 9 miljard euro. Het geld is bestemd voor herstel van de energievoorziening in Kiev. De aankondiging valt samen met het mome

Boeien
Nieuws

Syriër dreigt woning te verliezen na brute straatroof: 'Ik heb heel veel spijt'

Hij kwam als alleenstaande minderjarige vluchteling naar Nederland. Acht jaar later staat hij huilend voor de rechter. Een 22-jarige Syriër uit Elst blijft voorlopig vastzitten op verdenking van meerdere strafbare feiten. Daardoor dreigt hij zijn won

Leefbaar Rotterdam
Rechts voor z'n Raap

Wordt Rotterdam links of leefbaar? In gesprek met Ronald Buijt

Ronald Buijt is geen onbekende in de Rotterdamse politiek. Met een carrière die teruggaat tot 2006 als raadslid voor Leefbaar Rotterdam, later fractievoorzitter, en de afgelopen vier jaar wethouder met een zware portefeuille zoals jeugdzorg en dakloo

EU
Achtergronden

‘Massaal afluisteren van burgers’: brandbrief aan EU om verlenging chatcontrole

Meer dan dertig Europese burgerrechtenorganisaties, maatschappelijke instellingen en beveiligingsexperts roepen het Europees Parlement op om een verlenging van de zogeheten chatcontrole 1.0 tegen te houden. In een open brief waarschuwen zij dat het v

Leesmeeropinie
Leesmeerinterviews

Meerartikelen

landbouwminister Van Essen
Nieuws

Kabinet trekt ruim 2,7 miljard euro uit voor vrijwillige uitkoop van boeren

Het kabinet trekt de komende jaren ruim 2,7 miljard euro uit voor de vrijwillige uitkoop van boeren. Met deze maatregel wil het kabinet naar eigen zeggen de stikstofcrisis aanpakken en Nederland van het stikstofslot halen. Dat blijkt uit cijfers die

Zwemmen
Nieuws

Nederland ziet af van organiseren EK parazwemmen omdat Russen onder eigen vlag mogen meedoen

Nederland zal dit jaar geen Europees kampioenschap parazwemmen organiseren. De reden is een eis van het Internationaal Paralympisch Comité. Die organisatie wil dat Russische en Belarussische atleten onder hun eigen vlag en volkslied mogen deelnemen.

Weidel
Nieuws

AfD-leider: 'EU wil regeringswisseling afdwingen in Hongarije'

De Duitse AfD-leider Alice Weidel stelt dat Oekraïne bewust probeert de energiekosten in Hongarije te verhogen. Volgens haar gebeurt dat door de doorvoer van Russische olie via Oekraïne naar Hongarije te blokkeren. Het doel zou zijn om de Hongaarse e

Trump
Nieuws

Trump haalt uit naar Democraten tijdens State of the Union: ‘Dit zijn zieke mensen’

In Washington hield president Donald Trump zijn State of the Union, de jaarlijkse toespraak waarin de president het Congres bijpraat over de toestand van het land en zijn beleid. De redevoering begon direct scherp. Trump sprak over migratie, national

politie
Nieuws

Opnieuw steekincident in asielopvang Amsterdam

In een asielopvang aan de Kabelweg in het Westelijk Havengebied is in de nacht van maandag op dinsdag een man neergestoken. De politie heeft kort na het incident een verdachte aangehouden. De hulpdiensten kregen rond 01.00 uur een melding van het gew

Wilders
Peiling

Peiling: D66 en CDA zakken verder in peiling, PVV maakt forse opmars

De kersverse coalitie van D66, CDA en VVD verliest opnieuw terrein in de zetelpeiling van EenVandaag en Verian. Samen komt de minderheidscoalitie uit op 59 zetels. Dat zijn er opnieuw minder dan bij de start van het kabinet. D66 daalt naar 22 zetels.

nederlandse militairen
Nieuws

Experts waarschuwen: defensiemiljarden zorgen nauwelijks voor extra veiligheid

Nederland trekt de komende jaren 19 miljard euro extra uit voor defensie. Dat past in een bredere Europese trend van snel stijgende militaire uitgaven. Toch waarschuwen deskundigen dat dit geld verkeerd wordt besteed. Zonder een andere aanpak dreigt

Nigel Farage
Nieuws

Reform UK belooft massale uitzettingen: 600.000 illegale migranten in vijf jaar

De Britse partij Reform UK, die momenteel in de peilingen ruim de grootste partij van het Verenigd Koninkrijk is, wil in vijf jaar tijd meer dan 600.000 illegale migranten uitzetten. Dat plan werd maandag gepresenteerd door schaduwminister van Binnen

Pechtold
Nieuws

Pechtold: 'Van Berkel is bij D66 gehaald omdat ze vrouw van kleur is'

Oud-D66-leider Alexander Pechtold heeft zich uitgesproken over de commotie rond Nathalie van Berkel. In een gesprek met journalist Jeroen Pauw reageert Pechtold zichtbaar aangeslagen op de snelle politieke val van Van Berkel, met wie hij een nauwe ba

Mbarki
Achtergronden

Amsterdamse wethouder: ‘We vergeten witte Nederlanders die het moeilijk hebben’

In het debat over kansenongelijkheid gaat het vaak over afkomst en huidskleur. Maar volgens de Amsterdamse wethouder Sofyan Mbarki dreigt daardoor een groep uit beeld te raken: blanke Nederlanders die het economisch en sociaal zwaar hebben. In een po

Ghoneim
Video

TikTok-video met 'shariapolitie' in Basic Fit gaat viraal

Een TikTok-video in een Nederlandse vestiging van de Basic Fit is al tienduizenden keren bekeken. In de video is te zien hoe een man controleert of andere sportschoolgangers water drinken tijdens hun trainingssessie. Dit gebeurt in het kader van de i

Weidel
Nieuws

AfD-leider Alice Weidel: ‘Remigratie is noodzakelijk’

De Duitse oppositiepartij Alternative für Deutschland (AfD) kiest steeds nadrukkelijker voor een harde migratiekoers. Partijleider Alice Weidel stelt dat Duitsland de controle over zijn grenzen heeft verloren en dat grootschalige terugkeer van migran