Hoogleraar: 'Windmolens en zonnepanelen bedreigen ons energiesysteem'

Achtergronden 1 mei 2025 2 minuten Marit Nubé
Energietransitie
ANP / Robin Utrecht

In het publieke debat worden windmolens en zonnepanelen vaak geprezen als dé toekomst. Maar volgens de Zweedse hoogleraar meteorologie en klimaatwetenschapper Lennart Bengtsson is dit beeld veel te rooskleurig. In een analyse op het platform Det goda samhället waarschuwt hij dat Europa met open ogen afkoerst op een instabiel energiesysteem.

Bengtsson ziet een groot probleem in hoe wind- en zonne-energie in Zweden en de rest van Europa worden toegepast. Het knelpunt zit volgens hem niet in de intenties, maar in de uitvoering. Wind en zon leveren namelijk energie zonder rekening te houden met wanneer die energie nodig is. Waterkrachtcentrales kunnen hun productie makkelijk afstemmen op de vraag, omdat het water kan worden vastgehouden en losgelaten wanneer nodig. Maar zon en wind missen zo’n ‘aan-uitknop’.

“Iedereen die twijfelt, hoeft slechts een paar eenvoudige natuurkundige berekeningen uit te voeren,” schrijft Bengtsson. Hij wijst erop dat zonder grootschalige opslag of back-ups, schommelingen in wind en zon het net kunnen ontregelen.

Wispelturige wind als hoofdrolspeler
Een opvallend punt in Bengtssons kritiek is de ongelijkmatigheid van windenergie. Kleine veranderingen in windsnelheid hebben enorme gevolgen voor de stroomproductie. Dat komt doordat de hoeveelheid opgewekte energie niet gelijkmatig toeneemt, maar met de derde macht van de windsnelheid. Dus als de wind een beetje afneemt, stort de productie in.

“De rest veroorzaakt alleen maar problemen,” zegt Bengtsson. Vooral de combinatie met onvoorspelbaar weer en wisselende vraag maakt het ingewikkeld.

Ook zonne-energie krijgt van Bengtsson geen vrijbrief. Vooral op noordelijke breedtegraden zoals in Zweden wringt het, zegt hij. In de winter, als de vraag naar stroom groot is, leveren zonnepanelen bijna niets. In de zomer draaien ze op volle kracht, maar dan is er nauwelijks vraag. Het idee om die overschotten op te slaan klinkt mooi, maar volgens Bengtsson is dat technisch en financieel simpelweg onhaalbaar op grote schaal.

Beslissers zonder basiskennis
Bengtsson uit felle kritiek op politici en beleidsmakers. Volgens hem zouden veel investeringen in hernieuwbare energie niet zijn gedaan als beslissers de basisfysica beter hadden begrepen. “Hoe meer je dit soort energiebronnen installeert, hoe meer problemen je krijgt,” schrijft hij. Hij pleit daarom niet voor een totale stop, maar wel voor een scherpe heroverweging en afbouw van grootschalige projecten.

Overigens wil Bengtsson niet alle toepassingen van wind- en zonne-energie wegzetten als onzinnig. Op kleine schaal kunnen ze juist nuttig zijn. Denk aan zonne-energie in vakantiehuisjes of op afgelegen plekken waar geen aansluiting op het net is. Hij ziet vooral veel potentie in directe toepassingen, zoals zonnecollectoren voor warm water. “De omweg via elektriciteitsproductie is een tamelijk idiote omweg,” stelt hij droogjes.

nieuwrechts.nl/series/migratienieuwrechts.nl/series/eunieuwrechts.nl/series/democratienieuwrechts.nl/series/economienieuwrechts.nl/series/boeren
Blijf via NieuwRechts.nl op de hoogte van het laatste nieuws voor rechts en conservatief denkend Nederland! Start je gratis maand nu via https://nieuwrechts.nl/landing

Jesse Klaver vergat even dat de microfoon nog aanstond

Beluister onze podcast

Arnout Jaspers over stikstofbeleid: ‘Als deze lijn doorgaat, halveert de landbouw’
Of beluister op:

Meerartikelen

Shamsabadi
Nieuws

Iraanse influencer ter dood veroordeeld na beledigen ayatollah en delen foto van raketaanval

Een Iraanse influencer is ter dood veroordeeld nadat zij onder meer kritiek had geuit op het regime. De 33-jarige Marzieh ‘Sevda’ Ebrahimi Shamsabadi zou onder meer zijn veroordeeld wegens het „beledigen van de opperste leider” en „verdorvenheid op...

