Rutte ontweek D66-'dolkstoot' door vroegtijdig vertrek aan te kondigen

Achtergronden 11 juli 2023 2 minuten Marit Nubé
Rutte
ANP

Uit onthullingen van De Telegraaf blijkt dat premier Mark Rutte zich maandagochtend behoorlijk in het nauw gedreven moet hebben gevoeld. Maandagochtend bevestigde D66-leider Sigrid Kaag namelijk aan hem dat haar partij de motie van wantrouwen zou steunen indien het debat slecht verliep. Amper een half uur later kondigde Rutte publiekelijk zijn vertrek aan.

Maandagochtend verraste premier Mark Rutte vriend en vijand door mede te delen dat hij de politiek zou verlaten. Zodra er een nieuw kabinet zal zijn gevormd, vertrekt hij uit het Torentje en verlaat hij de Haagse politiek.

Maar dat zijn vertrek wellicht vervroegd is aangekondigd, blijkt uit een reconstructie van De Telegraaf. Na de kabinetsval van afgelopen vrijdag zinden GroenLinks/PvdA én PVV op een motie van wantrouwen om Rutte per direct uit het Torentje te sturen. Dit wilden de fracties indienen bij het debat maandag over de kabinetsval.

Tijdens zijn premierschap zijn er al vele moties van wantrouwen tegen Rutte ingediend, maar voor het eerst was er een kans dat zo'n motie een Kamermeerderheid zou behalen. Voor D66 voelde het namelijk dat Rutte eigenhandig zijn kabinet had laten sneuvelen omdat dit voor de VVD electoraal beter zou uitkomen. Maar Rutte was geenszins van plan op te stappen. Zelfs zondagavond, toen GL-leider Jesse Klaver de VVD'er opbelde om hem zijn motie van wantrouwen aan te kondigen, zou Rutte hebben gezegd gewoon te willen doorregeren.

'Dolkstoot'
Maar hier dacht een deel van de D66'ers anders over. Zondag kwam er een steunverklaring onder de D66-leden op gang om de motie van wantrouwen wél te steunen. Hiervoor was nog een bijkomende motivatie dan alleen ongenoegen over de kabinetsval. Kaag zou namelijk de nieuwe premier worden bij een direct vertrek van Rutte, aangezien verwacht werd dat alle VVD-bewindslieden samen met Rutte zouden opstappen. Kaag is de eerste vicepremier van Nederland.

Maandagochtend, twintig minuten voor de aanvang van het debat, belde Kaag Rutte op. Ze vertelde hem dat haar fractie de motie van wantrouwen zou steunen indien het debat slecht verliep.

Het debat begon, en helemaal aan het begin besloot Rutte een mededeling te doen. Hij kondigde namelijk zijn vertrek uit de politiek aan. Op sociale media wordt er gesproken van een 'dokstoot'-actie van D66. Indien dit inderdaad het geval is geweest, lijkt Rutte dit op deze manier te hebben ontweken.

Ontkenning
D66-fractievoorzitter Jan Paternotte ontkent dat zijn fractie van plan was om de motie van wantrouwen te steunen. Maar De Telegraaf merkt op dat Rutte maandag, tijdens het debat, een aantal keer fel uitviel tegen Paternotte, terwijl hij dit niet deed tegen andere fractievoorzitters van coalitiepartijen.

Indien de reconstructie van De Telegraaf klopt, zou dit kunnen duiden op een mogelijke vertrouwenbreuk tussen Rutte en Kaag. Eerder dit jaar werd bekend dat Rutte achter de schermen al eens boos is uitgevallen tegen Kaag vanwege onenigheid over de verdeling van Europees geld. Kort erop gaf hij publiekelijk zijn fouten toe.

