Europa staat bekend om strenge regels voor voedselveiligheid. Toch blijkt controle in de praktijk niet altijd waterdicht. Volgens Europese gezondheidsinstanties zijn gearomatiseerde instantnoedels waarschijnlijk de bron van de uitbraak. Zeker 106 mensen zijn ziek geworden. Minstens 49 van hen moesten naar het ziekenhuis.

Kinderen en jongeren getroffen
De Europese voedselveiligheidsautoriteit en het Europese centrum voor ziektepreventie melden dat vooral kinderen en jongvolwassenen zijn geraakt. De besmettingen doken op in onder meer Oostenrijk, Groot-Brittannië, Duitsland, Frankrijk, Nederland, Noorwegen, Polen en Zweden. De instanties noemden in eerste instantie geen verkoper. Wel werd gemeld dat de salmonellastammen waren verbonden aan een Oekraïense producent.

Reeva trad later zelf naar buiten. Het bedrijf sprak van een 'vermeende detectie' van Salmonella Stanley in een partij instantnoedels voor de Baltische markt. Die partij was gemaakt door Euro Food Service in Oekraïne. De betrokken partijen zijn daarna uit de handel gehaald. Volgens het bedrijf zijn maatregelen genomen om zorgen bij consumenten weg te nemen.

De kwestie ligt gevoelig. Oekraïne is geen EU-land en is bovendien in oorlog. Toch belanden producten uit zo’n productieketen in Europese supermarkten. Consumenten mogen verwachten dat voedsel veilig is en dat duidelijk is wat zij eten. Een studie uit 2022 stelde dat Europeanen 'steeds meer op zoek zijn naar commerciële producten die schade aan hun gezondheid kunnen beperken'.

Breder probleem met toezicht
De noedelzaak past in een bredere discussie over import, regels en toezicht. Brussel wil tegelijk handelsafspraken zoals Mercosur sluiten. Daardoor kunnen meer landbouwproducten uit landen met andere milieu- en gezondheidsnormen Europa binnenkomen. Critici waarschuwen dat Europese boeren daardoor extra onder druk komen te staan. Zij hebben al te maken met landbouwbezuinigingen en veel milieuregels.

Ook in Groot-Brittannië kwam een pijnlijke voedselzaak naar buiten. Kismet Kebabs, naar eigen zeggen een van de grootste dönerproducenten van het land, misleidde consumenten jarenlang. DNA-tests uit 2020 en 2021 lieten zien dat kebabs die '70 procent lam' zouden bevatten, in werkelijkheid 'minder dan 10 procent schaap' bevatten.

Onderzoekers vielen de fabriek in mei 2021 binnen. Toen bleek dat er geen lam werd geleverd. Een onderzoeker zei tegen de BBC: 'Er waren pallets geit, pallets snijresten, afsnijdsels met veel vet, dozen vet, dozen huid, stukken schapenvlees ... Het gaat allemaal in een enorme gehaktmolen en komt eruit als Play-Doh.' Het bedrijf kreeg vorige maand een boete van 500.000 pond, nadat het fraude had toegegeven.