Hoogleraar: 'Windmolens en zonnepanelen bedreigen ons energiesysteem'

Achtergronden 1 mei 2025 2 minuten Marit Nubé
Energietransitie
ANP / Robin Utrecht

In het publieke debat worden windmolens en zonnepanelen vaak geprezen als dé toekomst. Maar volgens de Zweedse hoogleraar meteorologie en klimaatwetenschapper Lennart Bengtsson is dit beeld veel te rooskleurig. In een analyse op het platform Det goda samhället waarschuwt hij dat Europa met open ogen afkoerst op een instabiel energiesysteem.

Bengtsson ziet een groot probleem in hoe wind- en zonne-energie in Zweden en de rest van Europa worden toegepast. Het knelpunt zit volgens hem niet in de intenties, maar in de uitvoering. Wind en zon leveren namelijk energie zonder rekening te houden met wanneer die energie nodig is. Waterkrachtcentrales kunnen hun productie makkelijk afstemmen op de vraag, omdat het water kan worden vastgehouden en losgelaten wanneer nodig. Maar zon en wind missen zo’n ‘aan-uitknop’.

“Iedereen die twijfelt, hoeft slechts een paar eenvoudige natuurkundige berekeningen uit te voeren,” schrijft Bengtsson. Hij wijst erop dat zonder grootschalige opslag of back-ups, schommelingen in wind en zon het net kunnen ontregelen.

Wispelturige wind als hoofdrolspeler
Een opvallend punt in Bengtssons kritiek is de ongelijkmatigheid van windenergie. Kleine veranderingen in windsnelheid hebben enorme gevolgen voor de stroomproductie. Dat komt doordat de hoeveelheid opgewekte energie niet gelijkmatig toeneemt, maar met de derde macht van de windsnelheid. Dus als de wind een beetje afneemt, stort de productie in.

“De rest veroorzaakt alleen maar problemen,” zegt Bengtsson. Vooral de combinatie met onvoorspelbaar weer en wisselende vraag maakt het ingewikkeld.

Ook zonne-energie krijgt van Bengtsson geen vrijbrief. Vooral op noordelijke breedtegraden zoals in Zweden wringt het, zegt hij. In de winter, als de vraag naar stroom groot is, leveren zonnepanelen bijna niets. In de zomer draaien ze op volle kracht, maar dan is er nauwelijks vraag. Het idee om die overschotten op te slaan klinkt mooi, maar volgens Bengtsson is dat technisch en financieel simpelweg onhaalbaar op grote schaal.

Beslissers zonder basiskennis
Bengtsson uit felle kritiek op politici en beleidsmakers. Volgens hem zouden veel investeringen in hernieuwbare energie niet zijn gedaan als beslissers de basisfysica beter hadden begrepen. “Hoe meer je dit soort energiebronnen installeert, hoe meer problemen je krijgt,” schrijft hij. Hij pleit daarom niet voor een totale stop, maar wel voor een scherpe heroverweging en afbouw van grootschalige projecten.

Overigens wil Bengtsson niet alle toepassingen van wind- en zonne-energie wegzetten als onzinnig. Op kleine schaal kunnen ze juist nuttig zijn. Denk aan zonne-energie in vakantiehuisjes of op afgelegen plekken waar geen aansluiting op het net is. Hij ziet vooral veel potentie in directe toepassingen, zoals zonnecollectoren voor warm water. “De omweg via elektriciteitsproductie is een tamelijk idiote omweg,” stelt hij droogjes.

JA21-Kamerlid Ranjith Clemminck zaten jarenlang in het bestuur van de Utrechtse Pride. Nooit werd er een kritische noot over hem gezongen, tot hij ineens op de Kamerlijst stond van JA21. Oftewel: de cancelcultuur in optima forma. #Pride  Blijf via NieuwRechts.nl op de hoogte van het laatste nieuws voor rechts en conservatief denkend Nederland! Start je gratis maand nu via https://nieuwrechts.nl/landing

De intolerantie van het Pride-bestuur

Beluister onze podcast

SGP'er Diederik van Dijk breekt lans voor discussie over Nederlandse identiteit: 'We moeten dat gesprek aangaan'
Of beluister op:

Meerartikelen

Jetten
Nieuws

Jetten waarschuwt boeren voor pijnlijke stikstofmaatregelen: 'Waar houdt het een keer op?'

