Hoogleraar: 'Windmolens en zonnepanelen bedreigen ons energiesysteem'

Achtergronden 1 mei 2025 2 minuten Marit Nubé
Energietransitie
ANP / Robin Utrecht

In het publieke debat worden windmolens en zonnepanelen vaak geprezen als dé toekomst. Maar volgens de Zweedse hoogleraar meteorologie en klimaatwetenschapper Lennart Bengtsson is dit beeld veel te rooskleurig. In een analyse op het platform Det goda samhället waarschuwt hij dat Europa met open ogen afkoerst op een instabiel energiesysteem.

Bengtsson ziet een groot probleem in hoe wind- en zonne-energie in Zweden en de rest van Europa worden toegepast. Het knelpunt zit volgens hem niet in de intenties, maar in de uitvoering. Wind en zon leveren namelijk energie zonder rekening te houden met wanneer die energie nodig is. Waterkrachtcentrales kunnen hun productie makkelijk afstemmen op de vraag, omdat het water kan worden vastgehouden en losgelaten wanneer nodig. Maar zon en wind missen zo’n ‘aan-uitknop’.

“Iedereen die twijfelt, hoeft slechts een paar eenvoudige natuurkundige berekeningen uit te voeren,” schrijft Bengtsson. Hij wijst erop dat zonder grootschalige opslag of back-ups, schommelingen in wind en zon het net kunnen ontregelen.

Wispelturige wind als hoofdrolspeler
Een opvallend punt in Bengtssons kritiek is de ongelijkmatigheid van windenergie. Kleine veranderingen in windsnelheid hebben enorme gevolgen voor de stroomproductie. Dat komt doordat de hoeveelheid opgewekte energie niet gelijkmatig toeneemt, maar met de derde macht van de windsnelheid. Dus als de wind een beetje afneemt, stort de productie in.

“De rest veroorzaakt alleen maar problemen,” zegt Bengtsson. Vooral de combinatie met onvoorspelbaar weer en wisselende vraag maakt het ingewikkeld.

Ook zonne-energie krijgt van Bengtsson geen vrijbrief. Vooral op noordelijke breedtegraden zoals in Zweden wringt het, zegt hij. In de winter, als de vraag naar stroom groot is, leveren zonnepanelen bijna niets. In de zomer draaien ze op volle kracht, maar dan is er nauwelijks vraag. Het idee om die overschotten op te slaan klinkt mooi, maar volgens Bengtsson is dat technisch en financieel simpelweg onhaalbaar op grote schaal.

Beslissers zonder basiskennis
Bengtsson uit felle kritiek op politici en beleidsmakers. Volgens hem zouden veel investeringen in hernieuwbare energie niet zijn gedaan als beslissers de basisfysica beter hadden begrepen. “Hoe meer je dit soort energiebronnen installeert, hoe meer problemen je krijgt,” schrijft hij. Hij pleit daarom niet voor een totale stop, maar wel voor een scherpe heroverweging en afbouw van grootschalige projecten.

Overigens wil Bengtsson niet alle toepassingen van wind- en zonne-energie wegzetten als onzinnig. Op kleine schaal kunnen ze juist nuttig zijn. Denk aan zonne-energie in vakantiehuisjes of op afgelegen plekken waar geen aansluiting op het net is. Hij ziet vooral veel potentie in directe toepassingen, zoals zonnecollectoren voor warm water. “De omweg via elektriciteitsproductie is een tamelijk idiote omweg,” stelt hij droogjes.

nieuwrechts.nl/series/democratienieuwrechts.nl/series/boerennieuwrechts.nl/series/eunieuwrechts.nl/series/migratienieuwrechts.nl/series/economie
Wilt u ons steunen? Ga dan naar www.nieuwrechts.nl/registreren 
Europa worstelt met trage economische groei, culturele onzekerheid en een groeiend gevoel dat het continent de grip op zijn toekomst verliest. Econoom en socioloog Frits Bosch probeert in zijn boek Op zoek naar een nieuwe Europese orde te begrijpen waar die neergang vandaan komt en vooral hoe zij kan worden gekeerd. Tegen NieuwRechts zoekt hij het antwoord niet alleen in economie of politiek, maar ook in de ideeën waarop de Europese samenleving is gebouwd. Hij spreekt van een crisis die dieper gaat dan slechte groeicijfers of bestuurlijke problemen. "Ik denk dat we allemaal kunnen constateren dat het moeizaam gaat met Europa. Er wordt zelfs gesteld dat we met een existentiële crisis te maken hebben, en die mening deel ik." Toch zijn er volgens Bosch ook oplossingen voor een betere toekomst voor Europa.

