De toon werd gezet door de Deense premier Mette Frederiksen, die tijdens een vragenuurtje in het Deense parlement verklaarde dat immigratie “de grootste interne bedreiging” vormt voor de Scandinavische samenlevingen. “Als de immigratie op de verkeerde gronden doorgaat en er te veel mensen komen die misdaden plegen, die geen democraat zijn en onze open samenleving bedreigen, dan is dat het grootste gevaar,” zei ze.

Diezelfde week reisde Frederiksen af naar Rome, waar zij samen met de Italiaanse premier Giorgia Meloni de open brief presenteerde. De verklaring is ondertekend door negen EU-landen: Denemarken, Italië, Oostenrijk, België, Tsjechië, Estland, Letland, Litouwen en Polen.

🇩🇰‼️ "Everybody has to recognize that the current asylum system in Europe is broken."

Danish PM Mette Frederiksen says there is a "big minority" of foreigners refusing to integrate and committing crimes against the European population.

"This is not OK, and it must be stopped." pic.twitter.com/tdz6bGyJKe

— Remix News & Views (@RMXnews) May 23, 2025

Meer ruimte voor nationale keuzes
De leiders stellen in hun brief dat het Europees Hof voor de Rechten van de Mens (EHRM) “de grenzen van het verdrag heeft opgerekt”, waardoor het moeilijker is geworden om mensen die ernstige misdrijven hebben gepleegd, uit te zetten. Dat ondermijnt volgens hen het vertrouwen van burgers in de rechtsstaat en tast de veiligheid aan.

“Het is onbegrijpelijk hoe sommige mensen naar onze landen kunnen komen, profiteren van onze vrijheid, en dan misdrijven plegen,” schrijven de leiders. Ze willen dat nationale overheden meer vrijheid krijgen om beslissingen te nemen over wie mag blijven en wie niet. “Veiligheid en stabiliteit van onze samenlevingen moet voorrang krijgen,” aldus de verklaring.

Kritiek op huidige rechtspraktijk
Volgens de ondertekenaars is het huidige beleid te veel gericht op het beschermen van de rechten van daders, zelfs als ze gevaarlijk zijn. Ze wijzen ook op landen die migratie zouden inzetten als geopolitiek drukmiddel aan de buitengrenzen van Europa. Er is behoefte aan “effectieve stappen tegen vijandige staten die onze waarden tegen ons gebruiken,” aldus de brief.

De brief erkent dat het om een gevoelig onderwerp gaat. “Hoewel ons doel is om democratieën te beschermen, zullen we waarschijnlijk worden beschuldigd van het tegendeel.” Toch stellen de leiders dat zij “in lijn staan met de meerderheid van de Europese burgers.”

Nederland schittert door afwezigheid
De Italiaanse premier Meloni noemde op X de brief een “duidelijke en moedige stap” en benadrukte dat het beschermen van mensenrechten ook betekent dat burgers recht hebben op veiligheid en wetshandhaving. “We kunnen niet accepteren dat het Europees Verdrag zo wordt geïnterpreteerd dat staten geen criminelen mogen uitzetten of hun grenzen beschermen.”

Meloni verwees ook naar de migratiedeal tussen Italië en Albanië als voorbeeld van “nieuwe denkrichtingen” en pragmatische oplossingen.

Opvallend afwezig op de lijst van ondertekenaars: Nederland. Hoewel de PVV graag had gewild dat premier Dick Schoof zijn handtekening zou zetten, gebeurde dit niet. Daarom reageert PVV-leider Geert Wilders nu scherp op via X: “Natuurlijk had Nederland deze uitstekende brief moeten ondertekenen. De grootste partij van Nederland staat hier volledig achter.”

Of course the Netherlands should have signed this excellent letter too @GiorgiaMeloni please know that the leading party in the Dutch parliament and government fully agrees with you! https://t.co/nx3lA3QTCv

— Geert Wilders (@geertwilderspvv) May 25, 2025