Hoogleraar: 'Windmolens en zonnepanelen bedreigen ons energiesysteem'

Achtergronden 1 mei 2025 2 minuten Marit Nubé
Energietransitie
ANP / Robin Utrecht

In het publieke debat worden windmolens en zonnepanelen vaak geprezen als dé toekomst. Maar volgens de Zweedse hoogleraar meteorologie en klimaatwetenschapper Lennart Bengtsson is dit beeld veel te rooskleurig. In een analyse op het platform Det goda samhället waarschuwt hij dat Europa met open ogen afkoerst op een instabiel energiesysteem.

Bengtsson ziet een groot probleem in hoe wind- en zonne-energie in Zweden en de rest van Europa worden toegepast. Het knelpunt zit volgens hem niet in de intenties, maar in de uitvoering. Wind en zon leveren namelijk energie zonder rekening te houden met wanneer die energie nodig is. Waterkrachtcentrales kunnen hun productie makkelijk afstemmen op de vraag, omdat het water kan worden vastgehouden en losgelaten wanneer nodig. Maar zon en wind missen zo’n ‘aan-uitknop’.

“Iedereen die twijfelt, hoeft slechts een paar eenvoudige natuurkundige berekeningen uit te voeren,” schrijft Bengtsson. Hij wijst erop dat zonder grootschalige opslag of back-ups, schommelingen in wind en zon het net kunnen ontregelen.

Wispelturige wind als hoofdrolspeler
Een opvallend punt in Bengtssons kritiek is de ongelijkmatigheid van windenergie. Kleine veranderingen in windsnelheid hebben enorme gevolgen voor de stroomproductie. Dat komt doordat de hoeveelheid opgewekte energie niet gelijkmatig toeneemt, maar met de derde macht van de windsnelheid. Dus als de wind een beetje afneemt, stort de productie in.

“De rest veroorzaakt alleen maar problemen,” zegt Bengtsson. Vooral de combinatie met onvoorspelbaar weer en wisselende vraag maakt het ingewikkeld.

Ook zonne-energie krijgt van Bengtsson geen vrijbrief. Vooral op noordelijke breedtegraden zoals in Zweden wringt het, zegt hij. In de winter, als de vraag naar stroom groot is, leveren zonnepanelen bijna niets. In de zomer draaien ze op volle kracht, maar dan is er nauwelijks vraag. Het idee om die overschotten op te slaan klinkt mooi, maar volgens Bengtsson is dat technisch en financieel simpelweg onhaalbaar op grote schaal.

Beslissers zonder basiskennis
Bengtsson uit felle kritiek op politici en beleidsmakers. Volgens hem zouden veel investeringen in hernieuwbare energie niet zijn gedaan als beslissers de basisfysica beter hadden begrepen. “Hoe meer je dit soort energiebronnen installeert, hoe meer problemen je krijgt,” schrijft hij. Hij pleit daarom niet voor een totale stop, maar wel voor een scherpe heroverweging en afbouw van grootschalige projecten.

Overigens wil Bengtsson niet alle toepassingen van wind- en zonne-energie wegzetten als onzinnig. Op kleine schaal kunnen ze juist nuttig zijn. Denk aan zonne-energie in vakantiehuisjes of op afgelegen plekken waar geen aansluiting op het net is. Hij ziet vooral veel potentie in directe toepassingen, zoals zonnecollectoren voor warm water. “De omweg via elektriciteitsproductie is een tamelijk idiote omweg,” stelt hij droogjes.

Brussel onder vuur, Den Haag op drift en Washington weer aan zet. In deze aflevering van Rechts voor z’n Raap bespreken we het nieuws van de afgelopen dagen. Ursula von der Leyen wordt aangeklaagd wegens het achterhouden van informatie over contacten met de wapenlobby. Het roept opnieuw vragen op over transparantie, controle en de macht van Brussel. Ook bespreken we de komst van het minderheidskabinet, laat de VVD de rechtse kiezer in de steek? En wat is nu precies de agenda van Trump?
Blijf via NieuwRechts.nl op de hoogte van het laatste nieuws voor rechts en conservatief denkend Nederland! Start je gratis maand nu via https://nieuwrechts.nl/landing

Heeft de VVD Nederland bedrogen?

