Rutte ontweek D66-'dolkstoot' door vroegtijdig vertrek aan te kondigen

Achtergronden 11 juli 2023 2 minuten Marit Nubé
Rutte
ANP

Uit onthullingen van De Telegraaf blijkt dat premier Mark Rutte zich maandagochtend behoorlijk in het nauw gedreven moet hebben gevoeld. Maandagochtend bevestigde D66-leider Sigrid Kaag namelijk aan hem dat haar partij de motie van wantrouwen zou steunen indien het debat slecht verliep. Amper een half uur later kondigde Rutte publiekelijk zijn vertrek aan.

Maandagochtend verraste premier Mark Rutte vriend en vijand door mede te delen dat hij de politiek zou verlaten. Zodra er een nieuw kabinet zal zijn gevormd, vertrekt hij uit het Torentje en verlaat hij de Haagse politiek.

Maar dat zijn vertrek wellicht vervroegd is aangekondigd, blijkt uit een reconstructie van De Telegraaf. Na de kabinetsval van afgelopen vrijdag zinden GroenLinks/PvdA én PVV op een motie van wantrouwen om Rutte per direct uit het Torentje te sturen. Dit wilden de fracties indienen bij het debat maandag over de kabinetsval.

Tijdens zijn premierschap zijn er al vele moties van wantrouwen tegen Rutte ingediend, maar voor het eerst was er een kans dat zo'n motie een Kamermeerderheid zou behalen. Voor D66 voelde het namelijk dat Rutte eigenhandig zijn kabinet had laten sneuvelen omdat dit voor de VVD electoraal beter zou uitkomen. Maar Rutte was geenszins van plan op te stappen. Zelfs zondagavond, toen GL-leider Jesse Klaver de VVD'er opbelde om hem zijn motie van wantrouwen aan te kondigen, zou Rutte hebben gezegd gewoon te willen doorregeren.

'Dolkstoot'
Maar hier dacht een deel van de D66'ers anders over. Zondag kwam er een steunverklaring onder de D66-leden op gang om de motie van wantrouwen wél te steunen. Hiervoor was nog een bijkomende motivatie dan alleen ongenoegen over de kabinetsval. Kaag zou namelijk de nieuwe premier worden bij een direct vertrek van Rutte, aangezien verwacht werd dat alle VVD-bewindslieden samen met Rutte zouden opstappen. Kaag is de eerste vicepremier van Nederland.

Maandagochtend, twintig minuten voor de aanvang van het debat, belde Kaag Rutte op. Ze vertelde hem dat haar fractie de motie van wantrouwen zou steunen indien het debat slecht verliep.

Het debat begon, en helemaal aan het begin besloot Rutte een mededeling te doen. Hij kondigde namelijk zijn vertrek uit de politiek aan. Op sociale media wordt er gesproken van een 'dokstoot'-actie van D66. Indien dit inderdaad het geval is geweest, lijkt Rutte dit op deze manier te hebben ontweken.

Ontkenning
D66-fractievoorzitter Jan Paternotte ontkent dat zijn fractie van plan was om de motie van wantrouwen te steunen. Maar De Telegraaf merkt op dat Rutte maandag, tijdens het debat, een aantal keer fel uitviel tegen Paternotte, terwijl hij dit niet deed tegen andere fractievoorzitters van coalitiepartijen.

Indien de reconstructie van De Telegraaf klopt, zou dit kunnen duiden op een mogelijke vertrouwenbreuk tussen Rutte en Kaag. Eerder dit jaar werd bekend dat Rutte achter de schermen al eens boos is uitgevallen tegen Kaag vanwege onenigheid over de verdeling van Europees geld. Kort erop gaf hij publiekelijk zijn fouten toe.

De wereldpolitiek is in beweging. Oude zekerheden verdwijnen en nieuwe machtsverhoudingen tekenen zich af. Oorlogen, handelsconflicten en diplomatieke spanningen volgen elkaar in hoog tempo op in onder meer Venezuela, Iran en Groenland. Volgens socioloog Eric Hendriks is dit geen tijdelijke chaos, maar het gevolg van een diepere structurele verandering. In gesprek met NieuwRechts schetst hij hoe de wereldorde verschuift en welke strategische keuzes Europa volgens hem moet maken. Blijf via NieuwRechts.nl op de hoogte van het laatste nieuws voor rechts en conservatief denkend Nederland! Start je gratis maand nu via https://nieuwrechts.nl/landing

Tussen Amerika en China: welke koers moet Europa varen?

