De moorden in Mannheim en Aschaffenburg – gepleegd door migranten die ofwel waren geradicaliseerd, of al eerder hadden moeten worden uitgezet – hebben de discussie over migratie en veiligheid in Duitsland op scherp gezet. De politiek voelt de druk om actie te ondernemen, vooral nu de Bundestagsverkiezingen naderen.

Uit een onderzoek van FOCUS Online blijkt dat in Duitsland duizenden Afghanen wonen die officieel zouden moeten vertrekken. Alleen al in de deelstaat Beieren zijn er 1.872 Afghanen met een uitzettingsbevel, waarvan er 1.510 tijdelijk mogen blijven. Redenen variëren van gebrek aan reispapieren tot een onduidelijke identiteit.

Ook in andere deelstaten zijn de cijfers zorgwekkend:

• Noordrijn-Westfalen: 1.564 uitzettingsplichtige Afghanen, waarvan 1.439 gedoogd.
• Baden-Württemberg: 1.313, waarvan 81 als ernstige criminelen of veiligheidsbedreiging worden beschouwd.
• Sleeswijk-Holstein: 776, zonder statistiek over strafbare feiten.
• Berlijn: 339 Afghanen met uitzettingsbevel, maar geen enkel persoon in uitzettingsdetentie.

In totaal betreft het enkele duizenden personen, waarvan een aanzienlijk aantal al veroordeeld is voor strafbare feiten.

Criminele migranten blijven in Duitsland
Een opvallende constatering uit het onderzoek is dat er in veel deelstaten geen statistieken worden bijgehouden over de mate van criminaliteit onder uitzettingsplichtige migranten. In Saksen, Brandenburg en Hamburg bijvoorbeeld, worden geen exacte aantallen bijgehouden van hoeveel van deze migranten strafbare feiten hebben gepleegd.

Toch blijkt uit andere cijfers dat er wel degelijk een probleem is. In Brandenburg zijn negen Afghanen als intensieve veelplegersgeregistreerd, terwijl in Hessen 191 personen strafbare feiten hebben gepleegd en als uitzettingsplichtig worden beschouwd.

Het gevolg? Duitse burgers vragen zich steeds vaker af waarom migranten die een gevaar vormen, niet worden uitgezet.

Waarom is uitzetting zo moeilijk?
De uitzettingen lopen vast op verschillende obstakels:

• Gebrek aan reisdocumenten: veel migranten hebben geen geldig paspoort, en de Afghaanse autoriteiten werken nauwelijks mee aan de verstrekking van nieuwe documenten.
• Juridische beperkingen: in sommige gevallen mogen mensen niet worden uitgezet omdat hun veiligheid in het land van herkomst niet gegarandeerd kan worden.
• Verschillende regelgeving per deelstaat: Duitsland heeft geen landelijke uniforme aanpak voor uitzettingen, waardoor deelstaten er elk hun eigen beleid op nahouden.

Politieke verdeeldheid
Het debat over uitzettingen wordt sterk beïnvloed door de politieke kleur van de deelstaatregeringen. In SPD-geleide deelstaten zoals Berlijn en Mecklenburg-Vorpommern wordt weinig informatie gedeeld over criminele migranten. In Brandenburg en Baden-Württemberg worden daarentegen task forces ingezet om de gevaarlijkste gevallen te prioriteren.

Ook op federaal niveau leidt het onderwerp tot steeds meer politieke spanningen. Sommige partijen, zoals de CDU en de AfD, pleiten voor snellere en hardere uitzettingen, terwijl progressievere partijen voorzichtiger te werk willen gaan en pleiten voor een humanitaire aanpak.

Volgens Manuel Ostermann, voorzitter van de Duitse politievakbond, is de huidige situatie onhoudbaar, “De politiek moet een keuze maken: of we accepteren dat criminele migranten in Duitsland blijven, of we nemen onze wetgeving en veiligheid serieus en zetten door met uitzettingen,” vertelt hij in gesprek met FOCUS online.