Blijf via NieuwRechts.nl op de hoogte van het laatste nieuws voor rechts en conservatief denkend Nederland! Start je gratis maand nu via https://nieuwrechts.nl/landing

Kan Europa zichzelf nog redden? 'Het kan zo niet langer doorgaan'

Beluister onze podcast

Wierd Duk waarschuwt: ‘Den Haag voelt geen enkele urgentie terwijl onze steden branden’
Of beluister op:

Meerartikelen

Defensie
Nieuws

Defensie wil veel meer vrouwen aantrekken met speciale Ladies' Day

Defensie wil veel meer vrouwen aantrekken voor een baan bij de krijgsmacht. In 2030 moet 30 procent van het personeel uit vrouwen bestaan, terwijl momenteel ongeveer 13 procent van de militairen vrouw is. Om meer vrouwen te interesseren organiseert...

EU
Achtergronden

Brussel wil Nederlandse veto’s verder inperken in aanloop naar nieuwe EU-uitbreiding

Nederland dreigt op meer Europese dossiers zijn mogelijkheid te verliezen om besluiten alleen tegen te houden. De Europese Commissie wil vaker af van unanimiteit en overstappen op besluitvorming met een gekwalificeerde meerderheid. Dat moet voorkomen...

Tobias Rausch
Achtergronden

Historische doorbraak voor AfD: Tobias Rausch gekozen tot eerste AfD-parlementsvoorzitter van Duitsland

De politieke verhoudingen in Duitsland zijn dinsdag opnieuw verschoven. Tobias Rausch van de AfD is gekozen tot voorzitter van het deelstaatparlement van Saksen-Anhalt. Daarmee levert de partij voor het eerst in haar geschiedenis de voorzitter van...

Denemarken
Achtergronden

Denemarken wil toekomstige inwoners screenen: geen staatsburgerschap voor wie terreur verheerlijkt of sharia boven democratie stelt

Denemarken wil voortaan niet alleen kijken naar verblijfsduur, taal en strafblad voordat iemand Deens staatsburger kan worden. Ook de opvattingen van een aanvrager moeten onder de loep worden genomen. Wie antidemocratische ideeën aanhangt, kan...

Kinderen met telefoon
Nieuws

Kabinet wil mobieltjes hele schooldag uitbannen: ook verbod in pauze en op schoolplein

Het kabinet wil dat mobiele telefoons vanaf 1 januari 2027 de hele schooldag worden geweerd op basisscholen en middelbare scholen. Het gaat dan niet alleen om de lessen. Ook tijdens pauzes, in de aula en op het schoolplein zouden leerlingen hun...

Ouariachi
Nieuws

Trouw-columnist verheerlijkt Hamas-terreur: 'Proportioneel geweld'

Trouw-columnist Jamal Ouariachi noemt de Hamas-aanval van 7 oktober 2023 “proportioneel geweld” en spreekt over “Palestijnse verzetsstrijders”. In zijn column schrijft hij zelfs dat de aanval, waarbij circa 1.200 mensen werden gedood, “bescheiden”...

Slavernij
Nieuws

Grote meerderheid Nederlanders wil geen herstelbetalingen voor slavernijverleden

Een grote meerderheid van de Nederlanders wil geen herstelbetalingen voor het slavernijverleden. Uit onderzoek van het RTL Nieuwspanel onder ruim 18.000 mensen blijkt dat 83 procent daartegen is. Slechts 8 procent is voorstander. Vooral onder rechtse...

Laurentien
Nieuws

Prinses Laurentien promoot Turks en Arabisch bij kinderen in Nederland

Prinses Laurentien roept ouders op om met hun kinderen de “taal van je hart” te spreken, ook als dat Turks of Arabisch is. De boodschap maakt deel uit van een campagne rond kinderboeken bij Kruidvat en leidt tot kritiek vanuit de PVV. Kamerleden...

Leesmeeropinie
Leesmeerinterviews

Meerartikelen

Trump
Nieuws

Trump geeft groen licht voor doodstraf van moslim-terrorist door militair vuurpeloton

De Amerikaanse president Donald Trump heeft ingestemd met de executie van Nidal Malik Hasan door een vuurpeloton van het Amerikaanse leger. Hasan werd ter dood veroordeeld voor de schietpartij op legerbasis Fort Hood in Texas in 2009. Daarbij...

