Staatssecretaris: Nederlanders moeten wennen aan momenten zonder stroom
Nederlanders moeten er rekening mee houden dat zij straks soms tijdelijk geen stroom hebben. Dat stelt staatssecretaris Jo-Annes de Bat (CDA) van Klimaat en Groene Groei. Hij vindt dat Nederland die onzekerheid moet accepteren vanwege het overvolle elektriciteitsnet. Tegelijk wil hij dat huishoudens en bedrijven hun stroom veel flexibeler gaan gebruiken. Dat moet volgens hem 'het nieuwe normaal' worden.
Lees ook
Kabinet verlaagt gasvuldoel na klimaatpleidooi van GasUnie-commissaris Samsom eerder dit jaar
De Bat deed zijn uitspraken tijdens een symposium van de Autoriteit Consument & Markt over de toekomst van het Europese energiesysteem. Op veel plekken in Nederland zit het elektriciteitsnet inmiddels zo vol dat nieuwe aansluitingen niet direct mogelijk zijn. Volgens Netbeheer Nederland is er voor honderdduizenden geplande nieuwbouwwoningen nog geen ruimte op het stroomnet. 'Het netwerk kan heel veel aan, maar we benutten het met z'n allen verkeerd', zei De Bat.
Stroom gebruiken op rustige momenten
Bij flexibel stroomgebruik verschuiven huishoudens en bedrijven hun verbruik naar momenten waarop het netwerk minder zwaar wordt belast. Dat moet voorkomen dat het stroomnet tijdens drukke uren verder overbelast raakt. Gebruikers kunnen daar met flexibele contracten ook financieel voordeel van hebben, omdat stroom tijdens piekuren duurder kan zijn dan op rustige momenten.
Voor huishoudens betekent dit bijvoorbeeld dat de wasmachine of vaatwasser later op de avond of 's nachts wordt aangezet. Ook kan een warmtepomp vooral overdag draaien als er veel zonnestroom beschikbaar is. Een elektrische auto kan 's nachts worden opgeladen in plaats van direct na thuiskomst. Slimme thermostaten en apps kunnen het stroomgebruik automatisch aanpassen aan het actuele tarief.
Prijsprikkels moeten gebruik veranderen
Volgens De Bat komen mensen vooral in beweging wanneer daar een duidelijk voordeel tegenover staat. 'Je ziet dat iedereen pas in beweging komt als de belofte van meerwaarde er ook echt is', zei hij. Daarom zou Nederland volgens hem sterker gebruik moeten maken van prijsprikkels om mensen op andere momenten stroom te laten gebruiken.
De staatssecretaris wil dat flexibel stroomgebruik uiteindelijk normaal wordt. Dat betekent volgens hem ook dat Nederlanders minder zekerheid krijgen over de voortdurende beschikbaarheid van elektriciteit. 'Het kan zijn dat je dan even geen stroom hebt en dat waren we niet gewend met z'n allen.'
De ACM organiseerde het symposium om te bespreken hoe Europa energie betaalbaar kan houden tijdens de overgang naar een 'klimaatneutraal en meer zelfstandig energiesysteem'. Daarbij speelt ook de vraag hoe vraag en aanbod beter op elkaar kunnen worden afgestemd.