Beluister onze podcast

Peter Siebelt onthult: 'VluchtelingenWerk is spil in machtig netwerk achter asielindustrie'
Of beluister op:

Meerartikelen

Faber
Nieuws

Faber eist ingrijpen na explosie Osdorp: ‘De buurt staat bekend als een broeinest voor plofkrakers’

PVV-Kamerlid Marjolein Faber heeft in de Tweede Kamer kritische vragen gesteld over de explosie in Osdorp. Bij de ontploffing in een sportschool onder een flat raakten zeven mensen gewond. Twee van hen zijn zwaargewond. Ongeveer vierhonderd bewoners

Koeien
Nieuws

Koeien van Drentse boerin moeten verplicht binnen poepen: ‘De regels zijn zo streng’

De koeien van boerin Agnes Lensink uit Gasselternijveen moeten deze zomer verplicht binnen poepen. Dat klinkt als een grap, maar het is beleid. De reden: stikstof. De Drentse boerin legde op Facebook uit wat de gevolgen zijn. Haar bericht ging daarna

Feenstra
Nieuws

Grote installateur haakt af in autoluw Amsterdam: ‘Mogelijk onveilige situaties’

De grootste thuisinstallateur van Nederland, Feenstra, neemt geen nieuwe klanten meer aan in de Amsterdamse binnenstad. Het bedrijf wijst naar het autoluwe beleid van de gemeente. Volgens Feenstra zorgen strenge milieuregels, slechte bereikbaarheid e

EU
Nieuws

Brussel legt bom onder box 3-hervorming: beleggen via bv wordt mogelijk veel aantrekkelijker

Het Nederlandse box 3-plan krijgt mogelijk een flinke dreun vanuit Brussel. De Europese Commissie werkt aan plannen die beleggen via een bv veel aantrekkelijker kunnen maken. Daarmee komt de toch al omstreden belasting op spaargeld en beleggingen ver

COA
Nieuws

COA-baas wil meer azc-plekken: ‘Er is géén tekort aan plekken’

De asielopvang dreigt deze zomer opnieuw vast te lopen. Volgens COA-bestuurder Joeri Kapteijns komt dat niet vooral door een hoge instroom, maar door een tekort aan opvangplekken. Hij verwacht over drie weken al een tekort van drieduizend plekken. Aa

Defend
Nieuws

Defend Den Bosch demonstreert tegen azc op avond van 'Pride Walk'

Den Bosch maakt zich donderdagavond 18 juni op voor twee gelijktijdige demonstraties in de binnenstad. Defend Den Bosch houdt dan een protest tegen de komst van een azc. Op dezelfde avond vindt ook de eerste Bossche Pride Walk plaats. Beide organisat

Henry Nowak
Achtergronden

FVD legt dubbele maat bloot met Kamervragen over Henry Nowak

FVD-Kamerlid Tom Russcher heeft Kamervragen gesteld over de dood van de Britse student Henry Nowak. Daarbij gebruikte hij bewust vragen die sterk lijken op Kamervragen die in 2020 door PvdA, SP en GroenLinks werden gesteld over de dood van George Flo

demonstratie Didam
Nieuws

Onrust bij anti-azc-protest in Didam, vijf mensen aangehouden: 'Crimineel beleid'

Bij een protest tegen de komst van een azc in Didam zijn woensdagavond vijf mensen aangehouden. Dat gebeurde volgens de gemeente Montferland omdat zij fakkels en/of vuurwerk hadden afgestoken. Bij de demonstratie sprak ook PVV-leider Geert Wilders de

Leesmeeropinie
Leesmeerinterviews

Meerartikelen

Piri
Nieuws

PRO-Kamerlid Kati Piri probeert debat over christenvervolging te torpederen

PRO-Kamerlid Kati Piri heeft kort voor een debat over christenvervolging geprobeerd een ander onderwerp aan dat debat toe te voegen. Zij wilde ook spreken over de doodstrafwet in Israël. ChristenUnie-Kamerlid Don Ceder reageert verbaasd bij Cvandaag.

