Kristinsson, een bekende activist in IJsland en zelf homoseksueel, sprak zich uit tegen wat hij omschrijft als “ideologische groomig” in het onderwijs en tegen medische ingrepen bij kinderen die worstelen met hun genderidentiteit. Zijn berichten, geplaatst op X (voorheen Twitter) en Facebook, bevatten stevige taal. Eén bericht uit augustus vorig jaar trok speciale aandacht. Hierin bekritiseerde hij een artikel van Pink News over borstvoeding door transvrouwen. Hij noemde het “een gevaarlijke praktijk” en suggereerde dat het gebruik van lactatie-opwekkende medicijnen door mannen een risico vormt voor baby’s.

“De kwaliteit van die zogenoemde melk is absoluut ontoereikend. Het gaat hier niet om de behoeften van de baby, maar om het bevredigen van een ideologisch verlangen,” verklaarde Kristinsson bij GB News. Hij voegde eraan toe: “Ik heb dit gedrag zelfs omschreven als een vorm van kindermisbruik.”

Een kwestie van vrije meningsuiting?
De politie onderzoekt Kristinsson nu op basis van artikel 233 uit het IJslandse Wetboek van Strafrecht, dat kleinerende taal tegen beschermde groepen strafbaar stelt. Hoewel hij nog niet officieel is aangeklaagd, verwacht zijn advocaat dat dit binnenkort zal gebeuren. Kristinsson is echter onvermurwbaar. “Ik ben bereid om de cel in te gaan als dat nodig is. Ik wil hiermee laten zien hoe ver deze ideologie is doorgedrongen en hoe schadelijk dit is voor het debat,” zegt hij tegenover GB News.

Volgens Kristinsson ligt het probleem dieper dan zijn zaak alleen. Hij stelt dat het land “volledig is gekaapt door een ideologische beweging”. “Van scholen tot de Kerk van IJsland, overal zie je hoe deze ideologie de macht heeft overgenomen,” aldus de activist.

Een breder debat over gender en onderwijs
Naast zijn uitspraken over borstvoeding heeft Kristinsson ook kritiek geuit op het onderwijs in IJsland. Hij beschuldigt scholen van het “indoctrineren van kinderen” met genderdiversiteitslessen. Hij noemt het een vorm van “ideologische grooming”, een term die in IJsland gevoelig ligt. “Grooming is niet altijd seksueel. Het kan ook ideologisch zijn,” legt hij uit bij GB News. “Kinderen worden hier blootgesteld aan ideeën zonder dat er ruimte is voor een open discussie.”

Zijn kritiek heeft geleid tot weerstand vanuit de lhbti-gemeenschap in IJsland. Volgens hen zijn Kristinssons uitspraken schadelijk en onjuist. Toch wijst Kristinsson erop dat hij openstaat voor debat. “Ik heb meerdere keren voorgesteld om in debat te gaan met vertegenwoordigers van deze organisaties. Tot nu toe hebben ze dit keer op keer geweigerd,” zegt hij bij GB News. “Hun strategie is duidelijk: geen debat, want hun ideeën kunnen niet tegen kritiek.”

De staat van vrije meningsuiting in IJsland
Kristinssons zaak werpt een schaduw op de staat van vrije meningsuiting in IJsland. Hoewel het land bekendstaat als een democratie met een sterke nadruk op mensenrechten, roept de vervolging van een activist vragen op. “Ik had nooit verwacht dat mijn uitspraken tot een strafrechtelijk onderzoek zouden leiden. Ik bekritiseer een ideologie, geen individuen,” benadrukt Kristinsson bij GB News. Hij ziet zijn vervolging als een teken dat IJsland zich aansluit bij een bredere internationale trend van het beperken van vrije meningsuiting.

In vergelijking met landen zoals de Verenigde Staten, waar het Eerste Amendement vrije meningsuiting beschermt, lijkt IJsland steeds strengere regels toe te passen. “In Amerika zouden ze niet geloven dat je hier kunt worden vervolgd voor een tweet,” zegt Kristinsson. “Maar hier ben ik, onder onderzoek vanwege mijn mening.”

Als Kristinsson schuldig wordt bevonden, kan hij worden veroordeeld tot een boete of zelfs een gevangenisstraf van maximaal twee jaar. Inmiddels heeft hij een inzamelingsactie op touw gezet. De IJslander heeft al aangegeven een boete niet te zullen betalen: “Ze zullen me in de cel moeten zetten. Dit is een principekwestie.”