Zembla verzint rechtse haatreacties in eigen uitzending

Nieuws 28 september 2023 4 minuten Marit Nubé
Zembla
Zembla

In een uitzending over online haatreaties blijkt het NPO-onderzoeksprogramma Zembla berichten van rechtse internetgebruikers zelf te hebben gefabriceerd. Mensen worden uitingen in de mond gelegd die ze nooit hebben gezegd, of waartegen ze zich zelfs expliciet hebben uitgesproken. Dit onthult Blckbx. De onjuiste weergaven van Twitter-berichten werd vorige maand op nationale televisie uitgezonden. Hierna zou één van de twitteraars zijn ontslagen. Desondanks verdedigt Zembla-redacteur Vincent Verweij in een telefonische reactie zijn werkwijze.

Op 28 augustus werd de aflevering 'Online hufters' uitgezonden van het NPO-programma Zembla. Het thema was online haatreacties aan politici, lhbti'ers, Joden en vrouwen. In de uitzending werd er een aantal van zulke haatreacties getoond. Maar na onderzoek van Blckbx-redacteur David Boerstra blijkt dat deze reacties totaal zijn verdraaid, vertelt hij woensdag bij Blckbx.

In de uitzending gaat Zembla-redacteur Vincent Verweij naar het huis van een vrouw toe. Hij confronteert haar daar met een online bericht dat ze zou hebben verstuurd. Zo zegt hij dat ze 'D66'ers moeten op de brandstapel' zou hebben getweet. Maar dit blijkt onjuist: uit de oorspronkelijke tweet blijkt dat de vrouw zei dat 'D66 op de brandstapel moeten', dus de partij. Omdat het niet om personen gaat, is deze uitlating niet strafbaar.

Maar Zembla heeft geen spijt van de verdraaiing. Als Boerstra na afloop Verweij hiermee telefonisch confronteert, zegt Verweij dat hij naar zijn weten journalistiek zuiver heeft gehandeld. In hetzelfde bericht spreekt de vrouw namelijk van 'machtswellustelingen, en dus gaat het volgens Verweij wel degelijk over de personen zelf. Volgens Verweij hebben journalisten nu eenmaal de behoefte om teksten samen te vatten.

'Vluchtelingen gaan gelyncht worden'
Daarnaast laat Zembla in de uitzending een anonieme tweet zien: 'Er gaan vluchtelingen gelyncht worden. Optyfen die gelukszoekers.'

Maar ook deze tekst blijkt totaal gefabriceerd. Boerstra heeft namelijk de oorspronkelijke reactie toegestuurd gekregen van de anonieme auteur. Hierin zegt de auteur (Mr B) te verwachten dat binnenkort de waarheid uit gaat komen: 'Dat zou me niet verbazen. Of er gaan daders gelyncht worden. Justitie doet niets tegen "asielzoekers" en "vluchtelingen". Beide opties zijn niet okay. Ik ben er voor om ze direct weer de grens over te zetten. Optyfen me die geluszoekers', aldus de oorspronkelijke tweet.

In de oorspronkelijke tweet spreekt de auteur (Mr B) zijn expliciete afkeuring uit voor het eventuele scenario dat mensen voor eigen rechter gaan spelen (dus een lynchpartij). Bovendien gaat het lynchen niet om vluchtelingen, maar om andere mensen. De auteur geeft aan dat hij liever wil dat de vluchtelingen over de grens worden gezet, en niet worden gelyncht. Daarnaast staat het woord 'vluchtelingen' in de oorspronkelijke tweet tussen aanhalingstekens, maar in de Zembla-uitzending is dit weggehaald.

Maar ook ditmaal vindt Zembla-redacteur Vincent Verweij dat hij journalistiek zuiver gehandeld heeft. Dit laat hij weten in een telefonische reactie aan Boerstra. Hier is de Blckbx-redacteur het mee niet eens: "Deze tweets zijn naar eigen inzicht en eigen overtuiging geredigeerd. Deze tweet heeft hij (Mr B, red.) zelf nooit de deur uitgestuurd."

Ontslagen na gefabriceerde tweet
Boerstra heeft experts gebeld over het redigeren van teksten, vertelt hij bij Blckbx. Zijn vraag luidt: hoe ver mag een journalist gaan in het herschrijven van tweets? Als antwoord krijgt Boerstra twee vereisten: de oorspronkelijke uitlatingen mogen niet uit de context worden gerukt, én het moet duidelijk zijn dat de tekst is geredigeerd. Aan beide voorwaarden heeft Zembla zich niet gehouden, concludeert Boerstra.

Bovendien blijken de gevolgen van de verdraaide tweets groot. De auteur, Mr B, zegt tegen Boerstra namelijk dat hij zijn baan is kwijtgeraakt door Zembla. Na de uitzending eind augustus werd hij op het matje geroepen door zijn leidinggevende, en werd hij ontslagen, vertelt hij bij Blckbx.