Europees parlement
Nieuws

Europese fractie van D66 en VVD probeert strengere migratiewet om zeep te helpen

De linksliberale Europese fractie Renew, waar regeringspartijen VVD en D66 bij horen, heeft in het Europarlement tevergeefs geprobeerd de nieuwe EU-terugkeerwet via een amendement te blokkeren. Toch stemde de VVD uiteindelijk vóór de wet, terwijl D66

Turkse thee
Nieuws

Overlast en bedreigde buren bij Turks theehuis: AD-journalist doet ook aangifte na bedreiging

Bewoners van de Blekersdijk in Dordrecht zeggen dat ze worden bedreigd als ze klagen over overlast van het Turkse theehuis Kayapinar. De gemeente heeft een nieuwe vergunning aan de zaak verleend. Een groep buren heeft daar bezwaar tegen gemaakt, omda

politie
Nieuws

Nederlandse veroordeelden massaal op de vlucht dankzij criminele netwerken

Nederlandse veroordeelden gaan steeds vaker op de vlucht om hun straf te ontlopen. De politie ziet niet alleen meer opsporingsverzoeken, maar ook zwaardere criminelen. Veel voortvluchtigen krijgen hulp van criminele netwerken die onderduikadressen, v

Polygamie
De Bom

Polygamie in Noord-Afrika is bepalend bij Nederlandse pensioenuitkering

Nederland erkent polygamie niet. Dat klinkt helder. Maar wie even door de bestuurlijke mist heen kijkt, ziet dat de werkelijkheid in Den Haag vaak net iets rekbaarder is dan de foldertekst. Uit gegevens van de SVB aan NieuwRechts blijkt dat Nederland

Baran
Achtergronden

Hoe Nederland zijn beruchtste pooierkoning liet ontsnappen

De Sneep-zaak geldt nog altijd als een van de grootste mensenhandelzaken uit de Nederlandse geschiedenis. Centraal stond de Turks-Duitse Şaban Baran, die samen met anderen jarenlang vrouwen uitbuitte in de prostitutie. Hij werd veroordeeld tot jarenl

Migratie
Achtergronden

Europees Parlement stemt in met strengere terugkeerregels voor illegale migranten: 'Stuur ze terug!'

Het Europees Parlement heeft definitief ingestemd met nieuwe regels voor de terugkeer van migranten die geen recht hebben om in de Europese Unie te blijven. De ECR-fractie noemt de stemming een historische overwinning voor gezond verstand en een keer

Oekraine
Nieuws

Yesilgöz verstevigt militaire band met Oekraïne: ‘Ons leger leert van het front’

Nederland gaat de militaire samenwerking met Oekraïne verder uitbreiden. Defensieminister Dilan Yesilgöz maakte woensdag bekend dat Nederland 500 miljoen euro beschikbaar stelt voor onder meer drones en luchtafweersystemen. De aankondiging kwam op de

rechter
Nieuws

Bossche pleegvaders veroordeeld ontucht kinderen en hond, hoeven niet terug de cel in

Twee mannen uit Den Bosch zijn door de rechtbank in Rotterdam veroordeeld voor ontucht met twee jongens van 7 en 10 jaar oud en hun hond. Volgens de rechtbank was het vanaf het begin hun bedoeling om pleegkinderen in huis te halen voor seksueel misbr

Keti Koti surinameplein
Nieuws

Halsema legt verkeer op Surinameplein stil voor herdenking slavernijverleden

Het verkeer op het Surinameplein in Amsterdam wordt op 1 juli twee minuten stilgelegd voor de herdenking van het slavernijverleden. Burgemeester Femke Halsema heeft dat besloten na een verzoek van de organisatie. Tussen 20.00 uur en 20.02 uur mogen g

AIVD
Nieuws

Kabinet weigert cijfers te geven over groeiende AIVD-datatap

Het kabinet weigert openbaar te maken hoeveel data de Nederlandse inlichtingendiensten via kabelinterceptie verzamelen. Ook indexcijfers, die alleen de stijging sinds 2018 zouden laten zien, worden niet gedeeld. Volgens minister Pieter Heerma van Bin

Magyar
Nieuws

Magyar zorgt voor ophef met nationalisatieplannen rechtse media: 'We zullen inhoud bepalen'

De Hongaarse premier Péter Magyar ligt onder vuur na een uitspraak over het conservatieve weekblad Mandiner. Tijdens een debat in het parlement zei hij dat zijn centrumgerichte en pro-Brusselse regering de inhoud van het blad zal bepalen zodra Mandin