Beluister onze podcast

Heeft de VVD Nederland bedrogen?
Of beluister op:

Meerartikelen

VVD
Rechts voor z'n Raap

Heeft de VVD Nederland bedrogen?

Brussel onder vuur, Den Haag op drift en Washington weer aan zet. In deze aflevering van Rechts voor z’n Raap bespreken we het nieuws van de afgelopen dagen. Ursula von der Leyen wordt aangeklaagd wegens het achterhouden van informatie over contacten

Boeren
Nieuws

Boeren bij natuurgebieden krijgen voorrang bij uitkoopregeling

Veehouders die binnen een kilometer van overbelaste natuurgebieden zitten, krijgen voorrang bij een nieuwe uitkoopregeling. Dat blijkt uit de regeling die demissionair landbouwminister Femke Wiersma (BBB) maandag heeft gepubliceerd. Voor deze groep g

wolf
Nieuws

Basisschool in Ruinen dicht na melding van wolf bij schoolplein

Basisschool ’t Oelebröd in Ruinen is vandaag gesloten gebleven na een melding van een mogelijke wolf in de directe omgeving van de school. Het dier zou zijn gezien op een aangrenzend sportveld, vlak bij het schoolplein. De school besloot uit voorzorg

Starmer
Nieuws

Europa overweegt NAVO-troepen voor Groenland na uitspraken Trump

Het Verenigd Koninkrijk voert gesprekken met Europese bondgenoten over een mogelijke NAVO-inzet rond Groenland. Die gesprekken volgen op uitspraken van Donald Trump, die eerder stelde dat het grondstoffenrijke eiland beschermd moet worden tegen Russi

islam
Nieuws

PVV uit zorgen over komst islamitische basisschool: ‘Segregatie en leefbaarheid onder druk’

De PVV-fractie in de Groningse gemeenteraad maakt zich grote zorgen over de komst van islamitische basisschool Al Kitaab naar de wijk Corpus den Hoorn. Volgens de PVV zet dit besluit integratie, sociale cohesie en leefbaarheid in de stad verder onder

Peter Mandelson
Nieuws

Ontslagen ambassadeur Mandelson weigert excuses voor band met Epstein

De vorig jaar ontslagen Britse ambassadeur in de Verenigde Staten, Peter Mandelson, weigert in gesprek met de BBC om excuses aan te bieden voor zijn vriendschap met Jeffrey Epstein. Epstein was een beruchte veroordeelde zedendelinquent die later over

Ruslan Kravchenko
Nieuws

Miljoenenfraude bij Oekraïense legerinkoop blootgelegd

De Oekraïense justitie heeft een groot corruptieschandaal blootgelegd binnen de militaire inkoop. Een privébedrijf zou het leger hebben voorzien van onbruikbare mijnen en gevaarlijke munitie. De schade voor de Oekraïense belastingbetaler loopt op tot

Van der Plas
Nieuws

Van der Plas over het nieuwe kabinet: "Ik begrijp niet waarom de VVD zich over links heeft laten uitspelen"

BBB-leider Caroline van der Plas uit stevige kritiek op de vorming van het minderheidskabinet van D66, VVD en CDA. In Goedemorgen Nederland waarschuwt zij dat het kabinet via linkse steun alsnog beleid kan doordrukken waar kiezers expliciet tegen heb

Leesmeeropinie
Leesmeerinterviews

Meerartikelen

Trump
Nieuws

Trump opent aanval op Centrale Bank

Het Amerikaanse ministerie van Justitie heeft vrijdag een dagvaarding gestuurd naar de Federal Reserve. Dat bevestigt Fed-voorzitter Jerome Powell in een videoboodschap. De stap markeert een nieuwe escalatie in het conflict tussen de centrale bank en

APG
Nieuws

Pensioenuitvoerder APG: 'Inclusie is geen project, maar een cultuurverandering'

De Algemene Pensioen Groep (APG) blijft inzetten op diversiteit en inclusie binnen de organisatie. De grootste pensioenuitvoerder van Nederland benadrukt dat dit beleid geen tijdelijk project is. Het bedrijf ziet inclusie als een blijvende koers voor