Marcouch
Nieuws

Arnhem gaf moskee voorkeursbehandeling bij verkoop schaarse grond

De gemeente Arnhem verkocht schaarse bedrijfsgrond rechtstreeks aan de stichting achter de Ayasofya-moskee, terwijl ook andere bedrijven het perceel wilden kopen. De grond kwam niet openbaar op de markt, een exclusieve reservering liep tussentijds af...

Boekholt
Nieuws

Nieuwe bouweis in aantocht: kabinet wil 30 procent circulaire of biologische materialen in woningen

Nieuwe woningen moeten over vier jaar voor 30 procent bestaan uit herbruikbare of biologische materialen. Het kabinet wil daarmee de milieubelasting van de bouw verminderen. Materialen kunnen onder meer worden gemaakt van oude pallets, snoeihout en...

boeren
Nieuws

Boeren trekken op Prinsjesdag tóch met trekkers naar Den Haag uit protest tegen stikstofplannen

Boeren uit onder meer Midden-Drenthe en Overijssel zijn deze nacht vertrokken om tijdens Prinsjesdag te protesteren in Den Haag. De agrariërs vertrokken al in de nachtelijke uren met hun trekkers. Daarmee wijken zij af van een eerdere afspraak om...

AfD
Nieuws

AfD verdrievoudigt tijdens lokale verkiezingen in Nedersaksen; opmars zet door

De Alternative für Deutschland heeft een forse winst geboekt bij de gemeenteraadsverkiezingen in de Duitse deelstaat Nedersaksen. Volgens de voorlopige uitslagen kreeg de AfD 15,9 procent van de stemmen. Daarmee eindigt de partij als derde....

Allison Inquiry
Nieuws

Beroertes en verlamming: slachtoffers van coronaprikschade doen hun verhaal in Canada

Terwijl de Nederlandse parlementaire enquête naar corona haar openbare verhoren heeft afgerond, kregen in Canada tientallen mensen die ernstige gezondheidsproblemen kregen na het coronavaccin wél een apart podium. Tijdens de vierdaagse Allison...

Van Veldhoven
Nieuws

‘Duurzame’ biomassa opnieuw onder vuur: tropisch hout belandt met miljarden subsidie in Nederlandse centrales

Jarenlang werd biomassa verkocht als een belangrijke pijler onder de Nederlandse energietransitie. Nu dreigt juist dat beleid opnieuw voor de rechter te belanden. Volgens Stichting Comité Schone Lucht verdwijnen complete bomen uit Maleisische...

NBW
Achtergronden

MOB-gelieerde natuurclub bespiedt boeren met drone en voert honderden procedures

Een lokale natuurclub uit Meppel is in enkele jaren uitgegroeid tot een juridische machtsfactor die vergunningen aanvecht, boeren controleert met een drone en tegelijk bij de overheid aan tafel zit om over beleid mee te praten. De...

Leesmeeropinie
Leesmeerinterviews

Meerartikelen

Trein
Nieuws

Personeel Arriva over overlast zwartrijdende asielzoekers: 'Je gaat niet de held uithangen'

Treinpersoneel op de verbinding tussen Emmen en Zwolle grijpt niet meer altijd in wanneer agressieve zwartrijders weigeren mee te werken. Vervoerder Arriva heeft medewerkers opgedragen hun eigen veiligheid voorop te zetten. Als een situatie dreigt te...

TMG
Achtergronden

De 10 machtigste topambtenaren van Nederland

De meeste Nederlanders zullen hun namen niet herkennen. Toch zitten deze topambtenaren al aan tafel voordat een minister een voorstel verdedigt, een Kamerlid een motie indient of een miljardenbesluit openbaar wordt. Zij bewaken de begroting, sturen...