Europese vlaggen
Nieuws

Brussel zet nieuwe stap richting mogelijk verbieden Europese partij van AfD en FVD

De Europese Unie zet een volgende stap in een procedure die grote gevolgen kan hebben voor Europa voor Soevereine Naties, de Europese politieke partij waarin de Duitse AfD de grootste deelnemer is en waar ook FVD bij is aangesloten. Zes deskundigen...

Putters
Nieuws

SER wil geen extra plichten voor statushouders ondanks lage arbeidsparticipatie

Acht jaar na het krijgen van een verblijfsvergunning heeft 57 procent van de statushouders betaald werk. Drie jaar na de vergunning is dat 31 procent. En van de statushouders die wél werken, heeft drie kwart een tijdelijk contract. Toch kiest de...

Moskee Culemborg
Nieuws

Bewoners Culemborg klaar met islamitische gebedsoproep: 'Wij gaan verhuizen'

In de Culemborgse wijk Parijsch zorgt de versterkte islamitische gebedsoproep voor grote ergernis bij een deel van de omwonenden. De zogeheten azan klinkt daar drie keer per dag versterkt vanuit de Imami Azam Moskee. Een buurtcomité heeft zich...

Alisha Müller
Nieuws

VVD wil boeken met ‘anti-LHBTI’-inhoud weren op scholen, islam blijft ongenoemd

De VVD wil dat bepaalde boeken en andere lesmaterialen niet langer op scholen worden gebruikt als die naar verluidt het negatieve sentiment tegen LHBTI’ers versterken. VVD-Kamerlid Alisha Müller heeft daar een motie voor ingediend. Zij wil daarmee...

Walibi
Nieuws

Walibi wil mensen met 'nationalistische uitingen' weren op Fright Nights

Walibi Holland heeft voor de Halloween Fright Nights een opvallende extra toegangsregel ingevoerd. Naast wapens, drugs, alcohol en vuurwerk staan ook „racistische/Nationalistische uitingen” op de lijst met zaken die bij de ingang niet zijn...

Vlammenwerper
Nieuws

Franse protesten ontsporen: vrouw met geïmproviseerde vlammenwerper aangevallen

De onrust rond Franse middelbare scholen is afgelopen week op verschillende plaatsen uitgelopen op ernstig geweld. In Marseille werd een vrouw in het gezicht geraakt met vlammen uit een spuitbus die als geïmproviseerde vlammenwerper werd gebruikt....

Partijen
Achtergronden

Netwerkcorruptie in Nederland: 7 patronen die u moet weten

Wie in Den Haag zijn zetel verliest, verdwijnt lang niet altijd uit de macht. Oud-ministers, Kamerleden en topambtenaren keren terug als burgemeester, toezichthouder, bestuurder of regeringsadviseur — functies waarvoor de kiezer hen niet rechtstreeks...

Van Essen
Nieuws

PBL: stikstofpakket Van Essen haalt beoogd doel nog niet

Het kabinet trekt tot 2035 ongeveer 20 miljard euro uit voor zijn nieuwe stikstofaanpak, maar met de maatregelen die nu zijn uitgewerkt wordt het eigen ammoniakdoel nog niet gehaald. Tegelijk ontbreekt volgens het Planbureau voor de Leefomgeving...

Netanyahu Eisenkot
Achtergronden

Israël kiest, maar weet nog niet welke regering het krijgt

Op 27 oktober gaan de Israëliërs naar de stembus voor de 26e Knesset. Het worden verkiezingen die moeilijk los te zien zijn van de gebeurtenissen van de afgelopen drie jaar: de Hamas-aanval van 7 oktober 2023, de daaropvolgende oorlogen, de...

Bart van den Brink
Nieuws

Nog eens 21 gemeenten onder toezicht wegens te weinig asielopvang: nu 63 in totaal

Nog eens 21 gemeenten staan onder toezicht omdat zij te weinig asielzoekers opvangen en daarmee niet aan de spreidingswet voldoen. Daarmee komt het totaal op 63 gemeenten. De gemeenten moeten duidelijk maken hoe zij alsnog aan de spreidingswet gaan...

Tom de Nooijer
Nieuws

Trouw-columnist vergelijkt wethouder De Nooijer met voetschimmel: 'Gaat niet vanzelf weg'

Een columnist van Trouw haalt hard uit naar wethouder Tom de Nooijer uit Oldebroek. Aanleiding is onder meer het besluit van de gemeenteraad om te stoppen met het hijsen van de regenboogvlag. De columnist vergelijkt de 26-jarige wethouder zelfs met...