Beluister onze podcast

De PVV valt uiteen: is het over en uit voor Geert Wilders?
Of beluister op:

Meerartikelen

Yona Faedda
Nieuws

Franse activiste opgepakt na straatinterviews over radicale islam

In Frankrijk is ophef ontstaan over de arrestatie van de 20-jarige feministische activist Yona Faedda. Zij werd zondag door de politie opgepakt nadat zij op straat vragen stelde over radicale islam en de gevolgen daarvan voor vrouwen. Volgens Franse

mondkapje
Nieuws

België grijpt weer naar mondkapjes bij oplopende griepcijfers

In België is het dragen van mondkapjes opnieuw onderwerp van debat. De Belgische overheid raadt mensen met klachten van een luchtweginfectie aan om weer een mondkapje te dragen. In sommige ziekenhuizen is het zelfs verplicht voor iedereen. De aanleid

Obama
Nieuws

Michelle Obama zegt bewust geen kleding te kopen van blanke ondernemers

Michelle Obama heeft opnieuw kritiek gekregen na uitspraken over haar koopgedrag. In een recente aflevering van haar podcast zegt zij dat zij er bewust voor kiest om géén kleding te kopen bij merken die eigendom zijn van blanke ondernemers. In plaats

Trump
Achtergronden

Republikeinen keren zich tegen AfD na kritiek Weidel op Trump

Amerikaanse Republikeinen hebben zich openlijk afgezet tegen de Duitse partij Alternative für Deutschland (AfD). Aanleiding is kritiek van partijleider Alice Weidel op het buitenlandse beleid van de Amerikaanse president Donald Trump, met name rond V

Leyen Lula
Nieuws

Mercosur zet rem op EU-handelsdeal: landbouwclausules opnieuw ter discussie

De handelsdeal tussen de Europese Unie en het Zuid-Amerikaanse handelsblok Mercosur is nog lang geen gelopen race. Waar Brussel begin januari groen licht gaf voor het akkoord, klinken aan de andere kant van de Atlantische Oceaan duidelijke waarschuwi

boom
Nieuws

Elke boom onder EU-toezicht: experts vrezen stikstofprobleem ‘keer duizend’

De huidige stikstofcrisis lijkt overzichtelijk vergeleken met wat er aankomt. Dat waarschuwen experts over nieuwe Europese natuurregels. Die regels gelden straks voor alle natuur. Dus niet alleen beschermde gebieden, maar ook een willekeurige boom in

Soestdijk
Nieuws

VVD in verzet tegen asielopvang bij Paleis Soestdijk

Een VVD-gemeenteraadslid in Baarn, Rik van der Maas, heeft kritiek geuit op de wijze van communicatie rondom de geplande opvang van 150 asielzoekers in het voormalige woonzorgcentrum Mariënbosch, gelegen nabij Paleis Soestdijk. Hij stelde in een raad

Jetten
Nieuws

Jetten ziet kansen in nieuwe fractie van PVV-afsplitsers bij minderheidskabinet

De afsplitsing van zeven PVV-Kamerleden zorgt voor nieuwe politieke verhoudingen in Den Haag. De nieuwe fractie zegt constructief te willen samenwerken. Dat opent volgens D66-leider Rob Jetten mogelijkheden voor steun aan de beoogde minderheidscoalit

Leesmeeropinie
Leesmeerinterviews

Meerartikelen

Eerdmans
Nieuws

Rechtse partijen houden deur dicht voor PVV-afsplitsers

De afsplitsing van zeven Kamerleden uit de PVV leidt niet tot een warm welkom bij andere rechtse partijen. JA21 en Forum voor Democratie maken direct duidelijk dat overstappen niet aan de orde is. Ook bij BBB is er weinig animo. De politieke gevolgen

Wilders
Rechts voor z'n Raap

De PVV valt uiteen: is het over en uit voor Geert Wilders?

