Sinds vorig jaar hebben juicekanalen aan enorme populariteit gewonnen. Met name het programma Roddelpraat trekt veel kijkers, en heeft een leidende positie. Wat verklaart de plotselinge opkomst van een dergelijk programma?

Allereerst heeft het presentatieduo Jan Roos en Dennis Schouten de underdogpositie. Ze brengen een spraakmakend, niet-ingekaderd en persoonlijk programma, wat schril afsteekt tegen de nietszeggende, ingestudeerde en afgelikte tv-producties. Veel van zulke tv-programma’s zijn losgezongen van de werkelijkheid. Ze hebben geen urgentie, verkondigen dezelfde uitgekauwde moraal, en willen vooral aan de televisiekijker tonen ‘hoe goed iedereen overweg kan met iedereen’ - zelfs als het vijanden van elkaar zijn. Juist dit overdreven optimistische, conflictmijdende sfeertje maakt de tv-programma’s vermoeiend om naar te kijken. Er is geen strijd, zoals in het echte leven, maar iedereen houdt krampachtig elkaar de hand boven het hoofd.

Het ergst van zulke tv-programma’s is nog: ze zitten vol irritante en talentloze BN’ers. Decennialang zijn deze BN’ers tot helden opgehemeld, maar Roddelpraat laat - samen met andere juicekanalen - zien hoe leeg deze levens zijn. En ook: hoe oppervlakkig, zelfingenomen en aandachtsgeil deze mensen vaak zijn. Wat blijkt? Beroemdheid is niet zaligmakend, maar leidt geregeld tot een radeloos bestaan vol overmatig drank- en drugsgebruik, waarbij BN’ers alles te verliezen hebben en niets te winnen. BN’ers kunnen hun status enkel behouden door zich te onderwerpen aan hogergeplaatsten en belachelijke modetrends.

Roddelpraat doorprikt de doorzichtige celebritycultuur. Op een grove, doortastende wijze betogen ze dat BN’ers bepaald geen helden zijn, maar even bedrieglijk en oneerbaar als elke andere Nederlander - en misschien nog wel een tikkeltje meer. Roddelpraat ontbloot de Hilversumse vriendjespolitiek, de ‘ons kent ons’-cultuur, en vooral de grote angst voor al wat ongehoord is. Dit doen zij met werkelijke humor en zelfspot die bij de gevestigde media veelal ontbreekt.

De juicekanalen tonen aan: net zoals er een partijkartel bestaat in de politiek, zo bestaat er ook een mediakartel onder de televisiekanalen en nieuwsplatforms. Een BN’er mag doen alsof hij ‘baanbrekend’ en ‘spraakmakend’ is, maar als puntje bij paaltje komt, moet hij zich toch netjes houden aan de politiek correcte codes. Juicekanalen, daarentegen, pulken aan het leugenachtige ideaalbeeld dat reeds decennialang door de traditionele media wordt opgedrongen aan de gewone burger.

Al met al doen juicekanalen voor de media wat rechts-populistische partijen doen voor de politiek: ze leggen de decadentie van de gevestigde macht bloot. Pas als de machthebbers worden uitgedaagd, blijkt hoe moreel verdorven en hoogmoedig ze zijn. Met hun gedrag maken de juicekanalen en rechts-populisten zich natuurlijk niet populair. De gevestigde orde ziet immers liever niet dat haar reputatie wordt geschaad. Daarom doen hooggeplaatsten er alles aan om juicekanalen en rechts-populistische partijen in een kwaad daglicht te stellen.

Traditionele media schilderen juicekanalen graag af als debiele platformpjes zonder enige journalistieke codes. Maar dit is een loze aanval. Eigenlijk is het kritiekpunt van de traditionele media: hun roekeloze werkwijze. Juicekanalen proberen BN’ers niet bevriend te houden, maar publiceren zelfs de roddels die ongemakkelijk en schadelijk zijn. Zodoende hebben de kanalen maling aan de onophoudelijke schijnheiligheid in de BN’ers-wereld, en strijden ze als David tegen de Goliath van het Hilversumse mediakartel.

----------------------
Marit Elechan draagt graag bij aan een omgeving waar het vrije woord voorop staat. Baruch Spinoza schreef hierover: 'Iedereen moet vrij zijn om zelf de basis van zijn overtuiging te kiezen. En dit geloof moet enkel worden beoordeeld op de vruchten die het voortbrengt.'