Premier Rob Jetten sluit harde ingrepen op boerenerven niet uit in het nieuwe stikstofpakket. Vooral rond  de zogeheten Natura 2000-gebieden dreigen maatregelen om de stikstofuitstoot te verminderen. Tijdens een bezoek aan een boerderij in Uddel werd

Bart van den Brink
Nieuws

Kabinet wil criminele statushouders sneller verblijfsvergunning afpakken

Het kabinet wil criminele statushouders eerder hun verblijfsvergunning afpakken. Asielminister Bart van den Brink wil de regels aanscherpen voor vreemdelingen die vaker misdrijven plegen. Nu kan intrekking bij recidive pas na drie veroordelingen, maa

Vriezenveen
Nieuws

ME grijpt in bij anti-asielprotest in Vriezenveen

De Mobiele Eenheid heeft dinsdagavond ingegrepen bij een anti-asieldemonstratie op het Manitobaplein in Vriezenveen. Tussen de 100 en 150 mensen protesteerden daar tegen het plan om asielzoekersgezinnen op te vangen in huurwoningen in de Overijsselse

WK Voetbal
Nieuws

Trump-regering weigert Somalische WK-scheidsrechter na veiligheidscontrole: ‘De wet blijft de wet’

De Somalische scheidsrechter Omar Abdulkadir Artan mag niet actief zijn op het WK voetbal in de Verenigde Staten, Canada en Mexico. De arbiter is door de Amerikaanse autoriteiten tegengehouden bij aankomst in Miami. Volgens een functionaris van de re

Jan Paternotte
Nieuws

D66-leider Jan Paternotte geeft PVV schuld van oorlogen in de wereld: 'Ja natuurlijk'

D66-fractievoorzitter Jan Paternotte heeft de PVV de schuld gegeven van alle oorlogen in de wereld. Dat deed hij in een gesprek met GeenStijl over asielopvang en de vraag wanneer de druk daarop minder wordt. Volgens Paternotte is voor minder opvangdr

Starmer
Nieuws

Britse regering wil fotocontrole op smartphones van jongeren: 'Dystopisch'

De Britse premier Keir Starmer wil dat smartphonefabrikanten foto’s op toestellen van jongeren gaan controleren. Daarmee moet worden voorkomen dat minderjarigen naaktfoto’s versturen of ontvangen. Als bedrijven als Apple en Google niet binnen drie ma

Bollendak
Nieuws

Utrecht worstelt nog steeds met overlast door criminele migranten rond station

De overlast rond station Utrecht Centraal en het Bollendak blijft hardnekkig. Volgens de gemeente wordt een deel van de problemen veroorzaakt door rondtrekkende criminele migranten. Utrecht pakte vorig jaar 314 overlastplegers zonder band met de stad

demonstratie
Nieuws

PRO, D66 en Denk: Amsterdam moet helpen bij wederopbouw Palestijnse gebieden

PRO Amsterdam, D66 en Denk willen dat Amsterdam onderzoekt hoe de stad kan bijdragen aan wederopbouw in Palestijns gebied. Daarbij wordt gekeken naar contacten met Ramallah, een stad op de Westelijke Jordaanoever. Tegelijk willen de partijen de druk

Leesmeeropinie
Leesmeerinterviews

Meerartikelen

Halsema
Nieuws

Halsema: geen bewijs dat moslims verantwoordelijk waren voor Jodenjacht

Burgemeester Femke Halsema neemt in een nieuwe notitie afstand van kabinetsleden van kabinet-Schoof die na de ongeregeldheden rond Ajax-Maccabi Tel Aviv moslims verantwoordelijk hielden. Volgens haar waren daar geen aanwijzingen voor. Zij noemt de ui

Belfast
Video

Soedanees probeert man te onthoofden in Ierse hoofdstad: 'Barbaars'

In Noord-Belfast is een Soedanese man opgepakt na een zware mesaanval op Kinnaird Avenue. Het slachtoffer, een man van in de veertig, ligt met ernstige verwondingen in het Royal Victoria Hospital. De politie behandelt de zaak als een poging tot moord

