Deze uitgaven komen op een moment dat Berlijn kampt met grote financiële tekorten. De stad voert stevige bezuinigingen door en maakt tegelijkertijd meer schulden. Toch ging de opvang van migranten jarenlang voor op andere uitgaven, waaronder voorzieningen voor eigen inwoners.

Grote opvanglocaties drukken zwaar op begroting
Met name grootschalige opvanglocaties zorgen voor hoge kosten. De opvang in Tegel alleen al was in 2024 goed voor ongeveer 260 miljoen euro. Ook locaties als Tempelhof brengen grote uitgaven met zich mee. Het gaat om noodopvang, containerwoningen, slaapzalen, gehuurde hotels, hostels en voormalige kantoorpanden.

De totale jaarlijkse uitgaven voor opvang, zorg en integratie van vluchtelingen in Berlijn zijn tussen 2022 en 2025 bijna verdubbeld. Dat bedrag kwam uit op 2,24 miljard euro. Op een bepaald moment werd zelfs overwogen om de noodtoestand uit te roepen om extra leningen te kunnen afsluiten.

Volgens de regerende CDU/CSU-SPD-coalitie kunnen de kosten worden opgevangen binnen de begroting. In de begroting voor 2026 en 2027 is jaarlijks tot 870 miljoen euro gereserveerd voor mogelijke extra uitgaven aan migrantenopvang.

Bezuinigingen op cultuur en onderwijs
Tegelijkertijd voert Berlijn zware bezuinigingen door om een tekort van 3 miljard euro te dichten. Er wordt gesneden in sectoren als cultuur, onderwijs en vervoer. Universiteiten en culturele instellingen krijgen minder subsidie. Alleen al op cultuur wordt ongeveer 130 miljoen euro gekort.

Ook andere publieke diensten worden geraakt. Zo staan fietsinfrastructuur en lokale projecten onder druk. Ondertussen blijft de stad steeds meer nieuwe schulden aangaan. Dat leidt tot vragen over toekomstige bezuinigingen en prioriteiten.

De belofte dat grootschalige immigratie economisch voordeel zou opleveren in Duitsland, blijkt in de praktijk steeds vaker niet uit te komen. Peilingen laten zien dat Duitsers zich dan ook op nationaal niveau steeds kritischer opstellen tegenover zowel legale als illegale immigratie.

Minder instroom, maar hoge bezetting
In 2024 daalde het aantal nieuw aangekomen vluchtelingen in Berlijn voor het eerst. De stad ving ruim 21.000 mensen op, ongeveer een derde minder dan in 2023. Die dalende trend zette zich dit jaar voort. Tot en met oktober kwamen er circa 11.700 vluchtelingen bij.

Toch verbleven medio november nog 36.851 mensen in opvanglocaties van het Landelijk Bureau voor Vluchtelingenzaken. De regeringscoalitie heeft inmiddels besloten voorlopig geen nieuwe opvanglocaties te openen.