Le Pen
Achtergronden

Marine Le Pen vecht verbod aan: hoger beroep bepaalt politieke toekomst richting presidentsverkiezingen

Marine Le Pen is deze week begonnen aan een cruciale juridische strijd in Parijs. Het hoger beroep moet bepalen of zij mag deelnemen aan de Franse presidentsverkiezingen van 2027. De leider van Rassemblement National werd vorig jaar veroordeeld voor

Paus
Nieuws

Paus Leo XIV: vrije meningsuiting in het Westen steeds verder ingeperkt

Paus Leo XIV heeft in zijn nieuwjaarstoespraak scherpe kritiek geuit op de inperking van de vrijheid van meningsuiting in westerse landen. Acht maanden na het begin van zijn pontificaat sprak hij vanuit de Benediction Hall duidelijke woorden over wat

Duits paspoort
Achtergronden

Corruptie bij Duitse vreemdelingendienst: verblijfsvergunningen tegen betaling

De Duitse justitie onderzoekt een mogelijk corruptieschandaal bij de vreemdelingendienst in Bielefeld. Medewerkers zouden tegen betaling permanente verblijfsvergunningen hebben geregeld. Het gaat om duizenden euro’s per geval. Ook snellere afspraken

overlast
Nieuws

Extra politie-inzet in treinen Roosendaal–Vlissingen na maandenlange overlast door jongeren

De politie en de Nederlandse Spoorwegen houden sinds enkele weken extra toezicht in de treinen tussen Roosendaal en Vlissingen. Aanleiding is aanhoudende overlast door groepen jongeren op dit traject. De problemen spelen al maanden en zorgen volgens

Kaag
Nieuws

Kaag ziet minderheidskabinet zonder JA21 als logische uitkomst

Oud-minister en voormalig D66-leider Sigrid Kaag heeft zich uitgesproken over de vorming van het nieuwe minderheidskabinet van D66, VVD en CDA. Dat deed zij zondag in het programma Buitenhof. Volgens Kaag was deelname van JA21 voor D66 geen optie. Op

VVD
Nieuws

VVD-leider Yesilgöz: kabinet zonder JA21 was niet mijn eerste keus

VVD-leider Dilan Yeşilgöz hoopt dat Nederland op 30 januari een nieuw kabinet heeft. Dat zei zij in het programma WNL Op Zondag. D66, VVD en CDA werken toe naar de vorming van een minderheidskabinet, ondanks het ontbreken van een parlementaire meerde

Israelische vlag
Nieuws

Migrantenkinderen vallen Joods café in Leipzig aan

In Leipzig is woensdagmiddag een Joods café aangevallen door een groep migrantenkinderen. Het incident vond plaats bij café HaMakom in de wijk Plagwitz. Acht kinderen deden mee aan de aanval. Een vrouwelijke medewerkster raakte gewond en er werd scha

Von der Leyen en Orban
Nieuws

Brussel steunt linkse anti-Orbán-media in aanloop naar Hongaarse verkiezingen

In aanloop naar de Hongaarse verkiezingen dit voorjaar vloeit er opnieuw geld uit Brussel naar linkse en oppositiegezinde media. De Europese Commissie verstrekt subsidies aan platforms en zogenoemde factcheckers die bekendstaan als uitgesproken kriti

Pedro Sánchez
Nieuws

Spaanse premier wil vredestroepen naar Gaza sturen zonder concreet plan

De Spaanse premier Pedro Sánchez heeft geopperd om vredestroepen naar Gaza te sturen. Dat deed hij terwijl er geen vredesakkoord ligt en ook geen duidelijk internationaal mandaat bestaat. Toch presenteerde Sánchez het voorstel als onderdeel van Spanj

Rutte
Nieuws

Kabinet waarschuwt voor privacyrisico’s bij nieuwe EU-wetgeving

De Europese Commissie wil met een zogenoemde Digitale Omnibus grote delen van de digitale wetgeving vereenvoudigen. Minder regels, minder lasten voor bedrijven. Maar volgens het Nederlandse kabinet dreigt daarbij een forse prijs: een verzwakking van