Vattenfall heeft aangegeven dat de kosten voor de aanleg van warmtenetten zo hoog zijn opgelopen dat het niet langer mogelijk is om betaalbare tarieven te rekenen zonder zelf grote financiële verliezen te lijden. Hierdoor gaan de plannen om tussen de 7.000 tot 15.000 woningen aan te sluiten op stadsverwarming niet door, aldus Ahmed Abdisalaam van Vattenfall Warmte. Warmtenetten werden gezien als een belangrijk alternatief voor verwarming met aardgas.

Een belangrijke factor in de beslissing van Vattenfall is de financiële druk op de warmtenetafdeling. Door de energiecrisis zijn de opbrengsten gedaald omdat Nederlanders minder zijn gaan stoken, terwijl de kosten zijn gestegen. Daarnaast bekritiseert Vattenfall de spoedwet van voormalig minister voor Klimaat en Energie, Rob Jetten, die warmte betaalbaar moest houden. Volgens Abdisalaam zorgt deze maatregel ervoor dat warmtebedrijven structureel minder kosten kunnen dekken.

In steden als Rotterdam en Amsterdam waren de plannen voor grootschalige warmtenetten al eerder gepauzeerd vanwege de hoge kosten voor huishoudens. In Amsterdam moesten sociale huurders plots honderden euro’s extra aan vastrecht betalen, waardoor de onderhandelingen tussen de gemeente, woningcorporaties en Vattenfall vastliepen. Hierdoor lijkt het streven van de gemeente om in 2040 aardgasvrij te zijn onhaalbaar.

Amsterdamse wethouder Dirk de Jager reageert teleurgesteld op het besluit van Vattenfall: “Het is zeer teleurstellend dat Vattenfall stopt met de aanleg van grootschalige warmtenetten in bestaande bouw. Een pijnlijk gevolg van jarenlang vertraging en geen structurele oplossingen vanuit het Rijk. Ik wil dan ook zo snel mogelijk met de nieuwe minister in gesprek. Want juist in deze onvermijdelijke energietransitie, moeten bewoners kunnen rekenen op betaalbare en duurzame alternatieven om hun huizen te verwarmen.”

Vattenfall geeft aan dat de huidige marktomstandigheden en het onvermogen om in de toekomst aantrekkelijke tarieven te bieden, zonder financieel ongezond te worden, hebben geleid tot dit besluit. De recente problemen rond de warmtenettarieven in Amsterdam, waarbij de gemeente vier miljoen euro moest uittrekken om de stijgende tarieven voor 2.000 huishoudens te compenseren, hebben de situatie verder verslechterd.