Iran
Nieuws

Iraanse voetbalbond woedend: WK-tickets voor supporters plots ingetrokken

De Iraanse voetbalbond is boos nadat tickets voor het WK voetbal in de Verenigde Staten, Canada en Mexico onverwacht zijn ingetrokken. Het gaat om kaarten die bestemd waren voor Iraanse supporters. Volgens de bond komt de beslissing op het laatste mo

Trump
Nieuws

VS laat vrijwel alleen nog blanke Zuid-Afrikaanse vluchtelingen toe

De Verenigde Staten hebben in mei 599 vluchtelingen toegelaten. Volgens cijfers van het Amerikaanse ministerie van Buitenlandse Zaken waren zij allemaal blanke Zuid-Afrikanen. Daarmee zet de regering-Trump een opvallende koers voort. Sinds 1 oktober

Libië
Nieuws

Migranten op weg naar VK ontvoerd, gemarteld en bedreigd met orgaanverwijdering

Meer dan driehonderd migranten die onderweg waren naar het Verenigd Koninkrijk zijn afgelopen zomer ontvoerd, gemarteld en bedreigd met orgaanverwijdering. Dat blijkt uit onderzoek van de BBC. De slachtoffers waren jonge mannen uit Iraaks Koerdistan.

Tractor
Achtergronden

Boeren vrezen gedwongen krimp door nieuwe stikstofplannen

Agractie haalt hard uit naar de uitgelekte stikstofplannen van landbouwminister Van Essen. Volgens de boerenorganisatie wijzen de plannen op een nieuwe, zware ingreep in de veehouderij. Vooral boeren rond Natura 2000-gebieden dreigen hard geraakt te

Boeren
Nieuws

Wetsvoorstel grondgebondenheid wankelt na vernietigend advies Raad van State

De Raad van State heeft stevige kritiek op het initiatiefwetsvoorstel over grondgebonden veehouderij van Pieter Grinwis van de ChristenUnie en Harm Holman van NSC. Het voorstel moet zorgen voor een toekomstbestendige veehouderij en een verantwoorde m

Wolf
Nieuws

Wolf valt grote paarden aan in Langbroek: merrie Whisper vecht voor haar leven

Een vermoedelijke wolvenaanval op twee grote paarden zorgt voor onrust in Langbroek. Bij manegehouder Bart Kuijper raakten twee KWPN-paarden gewond. Vooral de 21-jarige merrie Whisper is er slecht aan toe. Zij heeft een diepe open wond aan haar recht

EU
Achtergronden

Deskundigen waarschuwen voor privacyrisico’s bij Europese leeftijdscontrole

De Europese plannen voor online leeftijdscontrole roepen nieuwe zorgen op over privacy. Brussel werkt aan technologie waarmee internetgebruikers kunnen aantonen dat zij oud genoeg zijn voor bepaalde websites. Het gaat onder meer om pornosites, goksit

Blauwe Moskee
Nieuws

Amsterdam laat gids maken over moslimerfgoed tegen moslimhaat

De gemeente Amsterdam heeft opdracht gegeven voor een stadsgids over moslimerfgoed. De gids moet laten zien hoe moslims volgens de makers al eeuwen deel uitmaken van de stad. Amsterdam wil met het boekje kennis verspreiden over de bijdrage van moslim

supermarkt
Nieuws

Supermarkten waarschuwen voor nieuwe prijsgolf door kabinetsbeleid: 'Alles wordt duurder'

Supermarkten waarschuwen voor een nieuwe stijging van de boodschappenprijzen. Volgens de branche kunnen voedingsmiddelen volgend jaar tot bijna tien procent duurder worden. Een deel van die stijging komt volgens de supermarkten door beleid van het ka

Wilders
Nieuws

Wilders sluit zich aan bij groot protest tegen azc-plannen in Didam

PVV-leider Geert Wilders komt volgende week woensdagavond naar Didam voor een grote bijeenkomst tegen de geplande komst van een asielzoekerscentrum. Volgens de organisatoren wordt het de grootste actie tot nu toe tegen de opvangplannen in de gemeente