Van 2010 tot 2022, tijdens het premierschap van Mark Rutte, zijn er grofweg zo'n 300.000 asielzoekers ons land binnengekomen, blijkt uit CBS-statistieken. En wie de gemiddelde prognose van 2023 daarin meeneemt, mag er nog zo'n 67.000 asielzoekers bij optellen. Dit aantal is zo hoog als het inwoneraantal van de stad Utrecht.

De VVD profileert zich graag als een tegenstander van massa-immigratie. In het partijprogramma staat zelfs om het VN Vluchtelingenverdrag te heroverwegen. Als Nederland hieruit treedt, zou er een fikse inperking van het aantal asielzoekers geregeld kunnen worden. Maar in de praktijk komt er maar weinig terecht van dit soort nieuwe stappen.

VVD en integriteit
De VVD wijst voor deze impasse steevast naar internationale verdragen waaraan Nederland zich moet houden. Maar tegelijkertijd is bekend dat de partij enorme donaties ontvangt. Sterker nog: daar is de VVD dit jaar veruit koploper in, met 1,5 miljoen euro aan partijgiften. Dit is ruim twee keer zoveel donaties als de nummers twee en drie, GroenLinks en SP. En deze linkse partijen verdienen niet per se aan donateurs, maar vooral aan de eigen Kamerleden die normaliter een deel van hun salaris afstaan aan de partij.

De grote giften aan de VVD zijn al jarenlang onderwerp van gesprek. Vorig jaar weigerde de partij zelfs de donaties openbaar te maken. Maar dit is tegen de regels in, omdat er voor bedragen van boven de 4.500 euro een registratieplicht geldt. Tegelijkertijd spant de VVD samen met CDA de kroon met het aantal integriteitsschendingen, blijkt uit de PII-index.

De donateurs blijken soms ook invloed te hebben op het beleid van de VVD. Dit jaar wekte Kamerlid Rudmer Heerema nog het vermoeden van belangenverstrengeling. Als politicus ontving hij namelijk ruim 290 giften, voornamelijk uit de sportsector. En uit onderzoek van HP/De Tijd blijkt dat Heerema in de Tweede Kamer direct opkomt voor de belangen van zijn donateurs. Binnen de partijfractie heef hij namelijk de portefeuille voor sportzaken.

Cor van Zadelhoff
Steeds vaker speelt de vraag op hoe de VVD komt aan zoveel donatiegeld. Een belangrijke rol speelt in elk geval vastgoedondernemer Cor van Zadelhoff. Hij organiseert jaarlijks minstens twee fondsenwervingsdiners voor de partij. Hierdoor kon partijleider Dilan Yeşilgöz in augustus bijvoorbeeld ruim zeventig ondernemers spreken. Ze haalde hiermee meer dan een miljoen euro binnen voor de partijkas. 

Zelf ontkent Van Zadelhoff in alle toonaarden dat ondernemers invloed kunnen kopen bij de VVD. "Onze stichting heeft vooropstaan: geen invloed kopen met geld. Wat wij wel willen, is wederzijds begrip tussen politiek en bedrijfsleven over bepaalde onderwerpen. De politiek heeft onvoldoende kennis over de onderwerpen waarover ze moeten beslissen. Dus wij adviseren uitsluitend", zei hij recent tegenover NOS.

Miljoenen euro's voor asielopvang
Ondertussen is bekend dat Van Zadelhoff zelf bakken geld verdient aan de asielopvang. Zijn geschatte vermogen bedraagt rond de 420 miljoen euro, berichtte Quote vorig jaar. De inkomsten genereert hij uit vastgoed. Maar ook de asielopvang lijkt een lucratieve handel voor hem te zijn. Daarmee heeft hij miljoenen euro's binnengeharkt, meldt Quote.

Vooral tijdens de asielcrisis in 2015 gooide Van Zadelhoff hoge ogen. Toen konden eigenaren van potentiële opvanglocaties lucratieve huurprijzen vragen waarmee het COA normaliter niet akkoord zou gaan. En juist in deze crisistijd begon Van Zadelhoff met een partner zo'n 600 opvangplekken in Zaandam te verhuren aan het COA. Dit was voor zo'n 2,5 miljoen euro per jaar, aldus Quote.

De Quote-berichtgeving dateert uit 2016. Vooralsnog is het onduidelijk hoe de asielzaken van Van Zadelhoff er momenteel voorstaan. Ook is onduidelijk hoeveel invloed hij zelf heeft op de VVD, of dat hij überhaupt wel invloed heeft. Wel staat buiten kijf dat de VVD-vertrouweling een tijdje goed heeft verdiend aan het migratiebeleid van zijn partij.