De PVV is opnieuw in zwaar weer beland. Zeven Kamerleden hebben de fractie verlaten na een interne confrontatie met partijleider Geert Wilders. Tijdens een fractievergadering botste het over de koers van de partij, de manier van leidinggeven en het o

Trump
Nieuws

VS overweegt asiel voor Britse Joden na golf van antisemitisme

De Amerikaanse regering bespreekt de mogelijkheid om Joden uit het Verenigd Koninkrijk asiel te bieden. Aanleiding is de sterke toename van antisemitisme in Groot-Brittannië. Dat zegt Robert Garson, persoonlijk advocaat van Donald Trump, in gesprek m

PVV
Nieuws

Zeven PVV-Kamerleden verlaten fractie na conflict over koers en leiderschap

De PVV is opnieuw in zwaar weer beland. Zeven Kamerleden hebben de fractie verlaten na een interne confrontatie met partijleider Geert Wilders. Tijdens een fractievergadering botste het over de koers van de partij, de manier van leidinggeven en het o

Wilders
Nieuws

PVV valt uiteen: Kamerleden schrijven brandbrief en eisen koerswijziging

Binnen de PVV is een openlijk conflict ontstaan. Meerdere Kamerleden hebben hun partijleider Geert Wilders in een scherpe brandbrief bekritiseerd. De brief, ingezien door De Telegraaf, legt de schuld voor het verkiezingsverlies van vorig jaar nadrukk

Ollongren
Nieuws

Oud-minister Ollongren wil EU-vetorecht afschaffen en sterker Europees leger

Oud-vicepremier en voormalig minister Kajsa Ollongren (D66) pleit voor een verdere overdracht van bevoegdheden aan de Europese Unie. In het tv-programma WNL Op Zondag zei zij dat lidstaten bereid moeten zijn een deel van hun soevereiniteit op te geve

Donald Tusk
Nieuws

Polen schrapt ‘man’ en ‘vrouw’ uit huwelijksregisters

De Poolse regering onder leiding van Donald Tusk past officiële huwelijksdocumenten aan. De woorden ‘man’ en ‘vrouw’ verdwijnen uit belangrijke registers. In plaats daarvan komen genderneutrale termen. Het doel is om huwelijken van hetzelfde geslacht

Kruis
Achtergronden

PVV-Europarlementariër vergelijkt Brussel met 'communistische heilstaat'

Tijdens een plenair debat in het Europees Parlement heeft PVV-Europarlementariër Sebastian Kruis hard uitgehaald naar de Europese Unie. In een fel betoog vergeleek hij Brussel met Oost-Duitsland vlak voor de val van de Berlijnse Muur. Volgens Kruis o

Van Weel
Nieuws

Kabinet weigert openheid over gevoelige EU-onderhandelingen 

Het kabinet wil geen openheid geven over zijn onderhandelingsstrategie in Brussel. Dat blijkt uit antwoorden op Kamervragen over de nieuwe miljardenbegroting, oftewel het Meerjarig Financieel Kader (MFK) van de Europese Unie. Op de vraag of Nederland

Brekelmans Heinen
Nieuws

Nederland bouwt hogere schulden op door extra Oekraïne-steun

De Nederlandse steun aan Oekraïne wordt grotendeels betaald met geleend geld. Dat blijkt uit Kamervragen en antwoorden van het kabinet over de financiering van extra miljarden voor militaire hulp. De uitgaven vallen buiten het normale uitgavenkader,

Wilders
Nieuws

Wilders noemt Rob Kamphues ‘foute man’ na tv-uitspraken over PVV'ers

Een felle discussie in de talkshow De Oranjewinter heeft geleid tot een openlijke botsing tussen tv-presentator Rob Kamphues en PVV-leider Geert Wilders. Aanleiding is de uitspraak van Kamphues, die zei het 'heerlijk' te vinden dat er wordt neergekek

Heinen
Nieuws

Kabinet wil geen afgezwakte invoering van digitale euro

Het demissionaire kabinet ziet niets in een beperkte of gefaseerde invoering van de digitale euro. Minister van Financiën Eelco Heinen maakt duidelijk dat Nederland geen digitale euro wil zowel offline als online werkt. Volgens hem heeft zo’n halve i