Boerstra verwacht zeker nog dat dit verhaal "een staartje zal krijgen". "Allereerst heeft Vincent Verweij mij verboden om het telefoongesprek te gebruiken dat ik met hem heb gevoerd," vertelt hij. "Maar wij hebben een afweging gemaakt wat er zwaarder weegt: de privacy van Verweij in dit gesprek, of de gevolgen van deze praktijken. Namelijk dat een jongen zijn baan is kwijtgeraakt, en als dit soort methodes van journalisten doorgang blijven vinden."

NPO in de fout
Het is niet de eerste keer dat nieuwsprogramma's van de NPO in de fout gaan met feiten. In juli kwam Nieuwsuur met een expliciete rectificatie vanwege een misleidend onderzoek naar de online haatreacties aan Sigrid Kaag. Ook bleek NOS desinformatie te verspreiden over vermeend beleid van Giorgia Meloni. Na kritische reacties paste NOS de tekst aan.

Daarnaast verspreidde de NOS dubieuze feiten over de hoge temperaturen in Zuid-Europa. Ook citeerde NOS vorig jaar meermaals FVD-Kamerlid Gideon van Meijeren verkeerd in zijn uitspraken over een 'fluwelen revolutie'. Tot slot blunderde EenVandaag met feiten over de effectiviteit van de grenshekken van Hongaarse premier Viktor Orbán.

nieuwrechts.nl/series/democratienieuwrechts.nl/series/boerennieuwrechts.nl/series/economienieuwrechts.nl/series/migratienieuwrechts.nl/series/eu
Blijf via NieuwRechts.nl op de hoogte van het laatste nieuws voor rechts en conservatief denkend Nederland! Start je gratis maand nu via https://nieuwrechts.nl/landing

Wilders hekelt ‘kamelenhandel’ D66 met DENK

Beluister onze podcast

Nederland is een narcostaat en niemand die het wil zien. Oorlogsjournalist Teun Voeten slaat alarm
Of beluister op:

Meerartikelen

Maurice de Hond
Nieuws

Openbaar Ministerie eist twee maanden cel tegen Maurice de Hond

Het Openbaar Ministerie heeft woensdag twee maanden cel geëist tegen opiniepeiler Maurice de Hond. Volgens justitie heeft de 79-jarige zich schuldig gemaakt aan smaad en smaadschrift in de Deventer moordzaak. De zaak gaat over uitlatingen die De Hond...

Avenhorn
Nieuws

Koggenland stemt ondanks petitie tegen azc in met 149 asielzoekers

De gemeenteraad van Koggenland heeft maandagavond 16 november ingestemd met de komst van een asielzoekerscentrum (azc) voor 149 mensen in Avenhorn. Ondanks een petitie met 588 handtekeningen en zestien ingediende brieven kreeg het plan een ruime...

Van Baarle, Keijer
Nieuws

DENK-leider schreeuwt 'Wegwezen!' tegen Mona Keijzer en weigert antwoord

DENK-leider Stephan van Baarle heeft Mona Keijzer dinsdag in de Tweede Kamer afgesnauwd met "Wegwezen!", nadat zij vroeg wat zijn partij had gekregen voor de beslissende steun aan het Belastingplan. Een antwoord gaf hij niet. In plaats daarvan...

Gevangenis
Nieuws

Cellentekort loopt uit de hand: kabinet laat gevangenen tot 4 weken eerder vrij

Het kabinet gaat veroordeelden met een gevangenisstraf tot twee jaar maximaal vier weken eerder naar huis sturen. Staatssecretaris Claudia van Bruggen (Justitie en Veiligheid) verruimt daarmee opnieuw de regels voor vervroegd eindverlof vanwege het...

Halsema Wilders
Nieuws

Halsema voelde zich bedreigd door Wilders en vroeg Schoof om hulp

Amsterdamse burgemeester Femke Halsema heeft toenmalig premier Dick Schoof om hulp gevraagd nadat Geert Wilders zich kritisch over haar had uitgelaten. Ze voelde zich tijdens de Pride in Boedapest rechtstreeks bedreigd door de PVV-leider en wilde dat...

Paarden op Prinsjesdag
Nieuws

Den Haag weigert paarden uit koninklijke stoet te halen na kritiek PvdD

De Partij voor de Dieren is er niet in geslaagd om paarden uit de koninklijke stoet op Prinsjesdag te weren. Het Haagse college van burgemeester en wethouders houdt vast aan de traditie. Volgens het gemeentebestuur hebben paarden een belangrijke...

Yeşilgöz
Nieuws

Kabinet spreekt van Russische dreiging, maar weigert bewijs te delen

Defensieminister Dilan Yeşilgöz (VVD) geeft opnieuw geen openheid over bewijs voor een Russische droneaanval bij Leipzig. FVD-Kamerlid Pepijn van Houwelingen wilde weten of de geheime Kamercommissie dat bewijs heeft ontvangen. Een simpel 'ja' of...

COA
Nieuws

Boa's krijgen geen extra bevoegdheden in azc's: kabinet legt BBB-motie naast zich neer

Minister Bart van den Brink (Asiel en Migratie) geeft boa's en politie geen extra bevoegdheden op COA-terreinen, ondanks een aangenomen motie van BBB-leider Caroline van der Plas. Dat blijkt uit zijn Kamerbrief van 16 november over overlastgevende...