Kerst
Nieuws

Gemeente Berg en Dal schrapt kerstboomtraditie bij gemeentehuis vanwege 'duurzaamheid' en 'christelijk karakter'; inwoners starten petitie

Een jarenlange kersttraditie verdwijnt bij het gemeentehuis in Groesbeek. De gemeente Berg en Dal zet komende kerst geen grote kerstboom meer neer. In plaats daarvan komt er een elf meter hoge lichtsculptuur. De gemeente noemt duurzaamheid als reden,...

boeren
Nieuws

Boeren omsingelen debat met trekkers en confronteren Van Essen met stikstofbeleid

Landbouwminister Jaimi van Essen heeft opnieuw beloofd dat boeren niet gedwongen hoeven te stoppen vanwege het stikstofbeleid. Veel boeren zijn daar niet gerust op. Tientallen agrariërs trokken zondag naar Diepenheim om de minister persoonlijk met...

Kabinet
Onderzoek

Vertrouwen in kabinet-Jetten zakt verder weg: slechts 1 op 10 kiezers ziet daadkracht

Het kabinet-Jetten krijgt vlak voor Prinsjesdag een harde onvoldoende van kiezers. Slechts 10 procent vindt dat de regering in haar eerste zeven maanden voldoende daadkracht heeft getoond. Ook onder de eigen achterban van D66, VVD en CDA overheerst...

Letschert
Nieuws

D66-minister ontkent dat ze sprak met Moslimbroederschap ondanks bewijs

Onderwijsminister Rianne Letschert (D66) sprak in juni met de Moslim Studenten Associatie Nederland, die is aangesloten bij het omstreden FEMYSO-netwerk dat in buitenlandse onderzoeken aan de Moslimbroederschap wordt gelinkt. Na kritische Kamervragen...

Lepeltje Lepeltje
Nieuws

Media verzwijgen lichtgetinte huidskleur van gezochte mishandelaar

Een festivalbezoeker in Amersfoort is begin september zo zwaar mishandeld dat zijn kaak op meerdere plekken brak. De politie verspreidde daarna een uitgebreid signalement van de nog voortvluchtige verdachte. Daarin staat onder meer dat het gaat om...

DB
Nieuws

Irakees belaagt schoolklas in Duitse trein: scholier loopt gebroken neus op

Een 18-jarige Irakees heeft vrijdagavond in een regionale trein tussen Essen en Neuss meerdere scholieren belaagd. Volgens de Duitse politie betastte hij een jongen, zoende hij een meisje tegen haar wil en sloeg hij twee andere tieners in het...

XR
Nieuws

Opnieuw tientallen XR-activisten opgepakt op A12, politie en OM treden strenger op

De politie heeft zondag 38 mensen aangehouden nadat Extinction Rebellion opnieuw onaangekondigd de A12 in Den Haag blokkeerde. Zes actievoerders worden verdacht van het in gevaar brengen van het verkeer. De overige 32 zijn opgepakt omdat zij een...

Dutch Travel Maniac
Nieuws

Rechtse vlogger verdachte na knokpartij met Antifa in Italië: ‘We moesten ons verdedigen’

Een videotrip van de Nederlandse vlogger Tom van den Heuvel is in Venetië geëindigd in een gewelddadige confrontatie met Antifa-activisten. Zes Italianen raakten gewond en moesten naar de eerste hulp. De Italiaanse politie heeft Van den Heuvel...

Engeland
Nieuws

Schotland, Wales en Noord-Ierland bundelen krachten voor afscheiding van Verenigd-Koninkrijk

De regeringsleiders van Schotland, Wales en Noord-Ierland komen maandag bijeen in Cardiff. Op tafel liggen onafhankelijkheid en andere ingrijpende veranderingen in de verhoudingen binnen het Verenigd Koninkrijk. De bijeenkomst is bijzonder omdat de...

Migratie
Nieuws

Migrantenboot met 77 opvarenden zinkt bij Griekenland

Voor de kust van het Griekse eiland Gavdos is zondag een grote reddingsoperatie begonnen nadat een boot met migranten gedeeltelijk was gezonken. Tot nu toe zijn 51 opvarenden uit zee gered. Naar 25 andere mensen wordt nog gezocht, meldt de Griekse...