Leesmeeropinie
Leesmeerinterviews

Meerartikelen

Van den Brink
Nieuws

Kabinet wil gemeenten dwingen tot asielopvang: 4.500 plekken te weinig

Minister Bart van den Brink (Asiel en Migratie) komt op 1 januari meer dan 4.500 opvangplekken voor asielzoekers tekort en is bereid gemeenten te dwingen. Dat schrijft hij in antwoorden op Kamervragen. Tegelijk staan ongeveer veertig opvanglocaties...

Letschert
Nieuws

D66-minister wil 'bewust' geen grens aan NPO-organisatiekosten

D66-minister Rianne Letschert (Onderwijs, Cultuur en Wetenschap) stelt geen harde grens aan de organisatiekosten van de NPO, terwijl de Tweede Kamer om een duidelijke norm vroeg. Dat staat in haar mediabegrotingsbrief van dinsdag. Ze kiest voor een...

cadeautjes
Nieuws

Geen geld voor cadeautjes met Sinterklaas: 'Misschien ga je wel aan diefstal denken'

Een moeder uit de Haagse wijk Moerwijk heeft overwogen hoe ver ze zou gaan om haar kinderen met Sinterklaas een cadeau te kunnen geven. Angelique leefde jarenlang met grote geldproblemen en kon nauwelijks iets extra's betalen. Zonder hulp van anderen...

Halsema
Nieuws

Halsema reist naar India: 'Wat schieten Amsterdammers daar nou mee op?'

Sinterklaas voer zondag Amsterdam binnen, maar burgemeester Femke Halsema stond niet op de kade. Ze verblijft sinds enkele dagen in India voor een economische missie. Die reis volgt amper twee maanden na haar bezoek aan New York, dat de gemeente ruim...

Halsema
Nieuws

PVV-motie om Femke Halsema te ontslaan haalt geen meerderheid

Burgemeester Femke Halsema van Amsterdam blijft buiten schot. De Tweede Kamer heeft dinsdag een motie van PVV-Kamerlid Marjolein Faber verworpen die de regering vroeg Halsema bij de Kroon voor te dragen voor ontslag. Ook Fabers motie om de...

auto
Nieuws

Tweede Kamer zei nee, kabinet gaat toch door: verkeersboetes in 2027 toch 2,7 procent hoger

Verkeersboetes worden volgend jaar gewoon duurder, ook al vroeg de Tweede Kamer het kabinet dat niet te doen. Minister David van Weel (Justitie en Veiligheid) schrijft in een Kamerbrief dat hij een aangenomen motie tegen de verhoging niet uitvoert....

Forum voor Democratie
Achtergronden

NOS koppelt FVD aan extreemrechts: links wil ingrijpen bij gebruik remigratie

De NOS plaatst het gebruik van het woord remigratie door Forum voor Democratie (FVD) nadrukkelijk in een extreemrechtse context. In een artikel op basis van onderzoek van Nieuwsuur wordt de partij verbonden aan de normalisering van extreemrechtse...

COA
Nieuws

Kabinet verdubbelt budget voor hulp aan asielkinderen naar 9 miljoen euro per jaar

Het kabinet gaat het beschikbare budget voor psychosociale hulp aan kinderen in de asielopvang verdubbelen. Vanaf 2028 komt daarvoor jaarlijks 9 miljoen euro beschikbaar, tegenover de huidige 4,5 miljoen euro. Het extra geld komt uit Europese...

Fitness
Nieuws

Gemeente krijgt 125.000 euro tegen azc-overlast: geld voor fitness, muziek en cultuur

De gemeente Noordoostpolder heeft 125.000 euro gekregen om overlast door asielzoekers te voorkomen. Het geld is bedoeld voor activiteiten rond het asielzoekerscentrum in Luttelgeest, waar ongeveer 1.000 mensen verblijven. Het plan noemt onder meer...

Von der Leyen
Nieuws

Brussel houdt plannen verdeling asielzoekers over EU-landen geheim

De Europese Commissie is tevreden over de Nederlandse bijdrage aan het Europese asielbeleid, maar wil tegelijkertijd dat Nederland zorgt voor voldoende opvangplekken en kortere wachttijden. Opvallend is dat Brussel het voorstel voor de verdeling...

Jetten
Nieuws

Rob Jetten betrapt op stikstofleugens: eigen minister spreekt hem tegen

Premier Rob Jetten (D66) heeft op zijn persconferentie van vrijdag twee onjuiste uitspraken over de stikstofaanpak gedaan. Dat blijkt uit antwoorden van zijn eigen partijgenoot, landbouwminister Jaimi van Essen. Jetten zei dat het kabinet...

DJI
Onderzoek

Nederland schenkt detentiebusjes aan Balkanlanden voor migrantenvervoer

Nederland gaf het afgelopen jaar twaalf afgeschreven justitiebusjes weg aan zes landen op de Westelijke Balkan, voor het vervoer van migranten. Dat blijkt uit onderzoek en navraag van NieuwRechts. De geschonken busjes zijn onder meer een „blijk van...